د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ وایي، پوځ ته یې امر کړی و چې په سومالیا کې د اسلامي دولت ډلې یا داعش پر یوه مهم غړي برید وکړي.

دا د جنورۍ له شلمې راهیسې چې ټرمپ د امریکا د ولسمشر په توګه لوړه کړې، لومړی ځل دی چې نوموړی د دغسې یوه برید امر ورکوي. ټرمپ په یوه بیان کې وویل چې دوی دا ګسان، چې ده قاتلان بللی چې متحده ایالاتو او د هغې متحدانو ته ګواښ وو او په سمڅو کې پټ شوي و، وموندل.

هغه زیاته کړه چې په دغو بریدونو کې دغه سمڅې چې دوی پکې پټ و، ویجاړې شوې او ګڼ ترهګر پرته له دې چې ملکیانو ته زیان ورسیږي، ووژل شول.

په سومالیا کې د داعش څانګه چې تر اوسه د دې هیواد په پونټلینډ سیمه کې ډیره فعاله ده، د امریکا له هوايي بریدونو سره مخ ده

نن د افغانستان په اړه د مسکو فارمټ مشورتي ناستې اتمه دوره ترسره شوه.

په دې ناسته کې د افغانستان، کوربه روسیې، هند،ایران،قزاقستان،چین،قرغزستان،پاکستان،تاجکستان او ازبکستان د بهرنیو چارو وزیرانو او لوړپوړو ډپلوماټانو برخه اخیستې وه.

روسي چارواکو مخکې ویلي و چې په دې ناسته کې د افغانستان او پاکستان د کړکېچ د هواري لپاره هڅې کوي.

د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي دې ناستې ته ویلي چې د افغانستان او پاکستان ستونزې باید د پوځي اقداماتو او تورونو پر ځای د خبرو له لارې حل شي.

د عمران خان زرګونه پلویانو د پاکستان د پلازمینې اسلام اباد په لور خپل لاریون پیل کړ.
د تحریک انصاف بنسټګر او د پاکستان پخوانی صدراعظم عمران خان له ۲۰۲۳ کاله بندي دی.

د خان پلویانو له یکشنبې خپل لاریون پیل کړی او وایي د خپل رهبر خلاصون غواړي.

خو د پاکستان د کورنیو چارو وزیر محسن نقوي چې د خبرو لپاره پېښور ته تللی و د جوړجاړي د هڅو تر ناکامېدو وروسته ویلي چې لاریونوال اسلام اباد ته نه پرېښودل کېږي.

دوه کاله مخکې هم د تحریک انصاف ګوند له خوا پراخې مظاهرې له حکومتي ځواکونو سره په تاوتریخوالي واوښتې.

د بشري حقونو د څار سازمان راپور ورکړی چې په افغانستان کې د جګړې ښکېلې خواوې زیانمنو افغانانو ته د عدالت په تامین او حساب کې پاتې راغلي.

دغه سازمان پر افغانستان د امریکا د بریدونو د ۲۵مې کلیزې په درشل کې په دې اړه یو راپور خپور کړی او پر امریکا، لویدیځو هېوادونو، پخواني افغان جمهوري نظام او طالبانو باندې یې سختې نیوکې کړي دي.

د ۲۰۰۱ کال د اکتوبر په ۷مه متحده ایالتونو پر افغانستان بریدونه پیل کړل چې په نتیجه کې یې د طالبانو حکومت وپرځېد.

د بشري حقونو د څار سازمان د اسیا برخې د مرستیالې پتریشیا ګاسمن په حواله ادعا شوې چې :«۲۵کاله وروسته، د امریکا په زندان کې شکنجه شوي افغانان او د هغو کورنۍ چې په ناحقه وژل شوي د امریکا له حکومته د غرامت د ترلاسه کولو یا د شکایت د ثبت واضحه لار نه لري.»

په دغه راپور کې د احتمالي جنګي جرایمو د څېړنې په پڅ بهیر هم نیوکې شوي.

د بشري حقونو د څار سازمان په اوسنیو واکمنو طالب چارواکو هم نیوکه کړې چې د جګړې پر مهال یې زرګونو افغانانو ته مرګژوبله واړوله خو خپل کسان یې د دغو جرایمو لپاره ونه پوښتل.

طالبانو لا د دغه راپور په اړه څه نه دي ویلي او امریکا هم کوم غبرګون نه دی ښوولی.

نن د روسیې په کوربه توب د افغانستان په اړه د مسکو فارمټ مشورتي ناستې اتمه دوره ترسره کېږي.

د روسیې د بهرنیو چارو وزارت ویلي چې د افغانستان، هند،ایران،قزاقستان،چین،قرغزستان،پاکستان،تاجکستان،ازبکستان استازي د روسیې په کوربه توب دې ناسته کې ګډون کوي.
د بیان په اساس تمه ده د سیمې د هېوادونو په اقتصادي او سیاسي اړېکو سربېره د ترهګرۍ او مخدره موادو ضد سیمه ییزو اهدافو باندې بحثونه وشي.

د افغانستان لپاره د روسیې د جمهوري ریاست خاص استازي ضمیر کابلوف ویلي چې په دې ناسته کې د افغانستان او پاکستان تر منځ د رامنځته شویو کړکېچونو د هواري لپاره هڅې کوي.

د طالبانو د حکومت د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي دې ناستې کې د ګډون لپاره د یکشنبې په ورځ مسکو ته ته تللی.

یکشنبه چې د مظاهرو دریمه ورځ وه زرګونه ځوانانو او د مخالف ګوند غړیو په نوې ډهلي او ممبۍ کې د رای ورکوونکو د نوملړ د اصلاحاتو او د هند د انتخاباتو د کمیسیون د مشر ګیانش کومار پر ضد سړکونو ته وتلي وو.

پولیسو ګن مظاهره چیان نیولي چې تر لنډې مودې وروسته یې خوشې کړي خو د ځینو نیول شویو پر ضد دوسیې هم ثبت شوي.

لاریونوال وایي چې د انتخاباتو کمیسیون د صدراعظم ناریندرا مودي د واکمن ګوند بهارتیا جاناتا په پلوۍ د رای په شرایطو برابر میلیونونه کسان د رایې ورکولو له حقه محروم کړي.

خو د ټاکنو کمیسیون وایي چې دوی د ټاکنو د ښه ترسراوي او خوندیتوب په هدف د رای ورکوونکو نوملړ اصلاح کوي تر څو تکراري نومونه او د مړیو او یا هغو خلکو نومونه لرې شي چې د رایو په شرایطو برابر نه دي.

د دوشنبې په ورځ هم مخالفو ګوندونو د ټاکنو د کمیسیون په وړاندې د ډموکراسۍ د ژغورلو په شعار سره د مظاهرو غږ کړی.

امریکا د ملګرو ملتونو په عمومي اسمبلې کې د ایران د پلاوي دوه شامل ډپلوماټان وروسته له هغه له دغه هېواد وایستل چې د امریکا له خاورې د وتلو امر یې له پامه غورځولی و.

د راپورونو له مخې امریکا دا دوه ډپلوماټان د شنبې په ورځ له خپلې خاورې وایستل.

دا دوه ایراني ډپلوماټان د عمومي اسمبلې له پای ته رسېدو وروسته لا هم په نیویارک کې پاتې وو.

امریکایي چارواکو تېره دوشنبه په ملګرو ملتونو کې د ایران استازولۍ ته امر کړی و چې د ایران د پلاوي ټول غړي باید ژر له امریکا ووځي.

د ایران استازولۍ ته د جمعې په ورځ هم خبر ورکړل شوی و چې دوی په نیویارک کې د ایران د پلاوي د دوو غړو له پاتې کېدو خبر دي او باید ژر ووځي.

د طالبانو حکومت وايي په بدخشان کې د واخان سړک چې افغانستان له چین سره نښلوي ګټې اخیستنې ته وسپارل شو.

د دغه سړک د پرانیستلو لپاره د یکشنبې په ورځ په بدخشان کې یو لړ مراسم نیول شوي و.

د طالبانو د کلیو د بیارغونې او پراختیا وزیر عبدالطیف منصور ویلي چې له بروغیل پولې نیولې له چین سره تر صفري نقطې پورې د ۱۲۱ کیلومترو په اوږدوالي دا سړک د ۳۶۵ میلیونو افغانیو په لګښت جوړ شوی.

په دغه سړک باندې له ۲۰۲۴ کاله کار پیل شوی و.

د راپورونو له مخې د واخان د سیمې خلکو به مخکې څو ورځې تر بروغیل پولې سفر کاوه څو مهم خوراکي او نور اړین مواد واخلي.

د واخان سړک د طالبانو د حکومت او چین له لویو ګډو پروژو ګڼل کېږي.

د طالبانو په بیا واکمنېدو د عینک د مسو د کان ځنډیدلی قرارداد له سره ونیول شو او د سرو زرو او ځینو نورو ګازي پروژو په استخراج کې هم له چین سره تړونونه وشول.

د ایران د بهرنیو چارو وزارت په افغانستان کې د طالبانو له خوا د شیعه ګانو د ځینو دیني او فرهنکي مراکزو د تړل کېدو په غبرګون ویلي چې دا راپورونه په جديت څېړي او له طالب چارواکو سره خبرې کوي.

د دغه وزارت ویاند اسماعیل بقايي د یکشنبې په ورځ په یوه خبري کنفرانس کې وویل چې دا موضوع ایران ته «ډېره مهمه» ده.

هغه وویل چې د ایران حکومت واردمخه په کابل کې له اړوندو چارواکو سره خبرې کړي او په دې اړه به حتما له هغوی سره بحثونه په جدي توګه مخته وړل کېږي.

د راپورونو له مخې د طالبانو حکومت شاوخوا لس ورځې مخکې د تبیان په نوم یو مرکز چې د ایران د رژیم له ملاتړ برخمن بلل کېږي تړلی او ځینې کارکوونکي یې هم د لنډې مودې لپاره توقیف کړي وو.

تر دې مخکې هم د طالبانو حکومت د خاتم النبیین مرکز او مدرسه محاصره او تخلیه کړې وه او هم یې د تمدن ټلویزیون فعالیتونه درولي.

د جرمني صدراعظم فریدریش مرڅ نن د اوکراین پلازمنیې کییف ته په یو نااعلان شوي سفر تللی دی.

تمه ده هغه په دې سفر کې اوکراین ته نوې پوځي مرسته اعلان کړي.

د جرمني صدراعظم په داسې حال کې کییف ته سفر کوي چې د روسیې د بهرنیو چارو وزارت پرون وویل چې پر کییف بریدونه زیاتوي او بهرنیو اتباعو او ديپلوماټونو ته یې خبرداری ورکړی چې له دې ښاره ووځي.

بل پلو، د روسيي بې پیلوټه الوتکو پرون پر نیپرو سیند جوړ شوی پل چې د کییف ښار لویدیځې او خیتځې خواوې سره نښلوي په نښه کړ.

دا په کییف کې دویم لوی پل دی.

په عین حال کې، د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زیلنسکي ویلي چې داسې اسناد او شواهد يې ترلاسه کړي چې ښیي د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین د بریدونو "نوې تګلاره" تصویب کړې ده.

د پاکستان د حکومتي چارواکو او د دې هېواد د پخواني صدراعظم عمران د ګوند ترمنځ د لاریونونو په اړه خبرې اترې بې پایلې پایته ورسیدې.

رویترز خبري اژانس نن یکشنبه د خیبرپښتونخوا د اعلی وزیر او د (پي ټي ای) ګوند د غړي سهیل افریدي په حواله لیکلي چې دغه لاریونونه به نن پیل شي.

تمه وه د عمران خان په پلوۍ دا لاریونونه د تیر سپټمبر په ۲۷مه نیټه ترسره شي.

د پاکستان حکومت له اوونیو راهیسې دې لاریونونو ته ځانګړي امنیتي تدابیر نیولي او په زرهاوو سرتیري له پېښور څخه تر اسلام اباده په لارو کې ځای پر ځای شوي دي.

رویترز خبري اژانس لیکي چې د پاکستان حکومتي چارواکو او د عمران خان ګوند د دې لاریونونو د نه ترسره کیدو په اړه دوه ځلې مذاکرات وکړل چې بې نتیجې پایته ورسیدل.

د پي ټي ای ګوند په وروستیو کې د عمران خان د خوشي کیدو او په زندان کې د هغه روغتیايي وضعیت ته د رسیدنې په موخه دا لاریونونه پلان کړي دي.

۷۳کلن عمران خان له ۲۰۲۳کال راهیسې د فساد او نورو قضیو په تور په زندان کې دی.

عمران خان په ځان لګیدلي تورونه سیاسي بولي.