خبرونه
طالبانو درې کسان په کندز کې په دورو ووهل
طالبانو په کندز کې درې تنه په عام محضر کې د هغه څه په خاطر چې دوی «لواطت» بللی په درو وهلي دي.
د طالبانو سترې محکمې اعلان وکړ چې دغه درې کسان د کندز په علي آباد ولسوالۍ کې مجازات شوي.
دغې محکمې د یکشنبې په ورځ په یوه خبرپاڼه کې ویلي، چې لومړی تورن یې په اوه کاله بند محکوم کړی او ۳۹ دُرې یې وهلی، دویم تورن ته پنځه کاله تنفیذي بند او ۳۹ دُرې ورکړل شوي او دریم تورن په څلور کاله تنفیذي بند محکوم او ۳۹ دُرې وهل شوی دی.
تر دې وړاندې هم د کابل په ګډون د افغانستان په یو شمېر ولایتونو کې طالبانو سلګونه کسان په بېلابېلو تورونو په عام محضر کې په دُرو وهلي دي.
د طالبانو پر محاکمو نیوکې کیږي چې تورنو ته د مدافع وکیل حق نه ورکوي او محاکمې یې هم اکثره عادلانه نه وي.
د ورځې تازه خبرونه دلته ولولئ
هند وايي، افغانستان ته یې ۲۰ ټنه ضروري طبي مواد استولي
د هند د بهرنیو چارو وزارت اعلان کړی چې د ماشومانو د واکسیناسیون د پروګرام د پیاوړتیا لپاره یې ۲۰ ټنه ضروري طبي مواد، چې په بېلابېلو واکسینونو پورې اړوند دي، کابل ته لېږلي دي.
د دغه وزارت ویاند رندر جیسوال پرون (جمعه) وویل افغانستان ته استول شوي مواد د BCG، تیتانوس او ډیفتریا له واکسینونو سره تړاو لري او هیواد یې غواړي چې په راتلونکي کې نور طبي وسایل هم کابل ته واستوي.
ده زیاته کړې، هند دا اندازه طبي تجهیزات او د واکسیناسیون لازم مواد د افغانستان د ماشومانو د ملي معافیت د پروګرام د ملاتړ لپاره لېږلي دي.
ده دا اقدام د افغانستان د روغتیايي سکتور د اړتیاوو د پوره کولو په برخه کې یو مهم ګام بللی دی.
د نوموړي په وینا، په دې محموله کې د BCG، تیتانوس او ډیفتریا واکسینونو د چمتو کولو لپاره ځانګړي وچ مواد شامل دي، چې د ماشومانو د روغتیا او د هغوی د بدن د معافیت د کچې د لوړولو لپاره مهم ګڼل کېږي.
هند تر دې وړاندې هم افغانستان ته په ځلونو واکسینونه او نور طبي وسایل لېږلي دي.
د اذربایجان د ولسمشر سلاکار وايي، هیواد یې له افغانستان سره په بېلابېلو برخو کې همکاري پراخوي
د اذربایجان د ولسمشر سلاکار او د ولسمشرۍ ماڼۍ د بهرنیو اړیکو د چارو مشر حکمت حاجییف ویلي، اذربایجان او افغانستان اوږدې تاریخي، فرهنګي او دودیزې اړیکې لري او دواړه هېوادونه غواړي په بېلابېلو برخو کې خپلې همکارۍ پراخې کړي.
د اذري رسنیو د راپور له مخې، حاجییف پرون جمعه (د مې په ۲۲مه) په باکو کې د نړیوال ښاري فورم ترڅنګ خبریالانو ته وویل، د اذربایجان دیپلوماتیکه استازولي په کابل کې لا هم د سفیر په کچه فعاله ده.
هغه زیاته کړه: «زموږ د هېوادونو او ولسونو ترمنځ تاریخي، فرهنګي او دودیزې اړیکې موجودې دي.»
نوموړي کابل ته د اذربایجان د صدراعظم د مرستیال سفر د تېر کال سفر ته هم اشاره وکړه او ویې ویل، په هغه سفر کې د دواړو هېوادونو ترمنځ د اقتصادي او سوداګریزو همکاریو پر فرصتونو خبرې شوې وې.
حاجییف وویل، اذربایجان له افغانستان سره د همکاریو لپاره ډېر فرصتونه ویني، په ځانګړي ډول د خلکو ترمنځ د اړیکو پراختیا مهمه بولي.
هغه همداراز یادونه وکړه چې اوس مهال یو شمېر افغان محصلان په اذربایجان کې زدهکړې کوي او د زدهکړو برخه یې د دواړو هېوادونو ترمنځ د راتلونکو همکاریو لپاره له مهمو ظرفیتونو وبلله.
د افغانستان د ښځو د کرکټ جلاوطنه لوبډله انګلستان ته ځي
د افغانستان د کډوالو ښځینه کرکټ لوبډله به روان دوبی انګلستان ته سفر وکړي او څو لوبې به ترسره کړي.
دا لوبډله له هغو افغان لوبغاړو جوړه ده چې په ۲۰۲۱ کال کې د طالبانو تر بیا واکمنېدو وروسته له هېواده وتلې او ډېری لوبغاړي یې اوس په استرالیا کې اوسي.
د انګلستان او وېلز کرکټ بورډ ویلي، د دې سفر لپاره یې د تمرین معیاري اسانتیاوې برابرې کړې دي. ټاکل شوې ده چې لوبغاړې د جولای په پنځمه د شل اوریز نړیوال جام پایلوبه هم په لارډز لوبغالي کې له نژدې وګوري.
قزاقستان په ۸ میاشتو کې افغانستان ته ۳ میلیون ټنه غنم صادر کړي
قزاقستان وايي، افغانستان ته یې په تېرو شاوخوا ۸ میاشتو کې ۳ میلیون ټنه غنم صادر کړي دي.
د قزاقستان رسنیو پرون (جمعه) د خپل هیواد د کرنې وزارت د چارواکو په قول وویل، چې
افغانستان ته د غلو صادرات له ۱.۳ میلیون ټنو څخه ۳ میلیون ټنو ته رسېدلي چې دا ۲ اعشاریه ۳ سلنه زیاتوالی ښيي.
دې هیواد په مجموع کې د ۲۰۲۵ کال د سپټمبر له میاشتې څخه د ۲۰۲۶ کال د مې تر ۲۰مې پورې بېلابېلو هیوادونو ته ۱۱.۷ میلیون ټنه غله صادره کړې ده.
د راپور له مخې، ازبکستان ته صادرات ۳۹.۵ سلنه لوړ شوي او له ۳.۵ میلیون ټنو څخه ۴.۸ میلیونه ټنو ته رسېدلي دي.
همداراز قرغیزستان ته صادرات یو نیم برابر زیات شوي، چې له ۲۹۷ زره ټنو څخه ۴۵۷ زره ټنو ته لوړ شوي دي.
دغه راز ترکمنستان ته صادرات هم ۴۷.۷ سلنه ډېر شوي او له ۱۳۰ زره ټنو څخه ۱۹۲ زره ټنو ته لوړ شوي دي.
د پاکستان د پوځ مشرایران ته تللی
د پاکستان د پوځ مشر فیلډ مارشال عاصم منیر د جمعې په ورځ ایران ته ولاړ.
ایراني رسنیو د پنجشنبې په ورځ ویلي و چې ټاکل شوې وه منیر تهران ته سفر وکړي، خو دغه سفر ۲۴ ساعته ځنډېدلی و.
د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو، چې د ناټو د بهرنیو چارو وزیرانو په غونډه کې د ګډون لپاره سویډن ته تللی، هم ویلي چې واشنګټن د پاکستان د پوځ له قوماندان سره په اړیکه کې دی او تمه کېږي چې هغه به ډېر ژر تهران ته ورسېږي.
ځینې رسنۍ وايي چې تهران ته د عاصم منیر سفر د مذاکراتو د «پرمختګ» نخښه ده. روبیو هم د امریکا او ایران ترمنځ په خبرو اترو کې د ځینو پرمختګونو خبر ورکړی، خو زیاته کړې یې ده چې لا هم وروستۍ هوکړه نه ده شوې.
والکر تورک:افغانستان ته د کډوالو اجباري ستنول باید ودرول شي
دبشري حقوقو لپاره د ملګرو ملتونو ستر کمشنر والکر تورک وايي افغان پناه غوښتونکي داسې یوه هیواد ته ستنول کیږي چې هلته له جدي خطر سره مخ دي.
هغه د جمعې په ورځ یوه اعلامیه کې وویل چې له کوربه هیوادونو څخه دافغان پناه غوښتونکو د ستنولو بهیر د بشري حق او دپناه اخیستو له نړیوالو قوانینو سرغړونه ګڼل کیږي.
هغه وايي : "افغان ښځې، نارینه او کوچنیان له هغو هیوادونو ستنول کیږې چې دوی هلته د پناه اخیستو په لټه کې وو او اړ کیږې چې د جدي خطر په ګاللو له خپلې خوښې پرته افغانستان ته ستانه شي. "
سره لدې چې افغانستان کې د طالبانو حکومت وايي چې د ټولو افغانانو حقوق تامین شوي خو د ملګرو ملتونو د تیرکال رپوټونو وویل چې ځینې هغه افغانان چې افغانستان ته ستنول شوي،د چارواکو له خپلسرو نیونو ، شکنجې او ناوړه چلند سره مخ شوي دي.
دپناه غوښتونکو لپاره د ملګرو ملتونو دسترې کمشنرۍ شمیرې ښيي چې سږ میلادي کال شاوخوا ۲۷۰ زره افغانان له پاکستان او ایران څخه افغانستان ته اخراج شوي دي.
ریچارد بینت د امید په روغتون د پاکستان دهوايی برید په اړه د خپلواکو تحقیقاتو غوښتنه کوي
افغانستان کې د بشري حقونو د وضعیت په اړه د ملګرو ملتونو ځانګړی راپور ورکونکی وايي د پاکستان له خوا د مارچ په ۱۶ مه کابل کې د معتادانو د درملنې لپاره د امید په روغتون هوايي برید کیدای شي جنګي جرم وګڼل شي.
ریچارد بینت د جمعې په ورځ په خپله ایکسپاڼه دیادې پیښې په اړه د بشپړو او خپلواکو تحقیقاتو غوښتنه وکړه.
ښاغلی بینت وايي په ولسي خلکو او ملکي تاسیساتو قصدي برید امکان لري جنګي جرم وګڼل شي.
نوموړی دیته اشاره کوي چې افغانستان کې دملګرو ملتونو مرستندوی ماموریت ،یوناما، په دې پیښه کې د څه دپاسه ۲۶۹ ولسي کسانو مړینه تایید کړې ده.
ریچارد بینت له طالبانو هم غوښتي چې په دغه ډول مراکزو کې د ناروغانو خوندیتوب ډاډمن کړي.
پاکستان ادعا کوي چې په دې هوايي برید کې پوځي اهداف په نښه شوي او د ملکیانو د مرګ ژوبلې راپورونه یې رد کړي دي.
د پولنډ بهرنیوچارو وزیر وايي چې په دغه هیواد کې دامریکايي پوځیانو شمیر به تقریبا د پخوا په څیر پاته وي
د پولنډ بهرنیوچارو وزیر رادوسلاو سیکورسکي، وروسته لدې چې ولسمشرټرمپ وویل چې دغه هیواد ته ۵ زره نور سرتیري استوي ، سویډن کې ناټو دغونډې په درشل کې وویل چې په دغه هیواد کې دامریکايي پوځیانو شمیر به تقریبا د پخوا په څیر پاته وي.
سیکورسکي د جمعې په ورځ په سویدڼ کې دناټو دغړو هیوادونو د بهرنیو چارو وزیرانو سره د امریکا د بهرنیوچارو وزیر مارکو روبیو له غونډې مخکې وویل چې د ټرمپ لدې اعلان چې " پولند کې دامریکايي ځواکونو دوراني حضور به ترډیره د پخوا په څیر وساتل شي." مننه کوي.
روبیو نن د سویډن په هېلسینګبورګ کې په دې غونډه کې چې د جولای په میاشت کې په انقره کې د ناټو د مشرانو له غونډې مخکې د لوړې کچې وروستۍ غونډو څخه یوه ګڼل کېږي،ګډون کوي.
دامریکا بهرنیو چارو وزارت وايي مارکو روبیو به پر متحدینو د دفاعي لګښتونو د زیاتولو لپاره فشار راوړي او د شمالي قطب سیمې پر امنیت به تمرکز وکړي.
خو دا غونډه په داسې وخت کې کېږي چې د ناټو د غړو ترمینځ ژورې اندېښنې لیدل کیږي. اروپايي چارواکي د پنټاګون له یولړ ناڅاپي اقداماتو وروسته غواړي پوه شي چې واشنګټن په اروپا کې خپل پوځي حضور تر کومه حده راکموي.
ولسمشر ټرمپ د روانې می میاشتې پیل کې اعلان کړی وو چې له جرمني څخه به ۵۰۰۰ امریکايي سرتېري وباسي. وروسته دامریکا دفاع وزرات پنتاګون تایید کړه چې پولنډ ته د شاوخوا ۴۰۰۰ سرتېرو د دوراني استولو پلان یې ځنډولی او دغه راز یې جرمني ته د توماهوک توغندیو د یوې قطعې د لېږلو پلان هم لغوه کړی دی.
د متحدوایالاتو بهرنیو چارو وزیر د ناټو غونډې کې ګډون لپاره سویډن ته ورسید
د متحدوایالاتو بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو د ناټو غونډه کې ګډون لپاره سویډن ته ورسید.
دا غونډه په داسې حال کې دایریږي چې اروپا کې دامریکايي ځواکونو دشمیر دکمولو له اعلان وروسته متحدین غواړي د واشنګټن د بدلیدونکې تګلارې په اړه ډاډ ترلاسه کړي.
روبیو نن د سویډن په هېلسینګبورګ کې په دې غونډه کې چې د جولای په میاشت کې په انقره کې د ناټو د مشرانو له غونډې مخکې د لوړې کچې وروستۍ غونډو څخه یوه ګڼل کېږي،ګډون کوي.
دامریکا بهرنیو چارو وزارت وايي مارکو روبیو به پر متحدینو د دفاعي لګښتونو د زیاتولو لپاره فشار راوړي او د شمالي قطب سیمې پر امنیت به تمرکز وکړي.
خو دا غونډه په داسې وخت کې کېږي چې د ناټو د غړو ترمینځ ژورې اندېښنې لیدل کیږي. اروپايي چارواکي د پنټاګون له یولړ ناڅاپي اقداماتو وروسته غواړي پوه شي چې واشنګټن په اروپا کې خپل پوځي حضور تر کومه حده راکموي.
د روانې میاشتې په پیل کې، د امریکا ولسمشر دونالد ټرمپ اعلان وکړ چې له جرمني څخه به ۵۰۰۰ امریکايي سرتېري وباسي. وروسته دفاع وزارت پینټاګون هم تایید کړه چې پولنډ ته د شاوخوا ۴۰۰۰ سرتېرو د دوراني استولو پلان یې لغوه کړی او جرمني کې د ټوماهاک ځمکنيو کروز توغندیو د یوې قطعې د ځای پر ځای کولو پلان یې هم ځنډولی دی.
خو ولسمشر ټرمپ د ناټو دغونډې په درشل کې اعلان وکړ چې پولنډ ته ۵ زره نور سرتیري استوي او د پولند ولسمشر ددغه خبر هرکلی وکړ.
بغلان او بدخشان کې د تیرې شپې سیلابونو ځاني او مالي زیانونه اړولي دي
بغلان او بدخشان ولایتونو کې دتیرې شپې سیلابونو ځاني او مالي زیانونه اړولي دي.
بغلان ولایت کې د طالبانو د حکومت لخوا د طبیعي پیښو په وړاندې دمبارزې رئیس هدایت الله بدري طلوع نیوز ته ویلي چې ددغو سیلابونو له کبله بغلان کې لږترلږه لس تنه مړه شوي دي.
هغه زیاتوي چې په مړو شویو کسانو کې ښځې او ماشومان هم شامل دي.
ښاغلی بدري زیاتوي چې دغه سیلابونو د بورکې، مرکزي بغلان، ډنډ غوري ، دهنه غوري ، خنجان او تاله وبرفک ولسوالیو کې له سلو زیات کورونه او زرګونه جریبه کرنیزه ځمکه تخریب کړې.
بلخوا د دبدخشان چارواکي وايي چې هلته هم دتیرې شپې سیلابونو مالي او ځاني زیانونه اړولي او د ځینو ولسوالیو ترمینځ لارې یې پرې کړي دي.
د بدخشان چارواکي وايي د ابتدايي شمیرو له مخې ۳۰ کورونه بشپړ تخریب شوي او خلکو د کوکچې له سیند څخه دیو نارینه او یو ماشوم مړي را ویستلي دي.
د افغانستان په ۱۹ ولایتونو کې نن جمعه هم د ورښت او سیلابونو اټکل شوی دی.
بدخشان، تخار، کندوز، بغلان، سمنګان، بلخ، سرپل، فاریاب، بامیان، پنجشیر،پروان، کاپیسا،لغمان، نورستان، کونړ، ننګرهار، لوګر، خوست او میدان وردک کې د توندو بارانونو او چټکو بادونو اټکل شوی دی.
د ورښتونو کچه له ۱۰ تر۳۵ ملي میترو او دبادونو سرعت په ساعت کې له ۵۰ تر۹۰ کیلومترو اټکل شوی.
د ترانسپورت او هوايي چلند وزارت د هوا پیژندنې ریاست له خلکو غوښتي چې د هوا وضعیت او رسمي خبرداریو ته پاملرنه وکړي.