ایران د اسماعیل فکري په نوم یو کس "اسراییل ته د جاسوسي" په جرم نن دوشنبه ( د غبرګولي ۲۶مه) اعدام کړ.

د ایران قضایه قوې د دغه خبر په خپرولو سره ادعا کړې چې فکري د اسراییل له استخباراتو ( موساد) سره اړیکه درلوده او هغوی ته یې د پيسو په بدل کې حساس معلومات ورکول.

فکري د ۱۴۰۲ هجري لمریز کال په لیندۍ میاشت کې نیول شوی و.

اسماعیل فکري داسې مهال اعدامیږي چې د ایران او اسراییل ترمنځ کړکیچ مخ په زیاتېدو دی.

د ایران د بشري حقونو سازمان تر دې وړاندې ویلي چې ایران تېرو دوو کلونو کې لږ تر لږه ۱۱ تنه ( اسراییل ته د جاسوسۍ ) په تور اعدام کړي دي.

د همراز ورشید شیخ په نامه د هند د مهاراشترا ایالت یو اوسیدونکی دهند د تحقیقاتو دملي ادارې (NIA) دځانګړې محکمې لخوا د تحریک طالبان پاکستان او طالبانو له تندلارو ډلو سره د ارتباط په تور په ۷ کال حبس ، بیګار او نقدي جریمه محکوم شو.

دهند دملي تحقیقاتو ادارې د چارشنبې په ورځ وویل چې همراز شیخ د زیانګالو ځوانانو د جلب او جذب چې ۲۰۲۳ کال کې یې پیل کړی وو په تور کې مجرم وپیژندل شو.

دغې دوسیې کې د محمد عارف په نوم یو بل کس هم شامل دی چې د محاکمې بهیر یې روان دی.

ویل کیږي چې همراز شیخ له ۲۰۱۹ کال تر ۲۰۲۲ کال پورې سعودي عربستان کې وو او هلته د تندلارو ډلو ترتاثیر لاندې راغلی دی او هند ته په ستنیدو سره یې محمد عارف سره په ګډه د ټولنیزو شبکو له لارې د ځوانانو د جذبولو فعالیت کاوه .

اعلامیه زیاتوي چې دغو دوکسانو افغانستان کې تحریک طالبان پاکستان سره دیوځای کیدو او دهند په وړاندې جګړې لپاره یوه تروریستي ډله تاسیس کړې وه.

دهند دتحقیقاتو ملي ادارې څو اونۍ مخکې هم د لشکر طیبه ، داعش او انصارغزوت الهند تندلارو ډلو سره د ارتباط په تور د څوکسانو دنیولو خبر ورکړی وو.

افغانستان کې چارواکي د شاتو د مچیو دنړیوالې ورځې په مناسبت وايي په دغه هیواد کې د شاتو دمچیو د ساتنې زرګونه فارمونه فعال دي او هرکال زرګونه ټنه عسل تولیدوي.

افغانستان کې د طالبانو د حکومت د کرنې،اوبو لګولو او مالدارۍ وزارت ویاند مولوي شیرمحمد حاتمي وايي په افغانستان کې د شاتو د مچیو څه د پاسه ۳ زره فارمونه شته چې هرکال ۲ زره او ۲ سوه مټریک ټنه شات تولیدوي.

د مې شلمه په ۲۰۱۷ کال کې د شاتو مچیو د ساتنې او تکاثر په برخه کې د عامه پوهاوي لپاره نړیواله ورځ ونومول شوه او هرکال لمانځل کیږي.

د شاتو مچۍ د چاپیریال په ساتنه او د انسانانو په اقتصاد کې مهم رول لوبوي.

چین ته د روسیې د ولسمشر ولادیمیر پوتین د سفر پر مهال، د دواړو هېوادونو مشرانو د مسکو او پیکینګ ترمنځ د ستراتیژیکو اړیکو د پرمختګ ستاینه وکړه.

پوتین چې د سې شنبې په ورځ پیکینګ ته رسیدلی، نن هم خپلو لیدنو کتنو ته دوام ورکوي.

د چین د دولتي خبري اژانس سینهوا د راپور له مخې، د چین ولسمشر شي جین‌پینګ له پوتین سره په کتنه کې ټینګار وکړ چې په منځني ختیځ کې د جګړې دوام "د هېڅ لوري په ګټه نه دی" او د "هر اړخیز اوربند" غوښتنه یې وکړه.

پوتین هم په دې لیدنه کې ادعا وکړه چې د دواړو هېوادونو اړیکې "د نړیوال ثبات په ساتلو کې مرسته کوي" او ټینګار یې وکړ چې روسیه، سره له دې چې په منځني ختیځ کې کړکېچونه شته، لا هم د انرژۍ یوه باوري عرضه کوونکې پاتې شوې ده.

کریملین ویلي چې له دې سفرڅخه "ډیرې تمې" کوي. په دې سفرکې د رسمي خبرو ترڅنګ، د اسنادو د لاسلیک مراسم، رسمي مېلمستیاوې او غیررسمي لیدنې شاملې دي او دواړه مشران به هم د مهمو نړیوالو مسئلو په اړه خبرې وکړي.

د روسیې د ولسمشر چین ته سفر داسې مهال ترسره کېږي چې تر دې لږ وړاندې د امریکا د متحده ایالاتو ولسمشر ډونالډ ټرمپ هم دغه هېواد ته سفر کړی و.

د امریکا د متحد ایالتونو ولسمشر وایي، پر ایران یې د نویو بریدونو پلان په وروستۍ شیبه کې لغوه کړ، خو ډونالډ ټرمپ د سې شنبې په ورځ دا هم وویل چې ښایي دې ته اړتیا وي چې امریکا پر ایران یوه بله سخته حمله وکړي.

ډونالډ ټرمپ تر دې یوه ورځ مخکې ویلي و چې ټاکل شوې وه چې سه شنبه پر ایران برید وکړي خو د قطر د امیر، د سعودي عربستان د ولیعهد او د متحده عربي اماراتو د مشر په غوښتنه یې دا برید وځنډاوه چې خبرې اترې نتیجه ورکړي.

ولسمشر ټرمپ دوشنبه دا هم ویلي و چې ښایي دی پلان شوی برید دوه یا درې ورځې وځنډوي او هیله به یې دا ي چې له ایران سره د دغه هیواد د اټومي پروګرام په تړاو یوې نتیجې ته ورسیږي.

د سې شنبې په ورځ چې کله له ولسمشر ټرمپ څخه پوښتنه وشوه چې ایران باید په څو ورځو کې خبرو اترو ته چمتو شي؟ ده په ځواب کې وویل چې دوه یا درې ورځي، ښایي جمعه، شنبه، یکشنبه چې محدود وخت دی.

د مکسیکو سیټي لوبغالی په رسمي ډول د ۲۰۲۶ کال د فوټبال د نړیوال جام د لومړۍ لوبې او د پرانیستو د مراسمو لپاره تایید شو.

فیفا د سې شنبې په ورځ خبر ورکړ چې په دې لوبغالي کې به د جون په یولسمه د فوټبال نړیوال جام لوبې پيل شي.

د مکسیکو سیټي په لوبغالي کې چې د درې اتیا زره نندارچیانو ظرفیت لري په نولس سوه اویایم او نولس سوه شپږ اتیایم کلونو کې هم د فوټبال نړیوال جام د پرانیستو مراسم ترسره شوي وو.

د فوټبال سږنی نړیوال جام به په تاریخ کې تر ټولو ستر جام وي چې اته څلویښت لوبډلې پکې برخه اخلي او یو سل او څلور لوبې به په مکسیکو، کاناډا او د امریکا په متحد ایالتونو کې ترسره شي.

د امریکا د کلیفورنیا ایالات په سن دیګو ښار کې پر یوه ستر جومات په برید کې درې کسان وژل شوي.

په وژل شویو کې یو تن د جومات ساتونکی شامل دی.

پولیسو ویلي، دوه مشکوک بریدګر هم وژل شوي.

د سن دیګو د پولیسو مشر سکاټ وال ویلي، "پېښه د کرکې له کبله د جرم" په توګه څیړل کیږي چې جزیات به يې وروسته خپاره شي.

پېښه پرون دوشنبه شوې ده.

پولیسو ویلي، د برید پرمهال په جومات کې ماشومان په زده کړو بوخت وول.

تراوسه د پېښې لامل معلوم نه دی.

ایران له امریکا سره د جګړې د پایته رسولو شرایط اعلان کړل.

د ایران د بهرنیو چارو وزارت مرستیال کاظم غریب ابادي نن سه شنبې وویل،" ایران ته د یورانیو د غني کولو حق ورکول، د لبنان په ګډون په ټولو جبهو کې د بریدونو درول، په هرمز تنګي کې د محاصرې ختمول، د ایران د ټولو پانګو ازادول، پر ایران د یو اړخیزو بندیزونو پایته رسول او ایران ته د جګړې د زیانونو تاوان ورکول"، د ایران له خوا د جګړې د پایته رسولو شرایط دي.

امریکا او اسراییلو د روان کال د فبرورۍ په ۲۸مه پر ایران برید وکړ.

له ۴۰ ورځینې جګړې وروسته دواړو خوا يې په اوربند سلا شوې.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ له دې مخکې د ایران ورته وړاندیزونه "بې مانا" بللي وو او ګواښ کړی و که په را روانو څو ورځو کې توافق ونه شي بیا په پر ایران بریدونه پیل کړي.

د ایران حکومت له امریکا او اسراییلو سره د جګړې له پیل راهیسې ۵۰ کسان اعدام کړي.

دا خبره په امریکا کې میشت د ایران د بشري حقونو سازمان هرانا په یوه راپور کې کړې ده.

د راپور له مخې، اعدام شوي کسان د "جاسوسۍ، د ایران ملي امنیت ته د خطر جوړونې او بهرنیو رسنیو ته د جګړې اړونده خبرونو او معلوماتو د استولو په جرمونو تورن وو".

په راپور کې وړاندې راغلي چې له ۲۰۲۵کال راهیسې تر تیرې اونۍ په ایران کې څلور زره او۲۳ کسان شوي دي.

پرون دوشنبې د بښنې نړیوال سازمان په خپل کلنې راپور کې ویلي و چې تیرکال په نړۍ ۲۷۰۷ کسان اعدام شوي.

د دغه سازمان په ټکو، ددغو اعدامو له ډلې ۲۱۵۹ يې په ایران کې شوي.

د متحدو ایالاتو ولسمشر وايي د فارس خلیج د عربي هیوادونو دمشرانو په غوښتنه یې په ایران نوی برید ځڼډولی.

دونالد ټرمپ د دوشنبې په ورځ خپله ټولنیزه شبکه تروت سوشیال کې ولیکل چې دغه برید یې چې ټاکل شوې وه د سه شنبې په ورځ وشي وځڼډاو.

ولسمشر ټرمپ زیاتوي چې "د قطر دامیر، دسعودي عربستان د ولیعهد او متحدو عربي اماراتو د ولسمشر "په غوښتنه دغه برید اوس نه کوي.

تردې مخکې هغه د امریکا وړاندیز ته د تهران د ځواب په غبرګون کې ویلي وو چې ټاکل شوې نه ده چې ایران ته کوم امتیاز ومني او ګواښ یې کړی وو چې ایران پوهیږي چې "ډیرژر به څه پیښ شي."

خوټرمپ خپل تازه پيغام کې لیکلي "ددې لپاره چې جدي خبرې دوام لري او دمونږ د مشرانو او لویو متحدینو په اند به داسې یو توافق وشي چې امریکا ته به هم ډیر د منلو وړوي" ، نو دی هغه برید چې د سه شنبې ورځې لپاره پلان شوی و ځڼډوي.

ولسمشر ټرمپ وړاندې لیکي : "دهغه درناوي له کبله چې پاس ذکر شویو مشرانو ته یې لرم ، د جنګ وزیر،د ګډو ځواکونو لوی درستیز او دامریکا ځواکونو ته مې امرکړی دی چې د سبا برید نه ترسره کوو، خو دویته مې ویلي چې د بشپړې تیارسئ په حالت کې اوسي که چیرې دمنلو وړ توافق ونشي نو بشپړ او پراخ برید وکړي".

د روسیې پر نفتو د امریکا د بندیزونو معافیت د یوې بلې میاشتې لپاره تمدید شو.

د امریکا د خزانې وزیر د دوشنبې په ورځ، د غويي ۲۸مه، اعلان وکړ چې واشنګټن د روسیې هغه نفت چې په ټانکرونو کې بار او په سمندر کې دي، د ۳۰ نورو ورځو لپاره د امریکا له بندیزونو معاف کړل.

دا اقدام په داسې حال کې شوی چې تهران او واشنګټن د جګړې د پای ته رسولو لپاره کومې موافقې ته نه دي رسېدلي، او په ټوله نړۍ کې د سون توکو بیې لا هم لوړېږي.

دا دوهم ځل دی چې پر ایران د امریکا او اسرائیل له ګډ برید وروسته، د روسیې د نفتو د خرڅلاو معافیت تمدیدیږي.

لومړی ځل، د هرمز تنګي د تړل کېدو او د نړۍ په بازارونو کې د نفتو د بیو د لوړېدو له دوام سره، د امریکا حکومت د وري ۲۸مه هم هغه معافیت وغځاوه چې مخکې یې د روسیې د نفتو په خرڅلاو لګولی و.

د امریکا د خزانې وزیر، سکاټ بېسېنټ، د دوشنبې په ورځ په خپله ایکسپاڼه ولیکل چې دا معافیت یو ځل بیا «تر ټولو زیانمنو هېوادونو سره مرسته ده څو د روسیې هغو نفتو ته لاسرسی پیدا کړي چې بیړیو کې بار په سمندر کې دي. »

د ایران د جګړې له پیل راهیسې، د نړۍ د نفتو بیې او ورسره د امریکا په شمول په ډېرو هېوادونوکې د سون توکو بیې لوړې شوې دي. د فرانسې خبري اژانس د راپور له مخې، اوس مهال په امریکا کې د پټرولو بیه د جګړې د پیل د ورځې په پرتله ۵۰ سلنه لوړه ده.