خبرونه
ایراني رسنۍ : امیرخان متقي راتلونکې اونۍ تهران ته سفر کوي
یو شمېر ایراني رسنیو راپور ورکړی چې د طالبانو د بهرنیو چارو سرپرست وزیر، امیرخان متقي، به د راتلونکې اوونۍ په ترڅ کې د یوه لوړپوړي پلاوي په مشرۍ تهران ته سفر وکړي.
د مهر خبري آژانس د سې شنبې په ورځ (د ثور ۱۶مه) راپور ورکړ چې د طالبانو د پلاوي او ایراني چارواکو ترمنځ به په دې لیدنه کې د دوه اړخیزو اړیکو او ګډو ګټو په اړه خبرې وشي.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت تر دې دمه تهران ته د متقي د دې احتمالي سفر په اړه څه نه دي ویلي.
ایران د هغو لږو هېوادونو له ډلې څخه دی چې له د طالبانو له حکومت سره تعامل لري او د دوی د ډیپلوماټانو استازیتوب یې منلی دی.
د ورځې تازه خبرونه دلته ولولئ
ایران او امریکا سبا جمعه د عمان په پلازمینه مسقط کې خبرې کوي
د امریکا متحده ایالاتو او ایران تایید کړې چې دواړه لوري به سبا جمعه د فبرورۍ په ۶مه د عمان په پلازمینه مسقط کې په لوړه کچه خبرو ته دوام ورکړي.
د ازادي راډیو د خبر د مرکزي څانګې د راپور له مخې داسې ښکاري، دغه خبرې چې د چهارشنبې د ورځې ناوخته لغوه شوې وي، ترټولو ښه فرصت ګڼل کیږي چې په فارس خلیج کې د یوې لویې پوځي شخړې مخه ونیول شي.
د راپورله مخې د خبرو لپاره د عمان د پلازمېنې انتخاب اسانه نه وو. دواړو لورو یې د ځای او اجنډا پر سر اختلافات درلودل. تهران په عمان کې د دوه اړخیزې ناستې غوښتنه کوله او واشنګټن په پیل کې په ترکیه کې د سیمه ییزو قدرتونو په ګډون پر څواړخیزې غونډې ټینګارکاوه چې وروسته یې د لنډ مهال لپاره خبرې وځنډولې.
خو سپینې ماڼۍ وروسته له هغې خپل دریځ نرم کړ چې د سعودي عربستان او مصرپه ګډون د لږ تر لږه نهو سیمه ییزو شریکانو له لوري یې زیات پیغامونه ترلاسه کړل. که څه هم متحده ایالاتو مسقط ته د دغو خبرو لیږدول ومنل خو لوړپوړو امریکایي چارواکو ټینګار وکړ چې د ځای بدلون د دوی په عزم کې بدلون نه ښيي.
د ایران د بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي د چهارشنبې په ورځ وویل په پام کې ده چې "اتومي خبرې" په سیمه ییز وخت د سهار په ۱۰ بجو په مسقط کې ترسره شي. وروسته د سپینې ماڼۍ یوه چارواکي هم ازادي راډیو ته تایید کړه چې غونډه به ترسره شي.
د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو، د چهارشنبې په ورځ په واشنګټن کې واضح کړه چې متحده ایالات په اجندا کې له یوې موضوع
"یوازې اټومي" خبرو سره لیوالتیا نه لري. روبیو تایید کړه چې که څه هم سپینه ماڼۍ خبرو ته چمتو ده، خو د هغه څه لپاره یې چې یوه غونډه بریالۍ وبلل شي، لوړ معیارونه ټاکلي دي.
هغه خبریالانو ته وویل:"د دې لپاره چې خبرې رښتیا هم مانا لرونکې پایلې ولري، باید د دوی د بالستیک توغندیو واټن، د ترهګرو سازمانونو ملاتړ، او له خپل ولس سره یې چلند هم پکې شامل وي."
د ښځو او ماشومانو د حقونو فعالې زرقا یفتلي، د “ زاید د انساني ورورولي د ۲۰۲۶” نړيواله جایزه ترلاسه کړه
د ښځو او ماشومانو د حقونو فعالې زرقا یفتلي، د “ زاید د انساني ورورولي د ۲۰۲۶” نړيواله جایزه ترلاسه کړه.
د “زاید د انساني وروولي د ۲۰۲۶” نړيواله جایزه پرون چهارشنبې د رسمي مراسمو په ترڅ کې د متحده عربي اماراتو د دولت د مشر شیخ محمد بن زائد لخوا زرقا یفتلي، د آذربایجان او ارمنستان د سولې تړون او یوه فلسطیني سازمان ته ورکړل شوه.
د زاید د انساني ورورولۍ جایزې ویلي چې دغه افراد او سازمانونونه په ټولنیزو مهمو مسایلو، د سولې او همغږۍ په ټینګولو اوپرخپلو ټولنو او همدارنګه په نړيواله کچه یې د اغیز ښیندلو په برخه کې د پام وړ ونډې په خاطر، د دې جایزې مستحق ګڼل شوي دي.
زرقا یفتلي د جایزې له تر ترلاسه کولو وروسته په خپله فېسبوک پاڼه کې لیکلي چې د معتبرو او نړيوالو بنسټونو پاملرنه او ملاتړ د هغو هڅو د پیاوړي کیدو لپاره ټاکونکي دي چې د ښځو د حقونو د خوندیتوب لپاره پرمخ وړل کیږي او هم د دې مخه نیسي چې د ښځو غږ په سیمه او نړۍ کې غلی نشي.
میرمن یفتلي زیاته کړې چې دغه جایزه ټولو هغو ښځو ته ډالۍ کوي چې په افغانستان او ټوله نړۍ کې د فشارونو، ګواښونو او محدودیتونو سره سره د ښځو د حقونو او د نجونو د زده کړې لپاره هڅې کوي.
د طالبانوحکومت په ملګروملتونو کې د افغانستان د امنیت په اړه اندیښنې بې ځایه وبللې
د طالبانوحکومت وایي، په ملګروملتونو کې د افغانستان د امنیت په اړه اندیښنې بې ځایه دي.
د طالبانو د حکومت ویاند ذبیح الله مجاهد نن پنجشنبې په خپله ایکسپاڼه کې په یوه بیان کې وویل " دا انديښنې ځکه مطرح کیږي چې افغانستان په دغه ناسته کې حضور نه لري ترڅو خپل مستند دريځ او حقیقت وړاندې کړي او ځینې هیوادونه له همدې خلا څخه په استفادې د افغانستان د امنیت په باره کې پروپاګند کوي او تشویشونه اچوي."
"نړیوالې سولې او امنیت ته د تروریستي اعمالو د ګواښونو" ترعنوان لاندې د ملګروملتونو د امنیت شورا د چهارشنبې د ورځې په غونډه کې
په افغانستان کې د اسلامي دولت ډلې یا داعش د خراسان څانګه د سیمې د هیوادونو لپاره یوجدي ګواښ وبلل شوه.
په دې غونډه کې وویل شول چې په افغانستان کې د داعش خراسان څانګه، سره لدې چې بریدونه یې کم شوي دي خو بیاهم سېمې او له سېمی اخوا ته یوجدي ګواښ جوړوي.
خو ښاغلي مجاهد یوځل بیا ټینګاروکړچې افغانستان امن دی او په دې هیواد کې هیڅ بهرنۍ او خپلسرې ډله حضورنه لري. د هغه په خبره داعش چې په افغانستان کې یې ماتې خوړلې، زموږ په ګاونډ کې یې ځاله جوړه کړې.
د اسلامي دولت ډلې داعش د خراسان څانګې په دې وروستیو کې په کابل کې پریوه چینایي رسټورانټ د برید مسولیت واخیست چې د یوه چینایي وګړي په ګډون اوه تنه پکې ووژل شول. دې ډلې له دې مخکې د افغانستان په یوشمیرنورو سیمو کې او همدارنګه د افغانستان او تاجکستان د پولې په اوږدو کې د یوشمیر بریدونو مسولیت اخیستی.
د پاکستان پوځ وایي، په بلوچستان کې یې پوځي عملیات پای ته رسولي
د پاکستان پوځ د پنجشنبې په ورځ وویل چې په بلوچستان کې یې د بېلتونپالو پر ضد پوځي عملیات چې یوه اونۍ یې دوام وکړ، پای ته رسولي دي. پوځ ویلي چې د دغو عملیاتو په ترڅ کې چې د دې ایالت په بېلابېلو نا ارامه سیمو کې ترسره شول، ۲۱۶ وسله وال وژل شوي دي.
د رویترز خبري آژانس د راپورله مخې بلوچستان، چې د پاکستان تر ټولو لوی او وروسته پاتی ایالت دی، پکې د شنبې په ورځ هغه مهال نږدې ټولې چارې په بشپړه توګه ودریدې چې بېلتونپالې بلوڅ لبریشن آرمي (BLA) په سیمه کې پر ښوونځیو، بانکونو، بازارونو او امنیتي تأسیساتو بریدونه وکړل. دا په سیمه کې د دې ډلې له ترټولو لویو عملیاتو څخه بلل کېږي.
پوځ وویل چې په دغو بریدونو کې ۲۲ امنیتي سرتېري او ۳۶ ملکي وګړي وژل شوي دي.
د بي ایل اې همغږي بریدونه په لسګونو ځایونو کې هغه مهال پیل شول، چې پوځ د استخباراتي معلوماتو پر بنسټ د "رَدُّ الفِتنہ ۱" په نوم عملیات پيل کړل. پوځ ویلي چې دا عملیات د جنورۍ په ۲۹مه نېټه پیل شوي وو.
د پاکستان پوځ په یوه اعلامیه کې ویلي چې د دغوعملیاتو له پیل راهیسې په ټول بلوچستان کې ۲۱۶ وسله وال وژل شوي دي.
پرطبیعي زیرمو بډایه بلوچستان چې له ایران او افغانستان سره پوله لري، چین پکې د ګوادرپه بندر په ګډون په ځینو پروژو کې پانګونه کړې ده.
دا سیمه له لسیزو راهیسې له بغاوت سره مخ ده، چې مشري یې بلوڅ بېلتونپالي کوي. دوی د زیاتې خپلواکۍ او له خپلو طبیعي سرچینو د سیمې د اوسیدونکو په ګټه د زیاتې برخې د ترلاسه کیدو غوښتنه کوي.
د امریکا مرستیال ولسمشر: له خامنه یي سره د مستقیمو خبرو د امکان نشتوالی ډیپلوماسي سختوي
د امریکا د ولسمشر مرستیال جي ډي ونس، وايي چې په ایران کې اصلي پرېکړه کوونکی علي خامنه يي دی او له هغه سره د مستقیمو خبرو د امکان نشتوالی ډیپلوماسي ډېره ستونزمنه کړې ده.
هغه دا څرګندونې د فاکس نیوز له پخوانۍ ویاندې مېګن کېلي، سره په مرکه کې کړې دي. دغه مرکه د سیروس ایکس ام شبکې لپاره چمتو شوې وه.
ونس وايي: “په ایران کې اصلي پرېکړه کوونکی د اسلامي جمهوریت رهبر دی، ولسمشرعملاً چندان اهمیت نه لري."
هغه ویلي دا د دې برعکس وضعیت دی چې ډونالډ ټرمپ کولی شي د روسیې او چین له ولسمشرانو، ولادیمیر پوتین او شي جین پینګ سره مستقیمې ټلیفوني اړیکې ولري.
د ډونالډ ټرمپ مرستیال ټینګار کړی: "دا چې موږ نه شو کولی د ایران له اصلي رهبر سره په مستقیم ډول خبرې وکړو، رښتیا هم غیرعادي ده او ډیپلوماسي ډېره سختوي."
دا په داسې حال کې ده چې تازه د ایران ولسمشر مسعود پزشکیان په اېکس شبکې ادعا کړې وه چې ده د بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي ته لارښوونه کړې چې له امریکا سره د عادلانه مذاکراتو امکان وارزوي.
جي ډي ونس په عين حال کې ويلي چې ډونالډ ټرمپ نه غواړي د ايران په اړه د عراق جګړې ته ورته څه بيا تکرار شي او که څه هم «ټول انتخابونه د میز پرسردي، خو لومړی هڅه کوي چې د خبرو اترو او غيرنظامي لارو چارو له لارې مخته ولاړ شي."
د امریکا کانګرس بالتیک هېوادونو ته د امنیتي مرستو لپاره ۲۰۰ میلیونه ډالر منظور کړل
د امریکا کانګرس د ناټو د ختیځې پولې په اوږدو کې د روسیې د فعالیتونو له زیاتېدو سره سم، د بالتیک هېوادونو ته د ۲۰۰ میلیونه ډالرو امنیتي مرستې منظورې کړې دي.
دا بودجه د روانې اوونۍ په ترڅ کې د امریکا د ۲۰۲۶ مالي کال د دفاعي بودیجې د یوې برخې په توګه تصویب شوې، چې د بالتیک امنیتي نوښت (BSI) له لارې له استونیا، لاتویا او لیتوانیا سره د امریکا دوامداره ملاتړ تضمینوي.
د ۸۳۸،۷ میلیارډ ډالرو دفاعي بودیجه ولسمشرډونالډ ټرمپ د فبرورۍ په درېیمه توشیح کړه. د امریکا مرسته د بالتیک له دغو درېیو هېوادونو سره د امنیتي همکارۍ لپاره تمویل خوندي کوي.
په عین حال کې د امریکا د بهرنیو چارو وزارت د بهرنيو ماموريتونو د بوديجې تر چتر لاندې د بهرنۍ پوځي تمویل پروګرام له لارې استونیا ته اضافي ۱۰ میلیونه ډالره ځانګړې شوې. تالین پخوا له دې مرستو څخه د هایمارس (HIMARS) مهماتو، جاولین توغندیو او د درنو توپچي مرمیو د ترلاسه کولو لپاره ګټه اخیستې ده.
له قزاقستانه افغانستان ته د غلو صادرات نږدې دوه برابره شوي
له قزاقستان څخه افغانستان ته د غلو صادرات د ۲۰۲۵ کال د سپټمبر او د ۲۰۲۶ کال د جنورۍ تر ۳۱ مې نېټې پورې نږدې دوه برابره شوي دي.
د استانه ټایمز ورځپاڼې د راپورله مخې افغانستان ته په دې موده کې د غلو صادرات ۱،۹ برابره زیات شوي او ۴۱۶ زره ټنو ته رسېدلي، په داسې حال کې چې وړم کال په همدې موده کې دا کچه ۲۱۶ زره ټنه وه.
د قزاقستان د اورګاډي د ملي شرکت د معلوماتو له مخې، قزاقستان ټولټال ۵،۸ میلیونه ټنه غله صادرکړې چې دا د تېر کال د همدې مودې په پرتله یو میلیون ټنه زیاتوالی ښيي او زیاتوي چې دا چاره په مرکزي او جنوبي اسیا کې د غلو د یوه مهم عرضه کوونکي په توګه د دغه هېواد مخ پر زیاتېدونکی رول ښي.
له متحده عربي اماراتو شاوخوا ۱۰۸ افغان بندیان خوشې شوي
د افغانستان د بهرنیو چارو وزارت د متحده عربي اماراتو له زندانونو د شاوخوا ۱۰۸ افغان بندیانو د خوشې کیدو خبر ورکوي.
په هغه خبرپاڼه کې چې د دې وزارت په ایکسپاڼه کې نن پنجشنبې خپره شوې، ویل شوي چې دغه بندیان د متحده عربي اماراتو مشرتابه د دغه هېواد د ملي ورځې په مناسبت خوشې کړي دي.
په خبرپاڼه کې ویل شوي چې یو شمېر خوشې شوي افغانان هیواد ته ستانه شوي او د پاتې کسانو د ستنولو بهیربه هم د اړوندو قانوني پروسو تربشپړېدو وروسته په نږدې راتلونکي کې بشپړ شي.
وزارت زیاته کړې چې د دغو افغانانو خوشې کېدل د وزارت د ځانګړو لارښوونو او په متحده عربي اماراتو کې یې د سفارت د پرله پسې هڅو په پایله کې ترسره شوي دي.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت د متحده عربي اماراتو د دولت او اړوندو ادارو د همکارۍ او بشرپالنې اقدام له امله مننه کړې او ټینګار یې کړی چې په بهرنیو هېوادونو کې د افغان بندیانو د قضیو د تعقیب لپاره به خپلو هڅو ته دوام ورکړي.
د U-19 د نړیوال جام پایلوبه سبا دهند او انګلستان ترمینځ
تر نولسو کلونو د کشرو لوبغاړو دنړیوال جام پایلوبه سبا د جمعې په ورځ د زمبابوې پلازمینه هرارې کې د هند او انګلستان د ټیمونو ترمینځ ترسره کیږي.
د افغانستان ټیم د چهارشنبې په ورځ نیمه پایلوبه دهند ټیم ته وبایلله.
پیل کې د افغانستان U-19 ټیم بیټنګ وکړ او د ۴ لوبغاړو په سوځیدو یې سیالې ډلې ته ۳۱۱ رنزه هدف وټاکه. دهند ټیم په داسې حال کې چې درې لوبغاړي یې وسوځیدل په ۴۲ ام اور کې یې دغه هدف پوره کړ.
د جام بله نیمه پایلوبه دسه شنبې په ورځ د استرالیا او انګلستان ترمینځ وشوه چې په هغې کې انګلستان بریالی شو او پایلوبې ته ووت.
د لیبیا څارنوالان وايی د سیف الاسلام قذافي د وژل کیدو په اړه یې تحقیقات پیل کړي
د لیبیا څارنوالان وايي ددغه هیواد د پخواني مشر معمرالقذاقی د زوی سیف الاسلام قذافي د وژل کیدو د پیښې په اړه یې تحقیقات پیل کړي دي.
د فرانسې دخبري اژانس د رپوټ سره سم ، د لیبیا څارنوالانو د چهارشنبې په ورځ وویل چې دعدلي طب کارپوهان د لیبیا شمال لویدیځ کې د زنتان ښار ته تللي دي چیرته چې سیف الاسلام قذافی ووژل شو.
د څارنوالانو د دفتر اعلامیې وویل چې قذافي د ډزو د ټپونو له امله سا ورکړې.
بلخوا دلیبیا خبري اژانس رپوټ ورکړ چې د ۵۳ کلن سیف الاسلام قذافي مړینه چی یومهال ګمان کیده چې دخپل پلار ځایناستی به شي د سه شنبې په ورځ د هغه دسیاسي ډلې دمسئول لخوا تایید شوه.
د لیبیا حکومت چې مقر یې په طرابلس ښار کې دی د ملګرو ملتونو لخوا په رسمیت پیژندل شوی دی خو د هیواد په ختیځ کې د خلیفه حفتر ترمشری لاندې یوه اداره هم واکمنه ده.