د افغانستان لوبغاړي وتوانېدل په وروستي اوور کې د اوه لوبغاړو په سوځېدو هدف ته ورسیږي.
د افغانستان لپاره په باولنګ کې لوبډلمشر راشدخان څلور، نوین الحق، مجیب الرحمن او عظمت الله دوه، دوه وېکټې واخیستې.

په توپ وهنه کې که څه هم د سر څو لوبغاړي ښه ونه لوبېدل خو عظمت الله عمرزي ۳۴،ګلبدین نایب ۲۲ او محمد نبي چې تر پایه ودرېد ۲۴ منډې یې وکړې او هدف ته یې ځان ورساوه.
افغانستان او زمبابوې تر دې وروسته دری یو ورځنۍ لوبې هم لري چې لومړۍ یې د ډسمبر په ۱۷ یعنې را روانه سه شنبه ترسره کېږي.

تر هغه وروسته به دوه ټېسټ لوبې هم وشي چې لومړۍ یې د ډسمبر په ۲۶مه پیلیږي.

ټاکل شوې چې پنځه افغان کرنیز تجارتي شرکتونه د ملګرو ملتونو د خوړو او کرنې سازمان (FAO) له خوا د نړیوال بانک په تمویل د یوې نوښتګرې پروژې لومړنۍ ګډې مالي مرستې ترلاسه کړي.

دغه پروژه د افغانستان د کرنې اقتصاد د بیا راژوندي کولو، د خصوصي سکتور په مشرۍ ودې، د کارموندنې دزیاتوالي او د کرنیزو تولیداتو د پیاوړتیا په هدف ترسره کیږي.

دغه شرکتونه چې درې یې د ښځو په مشري دی ، هرات، کاپیسا، کندوز، لوګر او تخار ولایتونو کې د تخمونو تولید، زعفرانو، لبنیاتو، د سویابین پروسس او دخوراکي توکو په تولید کې فعالیت کوي.

د فاو خبرپاڼه زیاتوي چې په دغو پانګونو کې په کاپیسا کې د سویابینو د تېلو د تصفیې کرښه، په تخار کې د لمریزې برېښنا پر بنسټ د لبنیاتو چارې، او په کندوز کې د زعفرانو د پروسس وسایل شامل دي.

تمه کېږي چې دا پانګونې به د تولید، پروسس، انتقال او بازارموندنې په برخو کې مستقیم او غیرمستقیم کاري فرصتونه رامنځته کړي.

د همراز ورشید شیخ په نامه د هند د مهاراشترا ایالت یو اوسیدونکی دهند د تحقیقاتو دملي ادارې (NIA) دځانګړې محکمې لخوا د تحریک طالبان پاکستان او طالبانو له تندلارو ډلو سره د ارتباط په تور په ۷ کال حبس ، بیګار او نقدي جریمه محکوم شو.

دهند دملي تحقیقاتو ادارې د چارشنبې په ورځ وویل چې همراز شیخ د زیانګالو ځوانانو د جلب او جذب چې ۲۰۲۳ کال کې یې پیل کړی وو په تور کې مجرم وپیژندل شو.

دغې دوسیې کې د محمد عارف په نوم یو بل کس هم شامل دی چې د محاکمې بهیر یې روان دی.

ویل کیږي چې همراز شیخ له ۲۰۱۹ کال تر ۲۰۲۲ کال پورې سعودي عربستان کې وو او هلته د تندلارو ډلو ترتاثیر لاندې راغلی دی او هند ته په ستنیدو سره یې محمد عارف سره په ګډه د ټولنیزو شبکو له لارې د ځوانانو د جذبولو فعالیت کاوه .

اعلامیه زیاتوي چې دغو دوکسانو افغانستان کې تحریک طالبان پاکستان سره دیوځای کیدو او دهند په وړاندې جګړې لپاره یوه تروریستي ډله تاسیس کړې وه.

دهند دتحقیقاتو ملي ادارې څو اونۍ مخکې هم د لشکر طیبه ، داعش او انصارغزوت الهند تندلارو ډلو سره د ارتباط په تور د څوکسانو دنیولو خبر ورکړی وو.

افغانستان کې چارواکي د شاتو د مچیو دنړیوالې ورځې په مناسبت وايي په دغه هیواد کې د شاتو دمچیو د ساتنې زرګونه فارمونه فعال دي او هرکال زرګونه ټنه عسل تولیدوي.

افغانستان کې د طالبانو د حکومت د کرنې،اوبو لګولو او مالدارۍ وزارت ویاند مولوي شیرمحمد حاتمي وايي په افغانستان کې د شاتو د مچیو څه د پاسه ۳ زره فارمونه شته چې هرکال ۲ زره او ۲ سوه مټریک ټنه شات تولیدوي.

د مې شلمه په ۲۰۱۷ کال کې د شاتو مچیو د ساتنې او تکاثر په برخه کې د عامه پوهاوي لپاره نړیواله ورځ ونومول شوه او هرکال لمانځل کیږي.

د شاتو مچۍ د چاپیریال په ساتنه او د انسانانو په اقتصاد کې مهم رول لوبوي.

د افغان پناه غوښتونکو د ملاتړ بنسټ ، افغان ایواک د امریکا له حکومته غوښتي چې افغان متحدینو سره په خپلو ژمنو عمل وکړي او له پامه یې ونه غورځوي.

یاد بنسټ د سه شنبې په ورځ خپله ایکسپاڼه کې هغو رپوټونو ته په غبرګون چې وايي امریکا به د جنوبي افریقا د کډ‌والو منل پراخ کړي وویل چې "افغان متحدین یوځل بیا له پامه غورځول کیږي. "

افغان ایواک لیکي چې دغه افغانان هغه کسان دي چې دامریکايي ځواکونو ترڅنګ جنګیدلي اوددوی زیات شمیر قطر،پاکستان او د نړۍ په نورو ځایونو کې امریکا ته د لیږد په انتظار شپې ورځې سبا کوي.

یاد بنسټ له کانګرس غوښتي چې ۵ زره افغان پناه غوښتونکي د کډوالو د منلو پروګرام کې شامل کړي.

تردې مخکې هم د سنا مجلس ۲۲ غړو هغو رپوټونو ته په غبرګون کې چې وویل امکان لري څه د پاسه زرکسه افغان پناه غوښتکي له قطرڅخه د کانګو دموکراتیک جمهوریت ته انتقال شي له حکومت غوښتي وو چې دغه پلان ودروي.

دغو سناتورانو د غويي په اتمه بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو ته لیکلي وو چې دغه ډول اقدام کولای شي د افغان متحدینو ژوند له خطر سره مخ کړي.

د پاکستان صدراعظم شهباز شریف وایي، د افغان طالبانو پر ضد د «غضبُ الحق» عملیات به په “بشپړ عزم” سره دوام وکړي.

د راپورونو له مخې شهباز شریف د سې ‌شنبې په ورځ په کوټه کې یوې پوځي اکاډمۍ ته د وینا پر مهال وویل چې د دې عملیاتو موخه د پاکستاني وګړو د ژوند او مال ساتنه، د وسله‌ والو ډلو پر ضد مبارزه، او د هغوی د پټنځایونو او مرکزونه په نښه کول دي.

د پاکستان صدراعظم وزیر زیاته کړه چې دا عملیات به د هغو په وړاندې چې نوموړي “په افغانستان کې مېشتې ترهګرې نیابتي او له طالبانو سره تړلې ډلې” وبلل، دوام وکړي.

په افغانستان کې د طالبانو حکومت تراوسه د دغو څرګندونو په وړاندې غبرګون ندی ښودلی.

اسلام آباد کابل تورنوي چې د تحریک طالبان پاکستان یا ټي ټي پي چې د دوی په وینا د افغانستان له خاورې په پاکستان کې بریدونه مخ ته وړي، ملاتړکوي خو طالبانو تل دا تورونه ردکړي دي.

چین ته د روسیې د ولسمشر ولادیمیر پوتین د سفر پر مهال، د دواړو هېوادونو مشرانو د مسکو او پیکینګ ترمنځ د ستراتیژیکو اړیکو د پرمختګ ستاینه وکړه.

پوتین چې د سې شنبې په ورځ پیکینګ ته رسیدلی، نن هم خپلو لیدنو کتنو ته دوام ورکوي.

د چین د دولتي خبري اژانس سینهوا د راپور له مخې، د چین ولسمشر شي جین‌پینګ له پوتین سره په کتنه کې ټینګار وکړ چې په منځني ختیځ کې د جګړې دوام "د هېڅ لوري په ګټه نه دی" او د "هر اړخیز اوربند" غوښتنه یې وکړه.

پوتین هم په دې لیدنه کې ادعا وکړه چې د دواړو هېوادونو اړیکې "د نړیوال ثبات په ساتلو کې مرسته کوي" او ټینګار یې وکړ چې روسیه، سره له دې چې په منځني ختیځ کې کړکېچونه شته، لا هم د انرژۍ یوه باوري عرضه کوونکې پاتې شوې ده.

کریملین ویلي چې له دې سفرڅخه "ډیرې تمې" کوي. په دې سفرکې د رسمي خبرو ترڅنګ، د اسنادو د لاسلیک مراسم، رسمي مېلمستیاوې او غیررسمي لیدنې شاملې دي او دواړه مشران به هم د مهمو نړیوالو مسئلو په اړه خبرې وکړي.

د روسیې د ولسمشر چین ته سفر داسې مهال ترسره کېږي چې تر دې لږ وړاندې د امریکا د متحده ایالاتو ولسمشر ډونالډ ټرمپ هم دغه هېواد ته سفر کړی و.

ملګرو ملتونو او ملي او نړیوالو نادولتي همکارو موسسو د پنځه سوه نهه ویشت میلیونه ډالرو په ارزښت افغانستان ته له ستنېدونکو کډوالو سره د مرستې پلان پیل کړ.

په افغانستان کې د ملګرو ملتو مرستندویه ماموریت( یوناما) د سې شنبې په ورځ په خپل فیسبوک کې خبر ورکړ چې ملګري ملتونه به له دوه میلیونه او اووه لکه ستنېدونکو کډوالو سره مرسته وکړي. د راپور له مخې هغه کډوال له دې مرستو ګټه اخیستلی شي چې سږکال د اپریل او ډسمبر میاشتو ترمنځ له ایران او پاکستانه افغانستان ته تللي او ځي.

یوناما وایي چې له ستنېدونکو افغان کډوالو سره د مرستو پلان د یوې هر اړخیزې ستراتیژۍ پر بنسټ چمتو شوی دی چې افغانستان ته د کډوالو له تګ څخه تر بیا مېشتېدنې پورې مرستې چمتو کوي.

د امریکا د متحد ایالتونو ولسمشر وایي، پر ایران یې د نویو بریدونو پلان په وروستۍ شیبه کې لغوه کړ، خو ډونالډ ټرمپ د سې شنبې په ورځ دا هم وویل چې ښایي دې ته اړتیا وي چې امریکا پر ایران یوه بله سخته حمله وکړي.

ډونالډ ټرمپ تر دې یوه ورځ مخکې ویلي و چې ټاکل شوې وه چې سه شنبه پر ایران برید وکړي خو د قطر د امیر، د سعودي عربستان د ولیعهد او د متحده عربي اماراتو د مشر په غوښتنه یې دا برید وځنډاوه چې خبرې اترې نتیجه ورکړي.

ولسمشر ټرمپ دوشنبه دا هم ویلي و چې ښایي دی پلان شوی برید دوه یا درې ورځې وځنډوي او هیله به یې دا ي چې له ایران سره د دغه هیواد د اټومي پروګرام په تړاو یوې نتیجې ته ورسیږي.

د سې شنبې په ورځ چې کله له ولسمشر ټرمپ څخه پوښتنه وشوه چې ایران باید په څو ورځو کې خبرو اترو ته چمتو شي؟ ده په ځواب کې وویل چې دوه یا درې ورځي، ښایي جمعه، شنبه، یکشنبه چې محدود وخت دی.

اټکل کیږي چې چهارشنبه د افغانستان په یوشمیر ولایتونو کې سخت ورښتونه وشي او سیلونه وبهیږي.

د طالبانو د ترانسپورټ او هوایي چلند وزارت په یوه بیان کې ویلي دي چې په نهه ویشت ولایتونو کې د بارانونو د وریدو امکانات شته چې په ځینو کې به د ورښتونو کچه شاوخوا لس ملي متره او په ځینو کې تر پنځه دیرش ملي مترو ته ورسیږي.

هند د افغانستان د کرکټ له ملي لوبډلې سره په خپل کور کې د یوه ټسټ لوبې او درې یو ورځنۍ لوبو لپاره لوبغاړي غوره کړل.

په ټسټ لوبه کې هند خپل دوه مهم لوبغاړي، باولر جیپریسټ بومرا او ال رونډر رویندرا جدیجا نه دې انتخاب کړي.

ټاکل شوې ده چې دا پنځه ورځنۍ لوبه د جون په شپږمه پیل شي.

د هند د یو ورځنۍ لوبډلې لپاره بیا د دغه هیواد دوه تجربه کاره پخواني کپتانان، ویرات کوهلي او روهیت شرما هم شامل شوې دي.

د پنځوس اورونو دا لوبې یوه د جون په ۱۴ مه، بله په ۱۷ مه او وروستۍ یوه یې ټاکل شوې ده چې په ۲۰ ترسره شي.