نن دوشنبه د شپږیزې لیګ په لسم پړاو کې دوه لوبې ترسره شوې.

لومړی لوبه سهار مهال د بست ساتونکي او بند امیر ښامارانو لوبډلو ترمنځ و چې بند امیر لوبډلې د دریو ویکټو په توپیر بست ساتونکو ته ماتې وکړه.

په دې بریا سره بندامیر خپله دریمه بریا ترلاسه کړه.

بله لوبه د مس عینک اتلانو او سپین غږ پرانګانو ترمنځ ده چې پیل شوي او لا هم دوام لري.

ټاکل شوې ده چې د هېواد په ۱۵ ولایتونو کې د ۱۴۰۵ هـ. ل کال د کانکور آزموینې لومړی پړاو سږکال بیا هم د نجونو له ګډون پرته د راروانې غويي یا ثور میاشتې په ۲۱مه واخیستل شي.

د طالبانو د حکومت د ازموینو ملي ادارې پرون (یکشنبې د وري په ۹مه) اعلان وکړ چې د کانکور ازموینو دوهم پړاو به د غويي په ۲۸مه، دریم پړاو د غبرګولي په ۱۲مه او د متفرقه ازموینې په ګډون څلورم او وروستی پړاو د غبرګولي په ۲۲مه واخیستل شي.

د افغانستان د لوړو او نیمه لوړو زده کړو په موسسو کې د محصلانو د جذب ظرفیت د سږني کال لپاره ۱۱۱۸۸۵ تنه دی.

دا په داسې حال کې ده چې د لوړو زده کړو د موسسو دروازې لاهم د نجونو او ښځو پرمخ تړلې دي.

د طالبانو د حکومت د لوړو زده کړو وزارت په ۱۴۰۱ هـ. ل کال کې اعلان وکړ چې نجونې او ښځې تر ثانوي خبرتیا پورې په دولتي او خصوصي پوهنتونونو کې د زده کړو اجازه نه لري.

د افغانستان د هواپېژندنې ادارې په ۲۴ ولایتونو کې د سختو بارانونو او سېلونو د راوتلو د احتمال په اړه خبرداری ورکړی دی.

د طالبانو د حکومت د ترانسپورت او ملکي هوايي چلند وزارت د هواپېژندنې ادارې د اټکل له مخې په نورستان، کونړ، لغمان، ننګرهار، کاپیسا، پنجشېر، پروان، بغلان، سمنګان، بلخ، تخار، بدخشان، کندز، کابل، میدان وردګو، پکتیا، پکتیکا، لوګر، خوست، غزني، ارزګان، دایکنډي، بامیان او غور کې نن دوشنبې (د وري ۱۰مه) د درنو بارانونو او ناڅاپي سېلونو د راوتلو امکان شته.

دې ادارې ویلي چې په بېلابېلو سیمو کې به د باران کچه د ۱۰ او ۴۵ میلي مترو ترمنځ وي.

باخترخبري آژانس چې طالبان یې اداره کوي پرون د ورځې ترپایه د هېواد په ځینو ولایتونو کې د بارانونو او سېلابونو په نتیجه کې د نژدې شلو کسانو د مړینې او له دېرشو د زیاتو کسانو د ټپي کېدو خبر ورکړ.

د طالبانو حکومت وايي چې د کونړ ولایت د مرکز اسعدآباد ښار پر ځینو سیمو د پاکستان له لوري د هاوانونو او نورو درنو وسلو په ډزو یو ملکي وګړی وژل شوی او ۱۶ نور کسان ټپیان شوي دي.

د حکومت مرستیال ویاند حمدالله فطرت پرون (یکشنبې د وري ۹مه نېټه) پر خپله ایکس پاڼه په یوه بیان کې لیکلي چې په ټپیانو کې ډېری ښځې او ماشومان شامل دي. ښاغلي فطرت په دې اړه نور جزییات نه دي ورکړي.

پاکستاني چارواکو تراوسه په دې اړه څه نه دي ویلي.

د پاکستان د بهرنیوچارو وزارت د تېرې پنجشنبې په ورځ اعلان وکړ چې د اختر په مناسبت د طالبانو له حکومت سره له موقت اوربند وروسته یې یوځل بیا په افغانستان کې خپل پوځي عملیات پیل کړي دي.

د طالبانو د حکومت د ټولګټو وزارت د افغانستان په یوشمیرولایتونو کې د سیلابونو له امله د لویو لارو د بندیدو خبر ورکوي.

دې وزارت نن یکشنبې د وري په نهمه په خپله ایکسپاڼه کې په یوه بیان کې ویلي چې د سرپل ولایت د کوهستانات، البدر او صیاد ولسوالیو، د بلخ ولایت د چهارکنت ولسوالۍ مسیرونه او د بادغیس – فاریاب عمومي لاره لا هم د سیلابونو د جریان له مله د تګ راتګ پرمخ تړلي دي. د ټولګټو وزارت په وینا د ولایتي ریاستونو تخنیکي او عملیاتي ټیمونه په اغیزمنو سیمو کې د لارو د پاکولو او بیا پرانیستلو چارې مخ ته وړي او تراوسه یې یو شمېر تړلي مسیرونه بېرته د ترافیکو پر مخ پرانیستې دي. دې وزارت د سیلابونو له امله د احتمالي ځاني زیانونو یادونه نده کړې خو له هېوادوالو او موټر چلوونکو څخه یې غوښتنه کړې چې د هوا ترعادې کېدو پورې پر سیلابي مسیرونو له سفر څخه ډډه وکړي. تردې مخکې په بادغیس کې ځایي چارواکو د ورښتونو له امله د پنځو تنو د مړه کیدو خبر ورکړی و.

هغه دوه ټولنیزفعالان چې په هرات کې د طالبانو له خوا نیول شوي و، آزاد شول.

په هرات کې یوې سرچینې آزادي راډیو ته وویل، ټولنیز فعالان قدوس خطیبي او فیاض غوري چې د طالبانو ځایي چارواکو پرون شنبې نیولي و، بیرته خوشې شول. دې سرچینې چې د دغو فعالانو نږدې ملګرې ده او د موضوع د حساسیت له امله یې نه غوښتل هویت یې څرګند شي، وویل چې هغوی د خلکو د حضوري او په ټولنیزو شبکو کې د نورو د هڅو په نتیجه کې ازاد شول. په دې وروستیو کې قدوس خطیب په یوه ویډیويي کلیپ کې او فیاض غوري هم په خپله فیسبوک پاڼه کې په یوه پوسټ کې د نجونو پرزده کړو د طالبانو له خوا د لګول شویو بندیزونو د لیرې کیدو غوښتنه کړې وه.

د طالبانو حکومت تر دې مخکې هم لسګونه ټولنیز او مدني فعالان د نجونو د زده ‌کړو د ملاتړ او یا د هغوی پر پالیسیو د نیوکو له امله نیولي او بندیان کړي دي.

یوشمیرسرچینې په هرات کې د نجونو د زده کړې د دوو ټولنیزو فعالانو د نیول کیدو خبرورکوي.

په هرات کې یوې سرچینې ازادي راډیو ته وویل چې د طالبانو ځایي چارواکو په دې ولایت کې دوه ټولنیزفعالان قدوس خطیبي او فیاض غوري د شنبې په ورځ د وري په اتمه نېټه له غرمې وروسته ونیول.

دې سرچینې، چې د دغو فعالانو نږدې ملګرې ده او د موضوع د حساسیت له امله یې نه غوښتل هویت یې څرګند شي، وویل چې هغوی د نجونو د زده ‌کړو په ملاتړ د ویډیوګانو او پوسټونو د خپرولو له امله نیول شوي دي.

د دې سرچینې په وینا، دا ټولنیز فعالان د هرات د اتمې حوزې په توقیف کې دي او تر شنبې شپې پورې د هغوی د خوشې کېدو هڅو نتیجه ورنکړه.

د دې فعالانو د نیولو موضوع ځینو کورنیو رسنیو هم راپور کړې ده.

د طالبانو حکومت تر دې مخکې هم لسګونه ټولنیز او مدني فعالان د نجونو د زده ‌کړو د ملاتړ او یا د هغوی پر پالیسیو د نیوکو له امله نیولي او بندیان کړي دي.

سیمه ییزچارواکي وایي چې د فاریاب ولایت په څو ولسواليو کې د سیلابونو له امله لارې تړل شوي دي.

د طالبانو ترکنټرول لاندې د باختر خبري آژانس د راپورله مخې په دې ولایت کې د ټولګټو د ادارې ریس مولوي حمیدالله دانش ویلي چې د سیلابونو له امله په ګرزیوان، فردوس او بلچراغ کې مواصلاتي لارې بندې شوې دي. نوموړي د احتمالي زیانونو په اړه څه ندي ویلي خو زیاته کړې یې ده چې د دغو لارو د خلاصیدو لپاره د خلکو په همکارۍ د اړوندو ادارو هڅې پیل شوي دي.

په عین حال کې په بادغیس کې د ورښتونو له امله د پنځو تنو د مړه کیدو راپورونه ورکړل شوي دي. په دغهَ ولایت کې د طالبانو د امنیه قومانداني ویاند صدیق الله صدیقي وایي چې د سیلونو له امله درې تنو د قادس ولسوالي په « شش مني ها» کلي کې او دوو تنو د یوې درې کلنې نجلۍ په شمول د دره بوم په ولسوالي کې ژوند له لاسه ورکړی دی.

په بادغیس کې له طبیعي پېښو سره د مبارزې ریاست وایي چې د سیلونو له امله د دغو ځاني تلفاتو ترڅنګ خلکو ته مالي زیانونه اوښتې دي او یوشمیر زراعتي مځکې تخریب شوې دي.

د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي د متحده عربي اماراتو د صدراعظم له مرستیال او بهرنیو چارو وزیر عبداله بن زاید ال-نهیان سره د افغانستان او پاکستان پر وضعیت خبرې وکړې.

د طالبانو د بهرنیو چارو د وزارت په خبرپاڼه کې راغلې دي چې د دواړو هیوادو د بهرنیو چارو وزیرانو د شنبې په ورځ د ټیلفوني مکالمې په ترڅ کې د افغانستان او امریکا پر روابطو هم خبرې کړې دي.

په خبرپاڼه کې د متقي په وینا راغلي دي چې افغانستان غواړي له پاکستان سره ستونزې د تفاهم او خبرو له لارې حل کړي.

د خبرپاڼې له مخې د متحده عربي اماراتو د بهرنیو چارو وزیر وویل چې د افغانستان او پاکستان ترمنځ تاوتریخوالی د هیڅ لورې په ګټه نه دی او ژمنه یې وکړه چې هیواد به یې په دې برخه کې مرسته وکړي. عبدالله بن زاید ال نهیان چې هیواد یې د مارچ په څلرویشتمه د طالبانو له زندانه د دینس کویل په نوم د یوه امریکایي په خوشي کیدو کې مرسته کړې وه، وویل د افغانستان او امریکا اړیکي مهمې دي او هیواد به یې په دې برخه کې هم خپلو همکاریو ته ادامه وکړي.

ټاکل شوې ده چې د سې شنبې په ورځ د خیبرپښتونخوا په مرکز پېښور کې د یوې جرګې په ترڅ کې د افغانستان او پاکستان تر منځ د روغې جوړې پر لارو چارو خبرې وشي.

د پاکستان جیو تلویزیون پرون( د مارچ ۲۸ مه) د دې جرګې د جوړیدو خبر ورکړ.

دا اعلان په داسې وخت کې شوی دی چې د پاکستان پوځ د روژې میاشتې له پیله د غضب للحق په نوم د افغانستان دننه عملیات کوي او تور پورې کوي چې افغان طالبان د تحریک طالبان پاکستان ډلې ملاتړ کوي. افغان طالبان دا تور ردوي او وایي چې د دوی حکومت د هیڅ ګاونډي هیواد په چارو کې مداخله نه کوي.

د خبر له مخې د سې شنبې د ورځې په جرګه کې سیاسي مشرانو، قبایلي مشرانو، دیني عالمانو، د مدني ټولنې استازیو، سوداګرو او د رسنیو استازیو ته د ګډون بلنه ورکړل شوې ده.

په بادغیس کې د ورښتونو له امله پنځه تنه مړه شوې دي. په دغهَ ولایت کې د طالبانو د امنیه قومانداني ویاند صدیق اله صدیقي وایي چې د سیلونو له امله درې تنو د قادس ولسوالي په « شش مني ها» کلي کې او دوو تنو د یوې درې کلنې نجلۍ په شمول د دره بوم په ولسوالي کې ژوند له لاسه ورکړی دی.

په بادغیس کې له طبیعي پېښو سره د مبارزې ریاست وایي چې د سیلونو له امله د دغو ځاني تلفاتو ترڅنګ خلکو ته مالي زیانونه اوښتې دي او یوشمیر زراعتي مځکې تخریب شوې دي.

د بارانونو له امله د هرات-کندهار لویه لار هم پرون د لنډ وخت لپاره بنده شوه.