د لاسرسۍ وړ لېنکونه

تازه خبر
شنبه ۱۶ کب ۱۳۹۹ کابل ۰۹:۵۵

خوست کې د تلاسیمیا ناروغان: خیریه بنسټ مو درملنه کوي په دولتي کچه څه نه لرو


په خوست کې د تلاسیمیا ناروغان

په خوست کې د یوه خیریه بنسټ له لوري د تلاسیمیا د ناروغانو د درملنې بسترخونه چې په یوه مهال په کې ۱۸ او ۲۵ ترمنځ ماشومانو ته تصفیه شوې وینه لېږدول کېږي.

دې ولایت کې د تلاسیمیا ناروغ لرونکي وایي، اوس مهال یې د یوه خیریه بنسټ په چوکاټ کې د ناروغانو درملنه کېږي او لا هم په دولتي کچه دوی ته اسانتیاوې نه دي برابرې شوي.

د څلورو اولادونو پلارمحمد نبي وایي، درې ماشومان یې د تلاسیمیا په ناروغۍ اخته دي او په هر یوه یا دوو اوونیو کې یو ځل دغه مرکز ته د ماشومانو د درملنې په پار راځي.

دی وایي، پخوا به د اولادونو د درملنې لپاره پاکستان ته روان وو او له ډېرو ستونزو سره به مخامخ کېده.

محمد نبي زیاتوي: "مخکې به مو ډېر لګښت ګاله، درې -څلور کاله کېږي چې دلته راځو فیس، معاینه او لږ درمل مو وړیا دي، نن مې هم درې ماشومان رواستي او وینه ورکوو."

۱۳ کلنه پروانه د محمدنبي مشره لور ده چې په دې ناروغۍ اخته ده وایي، که له دې ناروغۍ روغه شوه، غواړي زده کړې وغځوي او ډاکټره شي.

په تلاسیمیا اخته ناروغان
په تلاسیمیا اخته ناروغان

د خوست د مستربل د سیمي اوسیدونکی علي خان بیا اته کلن زوی په تلاسیمیا اخته دی.

دی وایي، زوی یې د شپې له دردونو ډېر ځوریده او له معایناتو وروسته مالومه شوه چې په تلاسیمیا ناروغۍ اخته دی: "پښې، مټې او لېنګي یې درد کوي، ډوډۍ نه خوري د پیدائښت راهیسې یې دا حال دی."

د خوست د عامې روغتیا ریاست چارواکي وایي، تراوسه د دې ناروغۍ د درملنې لپاره څه نه لري او ډېری ناروغان د یوه خیریه بنسټ له لوري درملل کېږي.

د ماشومانو د ناروغیو متخصص او د تلاسیمیا ناروغانو لپاره د جوړ شوي خیریه بنسټ مشر ډاکټرمحمد نور ځدران وایي، اوس مهال زر ناروغان د دوی تر درملنې لاندې دي او د دې نیمایي ناروغان په وړیا ډول درملل کېږي.

دی وایي، ناروغان ډېر دي او له همدې امله د پانګه والو او افغان حکومت د مرستې لاس نیوي ته اړ دي: "۵۲۰ ناروغانو ته هره میاشت معاینې، درمل او لومړني مرستې ټول وړیا دي، موږ د تلاسیمیا د ناروغانو لپاره ځانګړو بېډونو ته اړتیا لرو، اوس مو پر لرګینې څوکۍ کینولي وي، د اوسپنې ضد یو ډول لوړبیه درملو ته اړتیا لرو، کله چې وینه راټولوو-لېږد ته یې امبولانس نه لرو، په اوس حالت کې ډېر له ستونزو سره مخ یو."

د دې بنسټ مسولین وایي، له ۲۰۱۳ میلادي کال راهیسې یې ۵۴ زره ناروغان تشخیص کړي چې د تلاسیمیا ناروغي لري او ممکن شمېرې یې له دې پورته وي، ځکه په وینا یې ډېر خلک د دې ناروغۍ د تشخیص لپاره مراجعه نه کوي.

د خوست والي مهمند کټوازی وایي، هڅه کوي چې د تلاسیمیا د ناروغانو لپاره په دولتي کچه روغتون جوړ کړي: "موږ دغه بنسټ ته ورغلي یو، خپله مرسته مو ورسره کړې، بیا یې هم ورسره کوو، هڅه کوم چې دا دولتي سیسټم ته راوړم، یا کوم ځانګړی روغتون جوړ کړو."

د خوست والي مهمند کټوازی
د خوست والي مهمند کټوازی

د ډاکټرانو په وینا د تلاسیمیا ناروغي چې له مور او پلار ماشوم ته په ارثي ډول انتقالېږي، لامل یې په کورنیو کې د نږدې کسانو ودونه او د مور او پلار دواړو په وینه کې د تلاسیمیا 'ماینر' یا د وینې د خرابولي موجودیت دی چې ماشوم ته انتقالېږي.

ډاکټران وايي، که مو ماشوم ژرنه لوېږي، تنفسي سیسټم کې ستونزه ولري، ژر-ژر اسهال شي، کمزوری او د رنګ د ژیړېدو ترڅنګ د ګېډې او مخ غټوالی ولري، نو د دوی په وینا دا د تلاسیمیا د ناروغانو نښې نښانې دي.

دوی زیاتوي، تلاسیمیا د درملنې وړ ناروغي ده، خو که په کور دننه نړیوال روغتیایي سازمانونه یې ملاتړ وکړي او په منظم ډول د ناروغانو د درملنې لپاره روغتیایي اسانتیاوې رامنځته کړي.

XS
SM
MD
LG