یوشمیر دیپلوماتیکو سرچینو فرانس پریس اژانس ته ویلي دي چې اروپایي اتحادیه د طالبانو پلاوي ته بلنه ورکوي چې بروکسل ته ورشي او د اروپایي ټولنې له هیوادو د یوشمیر افغان کډوالو د ایستلو پر لارو چارو ورسره خبرې وکړي.

یوې دیپلوماتیکي سرچینې د دوشنبې په ورځ وویل چې د طالبانو تخنیکي ټیم به په راتلونکو اونیو کې بروکسل ته ورشي او د اروپایي ټولنې له غړیو سره به د الوتنو، د کابل په هوایي ډګر کې د ظرفیت د امکاناتو ، همداراز پر دې خبرې وکړي چې له دې ستنول شویو کډوالو سره به څه کیږي.

د اروپایي ټولنې د اووه ویشت غړیو هیوادو له ډلې شاوخوا شل هیوادونو دا هڅې پيل کړې دي چې هغه افغانان له خپلې خاورې وباسي چې په جرمونو کې ښکېل دي.

اروپایي ټولنه د دې سربیره هڅې کوي چې یوشمیر افغانان خپل هیواد ته واستوي چې د بشري حقونو ډلو او د ملګرو ملتو د کډوالو د چارو ادارې په دې برخه کې خپلې اندیښنې ورسره بیا بیا شریکې کړې دي.

بریتانیه اعلان وکړ چې د ۱۶ کلونو کم عمر کسانو لپاره د خواله رسنیو کارول منع کوي.

صدراعظم کیېرستارمر د دوشنبې په ورځ وویل چې دغه رسنۍ کوچنیان او تنکي ځوانان له داسې مطالبو سره مخ کوي چې "خطرناک" دي او د "روږدي کولو" لپاره ډیزاین شوي دي.

د بریتانیې حکومت وايي دغه بندیز په سنپ چت، تیک تاک ، یوتیوب، اینستاګرام ، فیسبوک او ایکس باندې لګیږي خو د وتساپ په څیر د پیغامونو د لیږلو پلتفورمونو ته نه شاملیږي.

بریتانیه دریم هیواد دی چې دغه ډول بندیز اعلانوي.

کاناډا کې د چهارشنبې په ورځ پارلمان ته یوه لایحه وړاندې شوه چې له ۱۶ کلونو د کم عمرکسانو باندې د خواله رسنیو کارول منع کوي.

تردې مخکې، استرالیا لومړۍ هیواد وو چې په تیرې لیندۍ میاشت کې یې د ۱۶ کلونو کم عمر کسانو لپاره د خواله رسنیو کارول منع کړل.

افغانستان کې د طالبانو حکومت د ایران او امریکا ترمینځ هوکړه یو مثبت ګام ګڼي او هرکلی یې کوي.

دبهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي د سه شنبې په ورځ کابل کې دافغانستان ، منځنۍ اسیا او اذربایجان دستراتیژیکو مطالعاتو د مرکزونو د څیړونکو اوچارواکو غونډې ته وویل چې ایران او متحد ایالات له اوږدو خبرو وروسته توافق ته رسیدلي دي او که پرې عمل وسي نو دا یو مثبت عمل وي.

متقي وړاندې وویل کاشکې هغه توافقات او پریکړې چې له جنګ وروسته رامینځ ته کیږي ترجنګ مخکې ورباندې غور شوی وای او مسایل د خبرو له لارې حل سوي وای.

امیرخان متقي هیله څرګنده کړه چې توافقات عملي سي او دا به په سیمه کې یو مثبت پرمختګ وي.

د امریکا ولسمشرډونالډ ټرمپ پرون دوشنبې اعلان وکړ چې په منځني ختیځ کې د جګړې د درولو، د هرمز تنګي د بیا پرانیستلو، او د ایران پر بندرونو د امریکا د محاصرې د پای ته رسولو لپاره یوې هوکړې ته رسېدلي دي.

ایران هم تایید کړه چې هوکړه شوې او دلاسلیک مراسم به د جمعې په ورځ سویس کې ترسره شي.

د امریکا د ولسمشر مرستیال جي ډي ونس وايي چې ولسمشر ډونالډ ټرمپ ښايي د واشنګټن او تهران ترمنځ د هوکړې متن ، د رسمي لاسلیک له مراسمو مخکې چې د جمعې په ورځ ترسره کېږي، خپور کړي.

هغه وویل چې دا هوکړه لا دمخه د دواړو لورو دمشرانو له خوا په الکترونیکي ډول لاسلیک شوې ده.

ونس له فاکس نیوز سره په خبرو کې هغه راپورونه چې ګواکې امریکا به ایران ته ۲۴ میلیارده ډالر ورکړي، «په بشپړه توګه ناسم» وبلل. هغه وویل چې دا هوکړه د هرمز تنګي سمدستي پرانیستل او د ایران له خوا د اټومي وسلو د ترلاسه کولو مخنیوی تضمینوي.

د امریکا مرستیال ولسمشر خبرداری هم ورکړ چې که ایران خپلو تعهداتو ته ژمن پاتې نه شي، نو د دې هوکړې له ګټو به بې برخې شي. هغه وویل چې د ټرمپ اداره کولای شي د محاصرې یا د پوځي بریدونو د بیا پیلولو په څېر انتخابونه په پام کې ونیسي.

د امریکا مرستیال ولسمشر په عین حال کې وویل چې د ولسمشر ټرمپ موخه د ایران د اسلامي جمهوریت د "چلند بدلون" دی، نه د حکومت بدلون.

ولسمشر ټرمپ د ۷ پرمختللیو صنعتي هیوادونو،یا G7 ، په غونډه کې ګډون لپاره چې دامریکا او ایران ترمینځ تفاهم لیک یې د اجند په سر کې دی،د دوشنبې په ورځ فرانسې ته ورسید.

دغه غونډه سملاسي وروسته لدې دایریږي چې امریکا او ایران د جګړې د پای ته رسولو لپاره د توافق دلاسلیکولو اعلان وکړ.

تمه ده چې دا موضوع او د اسلام اباد د تفاهم لیک په اړه د نورو معلوماتو ترلاسه کول به د اوو صنعتي هیوادونو دمشرانو د خبرو اصلي موضوع وي.

امریکا، فرانسه، بریتانیا، جرمني،کانادا ایتالیا او جاپان ددغې ډلې غړي هیوادونه دي.

د غونډې کوربه د فرانسې ولسمشر ایمانویل مکرون د دوشنبې په ورځ دایران او امریکا د توافق له اعلان وروسته وویل چې د G7 په غونډه کې د توافق نتایج ، پرلبنان باندې یې اغیزې، د هرمز تنګي د تلپاتې پرانیستلو او دایران دتوغندیو د پروګرام په اړه خبرې کیږي.

مکرون په ایکسپاڼه ولیکل چې فرانسه او بریتانیا چمتو دي د هرمز تنګي د پرانیستلو لپاره مرسته کې یو ګډ ماموریت ترسره کړي او فرانسوي جنګي بیړۍ استولو ته اماده دي.

د چهارشنبې په ورځ به د ۲۰۲۶ کال د نړیوال جام د شپږمې ورځې لومړۍ لوبه دعراق او ناروې د ټیمونو ترمینځ وي.

دوهمه لوبه د الجزایر او ارجنتین ترمینځ اودریمه به د اتریش او اردن ترمینځ وي.

په څلورمه لوبه کې د پرتګال او کانګو ټیمونه میدان ته ځي او د ورځې په وروستۍ لوبه کې د انګلستان او کرویشیا ټیمونه له یوبل سره لوبه کوي.

د فوټبال د ۲۰۲۶ کال د نړیوال جام لوبې د جون په یوولسمه پیل شوي او ګروپي لوبې د جون تر ۲۸ مې دوام کوي.

د جام وروستۍ یا نهايی لوبه ټاکل شوې چې د جولای په نولسمه وشي.

افغانستان کې د طالبانو د حکومت بهرنیو چارو وزارت وايي کابل به د سه شنبې په ورځ دیوې سیمه ایزې غونډې کوربه وي چې په کې د منځنۍ اسیا او اذربایجان د ستراتیژیکو څیړنو د مراکزو یو شمیر چارواکي او سیاستوال ګډون کوي.

داخلي رسنیو او له دې جمله د طالبانو ترکنټرول لاندې ملي ټلویزیون د کورنیو چارو وزارت په حواله رپوټ ورکړی دی چې په غونډه کې د سیمه ایز اتصال، ثبات، سوداګري ، انرژۍ ، ترانزیت ، پانګونې او د اقتصادي همکاریو په هکله خبرې کیږي.

ویل کیږي چې د افغانستان ترڅنک د ازبکستان، ترکمنستان، قزاقستان، قرغیزستان،تاجکستان اواذربایجان د ستراتیژیکومطالعاتو د مراکزو څیړونکي او سیاستوال په غونډه کې ګډون کوي.

کابل کې هغه تورن کس چې په لنډ کروزر موټر یې درې نجونې وهلي او ټپیانې کړې وې نیول شوی دی.

افغانستان کې د طالبانو د حکومت د کورنیو چارو وزارت ویاند خالد زدران د دوشبنې په ورځ په خپله ایکسپاڼه ولیکل چې پیښه ترتحقیق لاندې ده.

د کورنیو چارو وزارت ویاند نه دي ویلي چې دغه پیښه کله شوې ده.

خو د پیښې ویډیو تیره اونۍ په خواله رسنیو کې د ډیرو کسانو پام ځانته راواړوه.

په دغې ویډیو کې چې ظاهرا د امنیتي کامرو له خوا اخیستل شوې لنډکروزر موټر په ډیر سرعت دیوې ډلې نجونو لور ته چې په سړک روانې وي ورځې او هغوی لاندې کوي.

د افغانستان لپاره د خوړو د نړیوال پروګرام، ډبلیو ایف پي مشر وایي چې له افغانستان سره د نړیوالو مرستو کمیدو ترټولو زیات پرښځو ویجاوړونکی اغیزکړی دی. جان علییف له بي بي سره په مرکه کې چې د دوشنبې په ورځ د غبرګولي په ۲۵ د دې پروګرام په ایکسپاڼه کې خپره شوې وویل: "مرستندویان له افغانستان څخه وتلي او اغېز یې په حقیقت کې پر ښځو او ماشومانو ډېر شوی، او دا ډېره ویجاړوونکې ده ځکه چې په ۲۰۲۱ کال کې نړۍ له افغان ښځو سره د نه ماتېدونکې پیوستون ژمنه وکړه، او نن په ۲۰۲۶ کال کې هماغه ښځې پوښتنه کوي چې هغه پیوستون اوس چیرته دی؟”

د علییف په خبره په بې وزلو کورنیو کې اکثره ښځې د خپل ځان په نسبت خپلو ماشومانو ته لومړیتوب ورکوي چې خواړه ورکړي او همداعلت دی چې د ماشومانو ترڅنګ په ښځو کې هم خوارځواکي زیاته شوې.

په عین حال کې د ملګروملتونو د بشري مرستو د همغږۍ ادارې، اوچا ویلي چې افغانستان د خوړو له یوه بحران سره مخ دی او په دې هیواد کې روان ۲۰۲۶ کال ۳،۷ ماشومان له شدیدې خوارځواکۍ سره مخامخ دي.

د طالبانو د اقتصاد وزارت روان کال له افغانستان سره د پراختیایي پروژو په برخه کې د جاپان د ۳۵ ملیون ډالرو د مرستې خبرورکوي. په هغه بیان کې چې د یکشنبې په ورځ د دې وزات په ایکسپاڼه کې خپورشوی، ویل شوي چې دا خبره په افغانستان کې د جاپان سفیر کینیچي ماساموتو د اقتصاد له وزیر قاري دین محمد حنیف سره په کتنه کې وکړه.

د بیان له مخې د چاپان سفیر ویلي چې هیواد به یې د اقلیمي بدلونونو پر وړاندې د مبارزې، د کوچنیو بندونو جوړولو، د اوبو د مدیریت او د کابل ښار د څښاک اوبو د کمښت د ستونزې د حل لپاره د ۹،۳ میلیون ډالره مالي مرسته هم وکړي.

د جاپان د سفیر په خبره له کله چې طالبان په افغانستان کې واک ته رسیدلي هیواد یې د افغانستان له خلکو سره د ۵۶۰ ملیون ډالرو په ارزښت بشري مرستې کړې دي.

پر اوکراین د روسیې د تیرې شپې د پراخو بریدونو په ترڅ کې چې نهه تنه وژل شوي، په کییف کې د ارتودوکس یوه مهمه صومعه( عبادت ځای) هم په نښه شوې ده. د کییف- پېچرسک لاورا صومعه د یونسکو له خوا د خوندي شویو تاریخي ځایونو په فهرست کې شامله ده. چارواکو ویلي چې د روسیې په ډرونونو او توغندویي بریدونو کې د دې ودانۍ یوه برخه په اورکې سوځیدلې او دیارلس کسان ټپیان شوي دي.

د اوکراین هوایي ځواکونو ویلي چې روسیې تیره شپه په دغو پراخو بریدونو کې له اویا توغندیو او ۶۱۱ ډرونونو څخه کاراخیستی. ډیری ځایونه په کییف کې په نښه شوي خو په دنیپرو او خارکییف کې هم ځینې ځایونه لګیدلي دي.

په کییف کې چارواکو د څلورو کسانو او په خارکیف کې د پنځو تنو چې هغه یې ژغورونکي بللي، د وژل کیدو او څوتنو نورو د ټپي کیدو خبر ورکړی دی.

دغه بریدونه وروسته له هغې شوي چې د کریملن یوه چارواکي ویلي چې د امریکا ولسمشرډونالډ ټرمپ د یکشنبې په ورځ د روسیې له ولسمشرولادیمیرپوتین سره په خبرو کې وویل چې دا مهمه ده چې د اوکراین جګړه پای ته ورسیږي او نوموړی چمتو دی چې سولې ته د رسیدو په برخه کې مرسته وکړي.