د ایران سپاه پاسداران اعلان کړی چې د دې ځواک ویاند علي محمد نائيني د جمعې په سهار (د کب/ حوت ۲۹ مه) وژل شوی دی.

سپاه په خپله خبرپاڼه کې پر ناییني د برید په اړه نور جزییات نه دي ورکړي.

له دې خبر لږ وروسته، اسرائیلي پوځ اعلان وکړ چې علي محمد نائيني یې په نخښه کړی او زیاته یې کړه چې «د ایران د حکومت د مشرانو او قوماندانانو پر ضد به بریدونو ته دوام ورکړي.»

د سپاه پاسداران ویاند په داسې حال کې وژل شوی چې تر دې پېښې څو ساعته مخکې، فارس خبري اژانس (چې سپاه ته نژدې بلل کېږي) د هغه له قوله راپور ورکړی و چې ویلي یې وو: «موږ حتی د جګړې په شرایطو کې هم د توغندیو تولید لرو او د زیرمو له پلوه هېڅ ځانګړې ستونزه نشته.»

په ایراني چارواکو او اهدافو باندې دامریکا او اسراییل بریدونو سره همهاله ، د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د جمعې په ورځ وویل په ایران کې هیڅ داسې مشر پاتې نه دی چې د جګړې په اړه ورسره خبرې وکړي.

ټرمپ د یوې وینا په ترځ کې د ایراني مشرانو وژل کیدو ته اشاره وکړه او ویې ویل: "موږ غواړو چې ورسره خبرې وکړو، مګر هیڅوک نشته چې ورسره خبرې وکړو. موږ هیڅوک نلرو چې ورسره خبرې وکړو."

دایران ستر مشر ایت الله علي خامنه ای د کب په نهمه د امریکا او اسراییلو د ګډ برید په لومړیو ساعتونو کې د ایران د یو شمیر لوړ پوړو پوځي چارواکو سره په خپل دفتر کې ووژل شو.

څو ورځې وروسته یې زوی مجتبی خامنه ای د نوي مشر په توګه وټاکل شو، خو هغه تراوسه په عام محضر کې څرګند شوی نه دی او نه یې کوم نوی تصویر خپورشوی.

همدارنګه، د روانې جګړې په جریان کې، اسراییلو په هدفي بریدونو کې د ملی امنیت د شورا دمنشی علی لاریجاني ، د استخباراتو د وزیر او بسیج قواوو دقوماندان په شمول یو شمیر ایراني سیاسي او امنیتي چارواکي وژلي دي.

بریتانوي چارواکي وايي چې د نږدې ۷۰۰۰ افغان کډوالو د پتو په هکله معلومات یې لاسه ورکړي دي.

بریتانوي ډیلي میل ورځپاڼې راپور ورکړ چې دغو کډوالو ،چارواکو ته له خبر ورکولو پرته خپل د استوګنې ځایونه پریښي.

ورځپاڼې د جمعې په ورځ، د مارچ په شلمه د چارواکو په حواله لیکلي چې د ۶۹۲۹ دغو کسانو ادرس نا معلوم دی .

خو د برتانیا د دفاع وزارت وویل چې حکومت اړتیا نلري چې د کډوالو له میشتیدو وروسته د هغوی ځای وڅاري.

وروسته لدې چې طالبان په ۲۰۲۱ کال افغانستان کې بیرته واک ته ستانه شول، سلګونو زره افغان سرتیرو او ملکي وګړو چې بهرنیو ځواکونو سره یې کار کاوه، په دې هیوادونو کې د پناه اخیستلو لپاره خپل هیواد پریښود.

زرګونه یې د پناه غوښتنې د دوسیو د پروسس لپاره اوس مهال په ګاونډیو هیوادونو کې انتظار باسي.

د پاکستان په هریپور کې افغان کډوال وايي چې پاکستاني پولیسو د اختر په ورځ هم ددوی لسګونه کسان نیولی او افغانستان ته د اخراج لپاره بندیان کړي دي.

حاجی سعید خان کوچي د هري پور د کمپ یو اوسیدونکي د جمعې په ورځ د کب په ۲۹ مه ازادي راډیو ته وویل چې یو شمیر ګاونډیان او دوستان یې نیول شوي دي.

هغه وايي چې دوی افغانستان ته د ستنیدو لپاره تابیا نیولې وه خو لارې بندې شوي او هلته پاته دي.

نوموړی زیاتوي چې په کمپ کې پاته کسان د پولیسو د چاپو له ویرې له کورونو وتلی نسي.

حاجی سعید خان کوچی له ملګرو ملتونو وغوښتل چې افغانستان د ستنیدو لپاره خوندې لار ورته پرانیزي.

رپوټونه وايي د پاکستان په بلوچستان کې هم د پولیسو لخوا د افغانانو د نیولو او اخراج کمپاین روان دی چې د اختر په شپو ورځو کې یې ددوی ترمینځ ویره او ترهه خپره کړې.

د ملګرو ملتونو د ( یو، این، ایچ، سي، ار) د معلوماتو له مخې، د ۲۰۲۳ کال څخه د ۲۰۲۶ کال تر جنوري پورې له دوه میلیونو ډېر افغان کډوال له پاکستانه افغانستان ته ستانه شوي دي او شاوخوا دوه میلیونه نور لا هم په پاکستان کې ژوند کوي.

افغانستان کې د طالبانو حکومت سیمه ایزو چارواکو پاکستان د لنډمهاله اوربند په سرغړونه تورن کړ.

په کونړ کې د طالبانو د حکومت چارواکو رسنیو ته ویلي چې پر دغه ولایت د پاکستاني توپخانې بریدونه دوام لري.

د کونړ د اطلاعاتو او کلتور ریاست مشر ضیاء الرحمن سپین غر رسنیو ته ویلي چې پاکستان د پنجشنبې څخه تر جمعې ورځې پورې په دې ولایت ۲۵ د هاوان مرمۍ ویشتلي دي.

خو د پاکستان د اطلاعاتو وزارت د جمعې په ورځ د طالبانو یوه ورته ادعا رد کړه.

د طالبانو د حکومت د دفاع وزارت او ځینو ځایي اوسیدونکو ویلي وو چې د پنجشنبې په ورځ د پاکستاني توپخانې ډزو دوام وکړ.

د خپلواکه سرچینو لخوا د دواړو خواوو د ادعاوو تایید ترلاسه کول ګران دي.

پاکستان او افغانستان کې د طالبانو حکومت د اختر په مناسبت اوربند اعلان کړی.

پاکستان ویلي چې اوربند د پنجشنبې په ورځ پیلیږي او تر دوشنبې پورې به دوام وکړي.

د افغانستان د ژورنالستانو مرکز وايي، افغان خبریال مهدي انصاري په کابل کې له یو نیم کال بنده وروسته خوشي شوی دی.

دې مرکز ویلي د انصاري، چې په بګرام محبس کې بندي و، د خوشي کېدو هرکلی کوي خو په عین حال کې ټینګار کوي چې له دې کبله چې نوموړی له جلاوطنه رسنیو سره د همکارۍ په تور محاکمه او بندي شوی وو، اساسي حقونه یې نقض شوي دي.

مهدي انصاري تېر لمریز کال د تلې په ۴ مه د کابل په دشت برچي کې ونیول شو او وروسته لومړنۍ محکمې د طالبانو پرضد د تبلیغ په تور په یونیم کال حبس محکوم کړ.

وروسته یوې طالب پلوې رسنۍ د هغه یو اعتراف خپور کړ چې هغه په کې له جلا وطنه رسنیو سره د همکارې په خبره اعتراف کړی دی.

د افغانستان د خبریالانو مرکز د اکتوبر په ۲ مه د ښاغلي انصاري اعتراف جبري وباله او په یو بیان کې یې دا د عادلانه محاکمې د اصولو او د خبریالانو د حقونو سرغړونه وبلله.

د پاکستان د اطلاعاتو وزارت وايي، د طالبانو هغه ادعا ردوي چې ګواکې پاکستان موقت اوربند مات کړی دی.

وزارت نن (جمعه) په ایکسپاڼه (پخواني ټویټر) کې لیکلي

«د طالبانو د رژیم د دفاع وزارت/ویاند دا ادعا بې اساس ده چې پاکستان هغه لنډمهاله وقفه ماته کړې — چې په خپله پاکستان د کوچني اختر په مناسبت پیل کړې وه. »

د افغانستان او پاکستان ترمنځ د اختر په مناسبت لنډمهاله اوربند د سعودي عربستان، قطر او ترکیې په غوښتنه د چهارشنبې په ماښام د دواړو هیوادونو له لوري اعلان شو.

خو پرون د طالبانو دفاع وزارت وویل چې پاکستان څو خلې اوربند مات کړی او د کونړ پر مرورې او ناړۍ ولسوالیو یې د توپونو ګولۍ ویشتي چې له کبله یې څو تنه ټپیان شوي دي.

د افغانستان او پاکستان ترمنځ موقت اوربند یوه ورځ وروسته له دې اعلان شو چې پاکستاني جنګي الوتکو په کابل کې د معتادانو پر روغتون بمباري وکړه او د طالبانو په وینا په لړ کې یې تر ۴۰۰ ډېر کسان ووژل شول او تر ۲۶۰ ډېر نور ټپیان شول.

د امریکا د متحدو ایالتونو ولسمشر ډونالډ ترمپ، د پنجشنبې په ورځ ټینګار وکړ چې نه غواړي امریکايي پوځیان د ایران خاورې ته واستوي.

هغه دا څرګندونې په سپینه ماڼۍ کې د جاپان له صدراعظم سره د لیدنې پر مهال له خبریالانو سره په خبرو کې وکړې.

ټرمپ د دې پوښتنې په ځواب کې چې ایا امریکا به خپل پوځیان ایران ته ولېږي، وویل: «نه، زه پوځیان هېڅ ځای ته نه لېږم. که مې غوښتل هم چې دا کار وکړم، تاسو ته به مې نه ویل.»

له دې څو ساعته مخکې، رویټرز خبري اژانس راپور ورکړی و چې ښايي د ټرمپ اداره منځني ختیځ ته د زرګونو پوځیانو پر استولو او د ایران پر ضد د عملیاتو په پراخولو غور کوي.

د امریکا ولسمشر دا هم وویل چې هغه د اسراییل صدراعظم بنیامین نتانیاهو ته ویلي چې د ایران د انرژۍ پر تاسیساتو برید ونه کړي، او زیاته یې کړه چې نتانیاهو له دې موضوع سره موافقه کړې ده.

څو اروپايي هېوادونو له جاپان او کاناډا سره په ګډه اعلامیه کې ویلي چې دوی چمتو دي د کښتیو د خوندي تګ راتګ د تضمین لپاره د هرمز تنګې په ساتنه کې برخه واخلي او د انرژۍ بازارونو د ثبات لپاره ګامونه پورته کړي.

په دې اعلامیه کې چې د بریتانیا، فرانسې، جرمني، ایټالیا او هالنډ له خوا خپره شوې، پر سوداګریزو کښتیو او ملکي زیربناوو—په ځانګړي ډول د تېلو او ګازو پر تاسیساتو د ایران وروستي بریدونه غندل شوي او د دې مهمې لارې د «عملي بندېدو» په اړه اندېښنه ښودل شوې ده.

په اعلامیه کې ویل شوي: «موږ چمتو یو چې د مناسبې همکارۍ له لارې د هرمز تنګي د خوندي تګ راتګ د تضمین لپاره برخه واخلو، او د هغو هېوادونو د ژمنتیا هرکلی کوو چې لومړني پلانونه جوړوي. همدارنګه، موږ به د ملګرو ملتونو او نړیوالو مالي بنسټونو له لارې د هغو هېوادونو ملاتړ وکړو چې ډېر زیانمن شوي.»

دغو هېوادونو له ایران څخه وغوښتل چې د بې‌پیلوټه الوتکو او توغندو بریدونه، د ماینونو ښخول او هر ډول هڅې چې دا حیاتي سمندري لار بندوي، سمدستي ودروي او د ملګرو ملتونو د امنیت شورا پرېکړو ته درناوی وکړي.

په کویت کې د «مینا الاحمدي» د تېلو د تصفیې پر فابریکې د جمعې په سهار (۲۹ حوت) د څو بې پېلوټه الوتکو بریدونه وشول.

د کویت د تېلو شرکت اعلان کړی چې د برید له امله د دې چاڼځای ځینو برخو اور اخیستی دی.

د کویت چارواکو ویلي چې د فابریکې په ځینو برخو کې فعالیتونه درول شوي، خو په دې پېښه کې د سر زیان نه دې پېښ شوی او د ژغورنې ډلې د اور وژلو هڅه کوي.

له کله چې د ایران پر ضد د اسرائیل او متحده ایالات امریکا جګړه پیل شوې، پر دې چاڼځای دا څویم برید دی.