د تاجکستان د پانګوالو یوه پلاوي په افغانستان کې د سمنټو د تولید فابریکې جوړولو ته لېوالتیا څرګنده کړې ده.

تاجک پلاوي پرون (جمعه) د طالبانو د حکومت د کانونو او پټرولیم له وزیر، هدایت‌الله بدري، سره د لیدنې پر مهال د کانونو او صنعتي برخو په ګډون د احتمالي پانګونې فرصتونه وڅېړل.

سره له دې چې په وروستیو کې د تاجکستان او طالبانو ترمنځ اړیکې په نسبي ډول ښه شوي خو په وروستیو کې د تاجکستان په خاوره کې د پنځو چینایانو وژل کېدو تاجک چارواکي له افغانستان څخه خپلې اورې ته د ورپېښېدونکي تروریزم په اړه اندېښمن کړي دي.

د طبیعي پېښو پر وړاندې د مبارزې ملي ادارې چې طالبان یې اداره کوي په پر خپله ایکس پاڼه په یوه بیان کې د هواپېژندنې د نړیوالو ادارو په حواله اټکل کړی چې د سلواغې تر اتمې نېټې پورې به د هېواد په ځینو ولایتونو کې د منځنۍ کچې بارانونه وشي خو د ختیځو په پراخو سیمو کې به درنې واورې واوري.

په بیان کې له خلکو غوښتنه شوې چې سېلابونو او درنو واورو ته چمتو واوسي.

د طبیعي پېښو پر وړاندې د مبارزې اداره همداراز اټکل کوي چې د روانې اونۍ د پیل په ورځو کې ښايي هوا ډېره سړه شي نو ځکه دا اداره سپارښتنه کوي چې خلک دې په تېره د ماشومانو او زړو کسانو د ژغورنې لپاره د سړې هوا د اړوندو ناروغیو د مخنیوي لپاره لازم تدابیر ونیسي.

د طبیعي پېښو پر وړاندې د مبارزې د ملي ادارې له خوا د ورکړل شویو ارقامو له مخې له تېرې چارشنبې ورځې راهیسې په بېلابېلو ولایتونو کې د درنو واورو د ورېدو له کبله له شپېتو ډېر کسان مړه شوي، له سلو ډېر نور ټپیان دي او ۴۵۸ کورونو څه پوره څه نیمايي ویجاړ شوي دي.

ټرمپ تېره اونۍ له فاکس نیوز سره په مرکه کې وویل د افغانستان په جګړه کې له امریکا پرته د نورو هېوادو ځواکونه د جګړې له لومړۍ کرښې شا ته وو.

وروسته له دې چې د برتانیا صدراعظم او نورو چارواکو دا څرګندونې وغندلې ښاغلي ټرمپ پرون شنبې په افغانستان کې د برتانیا رول وستایه. هغه د برتانیا د پوځي ماموریت په برخه کې خپل دریځ بدل کړ او ویې ویل چې د برتانیا ستر او ډېر زړور سرتېري به تل د امریکا ترڅنګ وي.

ښاغلي ټرمپ وویل په افغانستان کې د برتانیا ۴۵۷ سرتېري ووژل شول او ډېر نور یې سخت ټپیان شول. خو په داسې حال کې چې ټرمپ دا څرګندونې کولې، د برتانیا د حکومت یوه ویاند وویل صدراعظم کایر سټارمر د دې موضوع په اړه د امریکا له ولسمشر سره په ټلفوني خبرو کې بحث وکړ.

له بلې خوا د اسټرالیا، ایټالیا، ډنمارک او پولنډ صدراعظمانو، د جرمني د دفاع وزیر او د ناټو د نورو غړو او متحدو هېوادونو چارواکو هم د افغانستان په جګړه د دوی د ونډې په اړه د ټرمپ پر څرګندونو سخت انتقادونه کړي دي.

مېرمن مزاري او مېړه یې هادي علي چټه چې هغه هم مدافع وکیل دی د پاکستان د پوځ له سرسختو منتقدانو څخه دي.

د محکمې د اسنادو له مخې دوی ته د آنلاین یا سایبر ټروریزم او په عمدي ډول د ناسمو معلوماتو د خپرولو په ګډون د دریو تورونو له کبله سزا اورول شوې.

محکمې پرون په یوه بیان کې وویل چې مېرمن مزاري پر خپله ایکس پاڼه خورا توهینوونکي مطالب خپرول. په بیان کې راغلي دي چې نوموړې او مېړه یې باید د لسو کلونو لپاره په بند کې پاتې شي.

محکمه دا حکم یوه ورځ وروسته له هغه ورکوي چې پولیسو دا مېړه او ښځه په داسې حال کې چې د خپلې قضیې په اړه د محکمې غونډې ته د اسلام آباد خوا ته روان وو، ونیول.

مېرمن مزاري د هغو افغان کډوالو چې د پاکستان د حکومت د اقداماتو په ترڅ کې ځپل کېږي او د هغو کسانو وکالت کاوه چې په پاکستان کې په کفر ویلو تورنېدل.

د کډوالو په چارو کې د ملګرو ملتونو عالي کمشنیري وايي، د افغانستان سړې هوا د راستانه شویو افغانانو ژوند له کړاونو ډک کړی دی.

دې ادارې پرون شنبې د (جنوري ۲۴مه) پر خپلې ایکس پاڼې د یوې ویډیو په خپرولو سره له پاکستان او ایرانه د هغوو راستنو شویو افغانانو ژوند انځور کړی چې د کابل په سړې هوا کې تر خیمو لاندې ژوند کوي.

د دې ادارې په ټکو، دا کډوال نړیوال مرستو ته اړمن دي.

له ایران او پاکستانه په وروستیو څو میاشتو کې په زرهاوو افغان کډوال بیرته افغانستان ته راستانه کړای شوي دي.

یو این ایچ سي ار په داسې حال کې د راستانه شویو افغانانو په اړه اندېښنه ښودلي چې په تیرو څلورو ورځو کې د پلازمینې کابل په ګډون د افغانستان په ډيرو ښارونو کې واورې او بارانونه شوي دي.

د طالبانو حکومت پرون شنبې د واورو او بارانونو له کبله د شاوخوا ۶۰ کسانو مړینه او سلو ډیرو نورو ټپي کیدل تایید کړي وو.

وروستیو واورې او بارانونو د ځاني زیان سربیره خلکو ته مالي تاوانونه هم رسولي دي.

د بلجیم حکومت له طالبانو سره له دې هېواد د افغان کډوالو د بیرته ستنولو په اړه خبرې کوي.

د بي ار اف په نوم یوې بلجیمي رسنۍ پرون شنبې د (جنوري۲۴مه) راپور ورکړی چې د بلجیم حکومت په دې غور کوي چې څنګه په دې هېواد کې "رد شوي او مجرم افغان کډوال" بیرته افغانستان ته ستانه کړي.

د دې رسنۍ د راپور له مخې، د بلجیم د کډوالو ادارې مشر فردي روزمونټ له یو شمیر نورو اروپايي چارواکو سره افغانستان ته له سفر وروسته ویلي،" بلجیم او شل نور اروپايي هېوادونه غواړي د هغوو افغانانو په اړه چې په دې هېوادونو کې يې د منل کیدو دوسیې رد شوي د بیرته ستنیدو او اخراج د پروسیې په اړه له طالبانو خبرې اترې وکړي".

روزمونټ تیره اونۍ کابل ته سفر درلود.

د هغه په ټکو، دوی هغه افغانان هم اخراجوي چې په اروپايي هېوادونو کې مجرم پیژندل شوي دي.

تراوسه د طالبانو حکومت په اړه څه ویلي نه دي.

له دې وړاندې د جرمني حکومت دوه ځلې د دوی په ټکو مجرم افغانان له طالبانو سره تر خبرو اترو وروسته افغانستان ته ستانه کړل.

ناټو پر اوکرایین د روسیې د بریدونو د مخنیوي په موخه د مصنوعي ځیرکتیا په مرسته یو دفاعي سیمه رامنځته راکوي.

د فرانس پریس خبري اژانس د راپور له مخې، د ناټو سازمان د لوی درستیز مرستیال توماس لووین پرون شنبېد (جنوري۲۴مه) ویلي،"دغه سیمه به د روسیې او اوکریین ترمنځ د حایل په توګه په منصوعي ځیرکتیا سمبال وي او که چیرته دښمن برید وکړي، منصوعي ځیرکتیا به د انسان له مداخلي پرته ځواب ورکوي"

د هغه په ټکو، په دې سیمه کې به هوايي مدافع او د توغندو ضد سیستمونه نصب شي.

روسیې د ۲۰۲۲کال په فبرورۍ کې پر اوکرایین برید کړی چې دا جګړه لا هم دوام لري.

د اوکرایین لودیز متحدینو په تیرو کلونو کې د اوکرایین د ملاتړ په موخه دې هېواد ته ډير جنګي ممهات ورکړي، خو دا لومړی ځل دی چې د ناټو په مرسته په منصوعي ځیرکتیا سمباله داسې یوه سیمه رامنځته کیږي.

د کرکټ نړیواله شورا پریکړه کړې چې د ۲۰۲۶کال په شل اووریز نړیوال جام کې د بنګله دیش په ځای د سکاټلنډ لوبډله ولوبوي.

دغه پریکړه د شنبې په ورځ د (جنوري۲۴مه) وروسته له هغې اعلان شوه چې بنګله دیش د امنیتي اندېښنو له کبله په هند کې له لوبیدو انکار کړې و.

د کرکټ نړیواله شورا وايي، "په هند کې د بنګله دیش لوبډله يې ته هیڅ ډول ښکاره امنیتي اندېښنه موجوده نه ده".

بنګله دیش د همدې روانې میاشتې په څلورمه غوښتنه کړې وه چې د امنیتي اندېښنو له کبله نه غواړي په هند کې لوبې وکړي.

د هند او بنګله دیش ترمنځ د کرکټ په ډګر کې دغه ناندرۍ وروسته له هغه راپورته شوې چې د هند کرکټ بورډ په ای پي ایل سیالیو کې بنګله دیشي لوبغاړی مستفیض الرحمن لیرې کړ.

د هندي رسنیو د راپورونو له مخې، الرحمن په بنګله دیش کې له هندوانو سره د توپیري چلند له کبله له لوبډلې لیرې شوي و.

د کرکټ شل اووریز نړیوال جام په راروانه فبروري میاشت کې پیلیږي چې د بنګله دیش لوبې په کلکته او ممبېۍ کې پلان شوي وې.

د سولې او سیاست په چارو کې د ملګرو ملتو د سرمنشي مرستیاله کابل ته تللې ده.

د یوشمیر رسنیو د راپورونو له مخې ټاکل شوې ده چې روزمیري دیکارلو نن د طالبانو له یوشمیر مشرانو سره خبرې وکړي.

نژدې اونۍ مخکې د ملګرو ملتو ویاند سټیفن دوجاریک په نیویارک کې خبرې غونډې ته د اغلې دیکارلو د دې سفر په اړه ویلي و چې هدف یې د دوحې پروسیې تعقیبول دي.

دا پروسه د دوه زره درویشتم کال په مې میاشت کې سرمنشي انتونیو ګوتیریش پيل کړه چې موخه یې له افغانستان سره د نړیوالو اړیکو همغږه کول دي.

د دې پروسې په لومړیو دوو ناستو کې په افغانستان کې پر بشري حقونو، د ښځو پر حقونو او بشري مرستو تمرکز شوی و.

اروپایي ټولنې نن د جنوري څلرویشتمه د زده کړو د نړیوالې ورځې په مناسبت په افغانستان کې تعلیم د هر ماشوم او ماشومې بنسټیز حق وباله.

په کابل کې د اروپایي ټولنې دیپلوماتیکي استازولۍ په یوه بیان کې وویل چې دوی له بیلابیلو موسسو سره په ملګرتیا پانګونه کړې چې ډاډ ترلاسه شي چې هیڅ ماشوم د تعلیم له حق څخه محروم نه شي.

په ورته وخت کې اروپایي ټولنې په ایکسپاڼه کې لیکلي دي چې شپږ میلیونه یورو یې په افغانستان کې د زده کړو لپاره ځانګړې کړې دي.

له بلې خوا، اروپايي ټولنه وايي چې په پنځو ولایتونو کې د افغانستان لپاره د یونسکو د دفتر له لارې ۴.۷ میلیونه یورو مصرفوي چې اووه زره پنځه سوه ځوانانو او لویانو ته لیک لوست ورزده کړي او له مسلکي مهارتونو سره یې اشنا کړي.

د پاکستان په شمال لویدیځ کې په ډیره اسماعیل خان کې د چاودنې له امله ۷ تنه وژل شوي او ۲۵ نور ټپيان شوې دي.

د ډیره اسماعیل خان د پولیسو یوه مشر محمد عدنان د ازادي راډيو مشال څانګې ته وویل چې دا ځان مرګی برید و چې د جمعې په ورځ د واده د مراسمو پرمهال وشو او پکې د امن کمیټې د مشر وحیدالله جګري په شمول اووه تنه ووژل شول.

د پېښې شاهدان وایي چې د چاودنې له امله یوه کوټه نړیدلې ده چې لاهم د ژغورنې عملیات روان دي او ښایي تلفات زیات شي.

د دې پېښې مسوولیت تر اوسه چا نه دی منلی.