د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د جمعې په ورځ وویل چې واشنګټن به اوکراین ته د ناټو له لارې د وسلو یوه بسته، چې پکې د «پېټریاټ» هوايي دفاعي سیسټمونه هم شامل دي، واستوي.

ټرمپ د امریکا له سي پی ایس تلویزیوني چاینل سره په خبرو کې وویل: «موږ به پېټریاټ سیسټمونه ناټو ته ورلېږو، او بیا به ناټو دا وسلې ووېشي.» هغه زیاته کړه چې د دغو سیسټمونو لګښت به ناټو پرې کوي.

د پېټریاټ سیستم کولای شي د د ډېر شمېر هوايي بریدونو، په ځانګړي ډول د پرمختللو بالستیک توغندیو، مخه ونیسي. دا سیستم د نړۍ له غوره دفاعي وسایلو څخه ګڼل کېږي، په داسې حال کې مسکو د شپې په مخه د توغندیو او بې‌پیلوټه الوتکو په وسیله پر اوکراین بریدونه زیات کړي، چې دا جګړه اوس څلورم کال ته داخله شوې ده.

د پنجشنبې په ورځ، د اوکراین ولسمشر ولودیمیر زیلنسکي په روم کې د اوکراین د بیا رغونې غونډې ته د وینا پر مهال، وویل چې جرمني به د دوو پېټریاټ سیسټمونو لګښت پر غاړه واخلي، او ناروې هم د یوه سیسټم ورکولو ته چمتو شوې ده.

په پرونۍ لوبه کې چې د زیمبابوې په پلازمېنه هرارې کې ترسره شوه، افغانستان په ۵۰ اوورونو کې د ۷ لوبغاړو په زیان سره ۳۱۵ منډې وکړې.

فیصل شینوزاده په ۱۴۲ بالونو د ۱۶۳ منډو په جوړولو سره د افغان لوبډلې په بریا کې مهم رول ولوباوه، خو سیالې لوبډلې خپل ټول لوبغاړي په ۴۱ اوورونو کې له لاسه ورکړل په داسې حال کې چې یوازې ۱۲۴ منډې یې جوړې کړې وې.

د انګلنډ لوبډله هم د نوي زیلانډ له ماتولو وروسته د نولس کلنو د نړیوال جام نیم پایلوبې ته ووته. د یکشنبې په ورځ د هند او پاکستان له سیالۍ وروسته به مالومه شي چې په دوی کې کوم یو نیم پایلوبې ته وتلای شي.

د نورو مخکښو لوبډلو د لوبو مهالوېش به وروسته اعلان شي.

د رویټرز خبري آژانس د راپور له مخې سرمنشي انتونیو ګوتېریش د ملګروملتونو غړو هېوادونو ته په یوه لیک کې دا خبرداری ورکړی دی.

که څه هم ښاغلي ګوتېریش له دې مخکې هم د م. م د نغدو پیسو د بحران په اړه خبرې کړي خو دا ځلې یې په بېساري شدت سره په دې اړه خبرداری ورکړ.

دا په داسې حال کې ده چې متحدوایالتونو چې د م. م اصلي مالي مرستندوی دی، د ملګروملتونو له ځینو ادارو سره مالي مرستې کمې کړي او د دې سازمان عادي بودیجې ته یې د خپلې ونډې له ورکولو ډډه کړې ده.

ګوتیریش په هغه لیک کې چې د جون په ۲۸مه یې استولی دی، ویلي چې د م. م مالي بحران په زیاتېدو دی، د پروګرامونو په تطبیق کې له ستونزو سره مخ دی او له مالي پلوه د له منځه تللو خطر ورسره مل دی. د هغه په وینا په نژدې راتلونکي کې ښايي وضعیت تردې نور خراب شي.

د ملګروملتونو اړوندې ادارې چې په افغانستان کې اړو خلکو ته د بشري مرستو اصلي تمویلوونکې دي، په وروستیو کلونو کې د خپلو بودیجو د کمېدو له کبله، بیا بیا اندېښنه ښودلې ده.

د آسټرالیا د بهرنیوچارو وزارت پرون (د جنوري ۳۰مه) په یوه بیان کې چې د دې وزارت او د افغانستان د سفارت ګډه اعلامیه بلل شوې، دا خبر ورکړی دی.

په اعلامیه کې راغلي دي چې اوسنیو شرایطو او هغو محدودیتونو ته چې د دې سفارت له کنټروله وتلي دي او هم دې ته په پام سره چې روان وضعیت نور نو د دوام وړ نه دی د آسټرالیا د بهرنیوچارو او سوداګرۍ وزارتونه سپارښتنه کوي چې د ۲۰۲۶ کال د جون له ۳۰مې وروسته د سفارت فعالیت وځنډوي.

نوموړی وزارت زیاتوي چې آسټرالیا داسې کوم پلان نه لري چې د طالبانو ډیپلوماټان یا استازي ومني خو له نړیوالو قوانینو سره سم به د سفارت د ودانۍ او مالونو ساتنې ته دوام ورکړي.

په کانبېرا کې د افغانستان سفارت چې د پرځېدلي جمهوري نظام د ډیپلوماتانو له خوا اداره کېده، هم تراوسه په دې اړه رسما څه نه دي ویلي.

د آزادې اروپا/ آزادۍ راډیو د تاجکي څانګې د راپور له مخې دا پېښه د پنجشنبې په ورځ (د سلواغې په ۹مه) ماښام مهال د شمس الدین شاهین ولسوالۍ په بهارک سیمه کې شوې ده.

د تاجکستان چارواکو دا کسان د مخدرو موادو افغان قاچاقبران بللي دي. د چارواکو په وینا پنځو وسله والو قاچاقبرانو له آمو سیند څخه د تاجکستان خاورې ته د اوښتو پرمهال د تاجکستان د سرحدي ځواک خبرداري ته پاملرنه ونه کړه او وسله وال مقاومت یې وکړ چې په نتیجه کې یې درې کسان ووژل شول او دوه نور د افغانستان پر لور په تېښه بریالي شول.

په خبر کې راغلي دي چې وژل شوي کسان د افغانستان د تخار ولایت د چاه آب ولسوالۍ اوسېدونکي دي.

د تاجکستان سرحدي ځواکونو ویلي دي چې له دې وسله والو څخه یې درې کلاشینکوفونه او ۱۵۰ مرمۍ، یوه کشتۍ او د چرسو او تریاکو څلور بوجۍ ترلاسه کړي دي. د طالبانو حکومت تردې دمه په دې اړه څه نه دي ویلي.

د تاجکستان سرحدي ځواکونو له دې مخکې هم په سرحد کې له قاچاقبرانو سره د نښتو خبر ورکړی و. د مرغومي (جدي) میاشتې په ۲۸مه، د تاجکستان چارواکو اعلان وکړ چې امنیتي ځواکونو یې په همدې سیمه کې ۴ تروریستان چې د دوی په وینا د افغانستان له خاورې څخه وراوښتي وو، وژلي دي.

د افغانستان د فوټسال ملي لوبډلې مالیزیا ته ماته ورکړه.

دا د اسیا د ملتونو په اتلولۍ لوبو کې د افغانستان دویمه بریا وه.

په نننۍ لوبه کې افغانستان اوه پر صفر مالیزیا له مخې لرې کړه.

له دې وړاندې د افغانستان د فوټسال ملي ټیم په خپله لومړنۍ لوبه کې سعودي عربستان ته درې پر صفر ماته ورکړې وه.

تمه ده د افغانستان د فوټسال ملي ټیم د اسیايي ملتونو په اتلولۍ کې د ګروپي دور وروستۍ لوبه د یکشنبې په ورځ د ایران په وړاندې ترسره کړي.

نن د ازادي راډیو ۲۴مه کلیزه ده.

د ازادي رادیو خپرونې د ۲۰۰۲ کال د جنورۍ په دېرشمه پیل شوې.

ازادي راډیو د افغانستان د مولټي میډیا مخکښه رسنۍ ده.

په اوسنیو شرایطو کې چې د افغانستان دننه رسنۍ او د بیان ازادي له محدودیتونو او بندیزونو سره مخ ده ازادي راډیو تر بل هر وخت زیات د بې پرې او پر وخت معلوماتو خپرولو ته ژمنه ده.

د امریکا متحده ایالتونو د بهرنیو چارو وزارت په امریکا کې د ایراني چارواکو د کورنیو او خپلوانو د کډوالۍ امتیازات لغوه کړي دي.

د بهرنیو چارو وزارت په یوه بیان کې لیکلي څرنګه چې ایرانیان د خپلو اساسي حقونو لپاره مبارزه ته دوام ورکوي، د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو "دا اونۍ یو لړ ګامونه پورته کړل ترڅو د لوړ پوړو ایراني چارواکو او د هغوی د کورنۍ غړو ته په متحده ایالاتو کې د پاتې کیدو امتیازات لغوه کړي"

په بیان کې راغلي: «کوم کسان چې د ایراني رژیم د وحشیانه ظلم څخه ګټه پورته کوي زموږ د کډوالۍ سیسټم ورته ښه راغلاست نه وايي»

امریکا دا اقدام لږ وروسته هغه وکړ چې اروپایي ټولنې د ایران د سپاه پاسداران انقلاب اسلامي ځواکونه د ترهګریز سازمان په توګه اعلان کړ او له ایراني حکومت سره تړلو کسانو باندې یې یو لړ بندیزونه ولګول.

د امریکا د سنا جرګې د بهرنیو اړیکو کمیټې د طالبانو تر کنټرول لاندې افغانستان ته د امریکا د نغدو مرستو د درولو لپاره یوه لایحه تصویب کړه.

د دې کمیټې مشر جیم ریش په یوه اعلامیه کې ویلي، دا لایحه، ډاډمنوي چې: " د امریکا د مالیه ورکوونکو د پیسو یو ډالر هم په افغانستان کې ترهګرو سازمانونو لکه طالبانو ته نه ځي."

تمه کېږي چې یاده لایحه د سنا مجلس ته د رایګیري لپاره وړاندې شي.

سیګار یا د افغانستان د بیارغونې لپاره د امریکا د ځانګړي مفتش اداره چې فعالیتونه یې د جنوري له ۳۱ ختمیږي په خپل وروستي راپور کې اعلان وکړ چې امریکا د طالبانو له واکمنېدو راهیسې له افغانستان سره له ۳.۸۳ ملیارد ډالرو څخه ډیرې بشري او پرمختیایي مرستې کړې دي.

امریکا د راپورونو له مخې هره اوونۍ کابل ته د ۴۰ میلیونو ډالرو بستې لېږلې.

روسیه وايي، دې ته چمتو ده که اړتیا وي چې د ایران د بوشهر له اټومي بټۍ څخه خپل کارکوونکي وباسي.

د ازادی راډيو د ایران څانګې، فردا راډیو خبر ورکړ چې د روسیې د دولتي اټومي انرژۍ شرکت مشر الیکسي لیخاچف د پنجشنبې په ورځ (جنوري ۲۹) وویل چې روسیه په رښتینې توګه هیله لري چې ښکېل اړخونه به د بوشهر د امنیت لپاره خپلې ژمنې پوره کړي. هغه وویل چې روسیه وضعیت له نژدې څاري او د بهرنیو چارو او دفاع وزارتونو سره په همکارۍ، که اړتیا وه د تخلیې اقداماتو ترسره کولو ته چمتو ده.

دا څرګندونې وروسته له هغه وشوې چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د چهارشنبې په ورځ پر ایران غږ وکړ چې د خبرو اترو میز ته راشي او د خپلو اټومي وسلو د پریښودو لپاره موافقه وکړي؛ که نه نو، د امریکا راتلونکی برید به ډیر سخت وي.

د چنګاښ په لومړۍ نیټه د ایران پر اټومي تاسیساتو د امریکا په برید کې د بوشهر اټومي بټۍ په نښه نه شوه. په هغه وخت کې، الیکسي لیخاچف خبرداری ورکړی و چې د بوشهر پر تاسیساتو برید کولی شي د ۱۹۸۶ کال د چرنوبل د پېښې په څیر د یوه ناورین سبب شي.

ټاکل شوې ده چې نن د افغانستان د فوتسال ملي لوبډله د اسیایي جام لوبو په ترڅ کې د مالیزیا له ملي ټیم سره مسابقه وکړي.

افغان لوبډلې د دې جام په ترڅ کې خپله لومړۍ لوبه له سعودي عربستان څخه درې د صفر په وړاندې ګټلې ده.

دا لوبې په څلورو ګروپو کې د شپاړسو لوبډلو ترمنځ په اندونیزیا کې د جنوري په اووه ویشتمه پیل شوې دي چې پایلوبه به یې د فبروري په اوومه ترسره شي.

افغانستان په ( ډي) ګروپ کې له مالیزیا، سعودي عربستان او ایران سره یوځای شوی دی.