تازه خبر
دوشنبه ۲۵ لړم ۱۴۰۵ کابل ۱۰:۲۵

نړۍ

 چین کې د کرونا د پېښو زیاتوالی ؛ تېره میاشت یې ۲۳۹ کسان مړه کړي

چین کې روغتیايي کارکوونکي په کرونا ویروس د اخته کسانو معلومات ګوري.
چین کې روغتیايي کارکوونکي په کرونا ویروس د اخته کسانو معلومات ګوري.

چینايي چارواکو تایید کړه چې تېره جون میاشت په دغه هېواد کې ۲۳۹ تنه د کوېډ۱۹ له کبله مړه شوي دي.

د راپورونو له مخې، په چین کې یو وار بیا د کوېډ۱۹ پېښې زیاتې شوي.

د کرونا پېښې او د خلکو مړینه د سختو محدودیتونو تر لرې کېدو وروسته راپور شوي.

چینايي چارواکو نن دا هم ویلي چې په تېره مې میاشت کې هم ۱۶۴ کسان د کرونا له امله مړه شوي.

معلومه نه ده، چې د چین چارواکو د کوېډ۱۹ د پېښو د بیا زیاتېدو پر وړاندې کوم تدابیري ګامونه په پام کې نیولي.

د دغو پېښو زیاتېدو په نورو هېوادونو کې هم خلک اندېښمن کړي دي.

نړیوالو روغتیایي بنسټونو د کرونا د تازه پېښو په اړه څه نه دي ویلي.

چین د کوېډ۱۹ د پیل مرکز و، چې ډېر ژر ترې دا وبا د نړۍ ګوټ ګوټ ته ورسېده.

د ورلډ میټرز انفو پاڼه، چې په نړۍ کې د کوېډ۱۹ قضیې راپور کوي، وایي تر دې دمه (۶۸۹۸۰۷۷) ۶میلیونه او ۸۹۸ زره ۷۷ کسان د کرونا له لاسه مړه شوي.

د ورځې تازه خبرونه دلته ولولئ

پنځه اروپايي هېوادونه په روانډا کې د ډیپورټي کډوالو لپاره یو مرکز جوړوي

د پولنډ او بلاروس سرحد کې کډوال
د پولنډ او بلاروس سرحد کې کډوال

جرمني، ډنمارک، اتریش،هالنډ او یونان قصد لري هغه پناه غوښتونکي چې دوسیې یې رد شوي روانډا کې یوه مرکز ته ولیږي.

د دغو هېوادونو د کورنیو چارو وزیران د دوشنبې په اتریش کې غونډه لري او خپله پریکړه به هم اعلان کړي.

که څه هم د افغان اتباعو نوم نه دی اخیستل شوی خو د پناه غوښتنې په نه منل کېدو سره افغان کډوال هم په دې پالیسي کې شاملیږي.

جرمني کې ګڼ افغان کډوال د ډيپورټ له خطر سره مخ دي او وار دمخه هم دغه هېواد لسګونه افغانان ایستلي دي.

د امریکا یوه لویه جنګي بیړۍ «یو اس اس تیودور روزولت» د منځني ختیځ سیمې ته ننوتلې

عرب سمندرګي کې د امریکا لویه جنګي بیړۍ یو اس اس روزولت
عرب سمندرګي کې د امریکا لویه جنګي بیړۍ یو اس اس روزولت

دا په منځني ختیځ کې د امریکا دریمه لویه الوتکې وړونکې جنګي بیړۍ ده او د امریکا د پوځ مرکزي قومندانۍ سنټکام په چوکاټ کې به فعالیت کوي.

امریکا په ټوله کې د ایران د سمندري محاصرې لپاره لږ تر لږه شل لویې او وړې بیړۍ په منځني ختیځ کې ځای پر ځای کړي.

د امریکا دا لویه جنګي بیړۍ تر هغه وروسته منځني ختیځ ته تللې چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي د ایران ګاونډیان غوره ګڼي چې د بریدونو پر ځای د دغه هېواد سمندري محاصره دوام پیدا کړي.

د امریکا او ایران خبرې لا هم په یو نامعلوم حالت کې دي او دواړه لوري یو بل ته خبرداری ورکوي.

د ایران سپاه ځواکونو ادعا کړې چې یوه لویه تېل وړونکې بیړۍ له ماین سره لګېدلې او ډوبه شوې

د یوې تېل وړونکې بیړۍ عکس چې سپاه خپور کړی
د یوې تېل وړونکې بیړۍ عکس چې سپاه خپور کړی

د ایران سپاه پاسداران ادعا کړې چې یوه لویه تېل وړونکې بېړۍ د یکشنبې په ورځ په فارس خلیج کې د سمندري مین په چاودنه کې ډوبه شوې ده.

په دې بیړۍ کې ۲ میلیونه بېرله/بوشکې تېل بار وو.

سپاه پاسداران په خپله اعلامیه کې ویلي دا بیړۍ له هرمز تنګي د تېرېدو پر مهال په سمندري ماین لګېدلې او تر چاودنې وروسته یې اور اخیستی دی.

هېڅ خپلواکې سرچینې د سپاه دا ادعا لا نه ده تایید کړې.

تر اوسه پورې دا هم نه ده روښانه چې دا لویه کښتۍ کومې خواته روانه وه.
د امریکا پوځ بیا په کراتو ویلي چې د کښتیو د عبور له ټولو اصلي لارو څخه یې سمندري ماینونه پاک کړي.

د امریکا د پوځ مرکزي قومنداني سنټکام چې په سیمه کې د امریکا پر پوځي عملیاتو څارنه لري، له هرمز تنګي د تېرېدونکو کښتیو امنیت نیسي.

د شنبې په ورځ سنټکام ویلي و چې د دوی په ملاتړ سره له هرمز تنګي نه یو میلیارد او ۷۰۰ میلیونه بېرله اومه تېل انتقال شول.

امریکايي رسنۍ: ټرمپ اوس‌مهال نه غواړي پر ایران بیا برید وکړي

رویټرز خبري اژانس د دریو خبرو سرچینو په قول راپور ورکړی چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ په دې وروستیو ورځو کې خپلو جګپوړو سلاکارانو ته ویلي، که د ایران حکومت یا په یمن کې د ایران په ملاتړ حوثي وسله‌وال کوم نوی پاروونکی اقدام ونه کړي، ښايي امریکا پر ایران له بیا برید کولو ډډه وکړي.

د دغه راپور له مخې چې د شنبې په ورځ، د لړم په ۲۳مه خپور شوی، ټرمپ د ملي امنیت له سلاکارانو سره په غونډو کې او د استخباراتي راپورونو له ترلاسه کولو وروسته د نویو بریدونو نه کولو موضوع مطرح کړې ده.

خو د امریکا د اوسنیو او پخوانیو چارواکو په وینا، ټرمپ لا هم له ایران سره د جګړې د پای ته رسولو په اړه وروستۍ پرېکړه نه ده کړې.

واشنګټن پوسټ ورځپاڼې هم د جمعې په ورځ په یوه جلا راپور کې د یوه امریکايي چارواکي په قول لیکلي چې ټرمپ اوس‌مهال د پراخې جګړې بیا پیلولو ته لېوالتیا نه لري.

د ورځپاڼې د راپور له مخې، د امریکا حکومت په پام کې لري چې اوسنی وضعیت وساتي؛ یعنې د ایران سمندري کلابندي او اقتصادي بندیزونه روان وي، خو جګړه بیا پیل نه شي او د وروستۍ هوکړې لپاره هم بیړه ونه کړي.

دا په داسې حال کې ده چې د ایران د اسلامي جمهوریت چارواکو په وروستیو اوونیو کې څو ځله ټینګار کړی چې هېواد یې باید د «نه جګړې او نه سولې» له اوسني حالت څخه ووځي.

سعودي عربستان ریاض ته توغول شوي دوه بالستیک توغندي شنډ کړي دي

د سعودي عربستان په مشرۍ پوځي ائتلاف وايي، د یمن د حوثي وسله‌والو له لوري یې ریاض ته توغول شوي دوه بالستیک توغندي او د دغه هېواد په ختیځ کې درې بې‌پیلوټه الوتکې شنډې کړې دي.

په وروستیو ورځو کې د ایران له ملاتړه برخمنو حوثیانو پر سعودي عربستان بریدونه زیات کړي دي. تېره اوونۍ د ریاض په سوداګریز مرکز کې د سعودي د تېلو د شرکت، ارامکو یوې اداري ودانۍ ته هم زیان واوښت.

دا بریدونه په داسې حال کې شوي چې د خلیج د همکارۍ شورا سرمنشي جاسم البدیوي د ملګرو ملتونو د امنیت شورا په غونډه کې له ایران او حوثیانو غوښتي چې بریدونه ودروي او د اوښتو زیانونو تاوان ورکړي.

هغه ویلي، د تېر کال د فبرورۍ له ۲۸مې راهیسې ایران د خلیج شورا پر غړيو هېوادونو د څه باندې اووه زره توغندیو او بې‌پیلوټه الوتکو بریدونه کړي دي.

ایران پر بحرین د څو بریدونو هڅه کړې؛ سپاه پاسداران د امریکايي اډې د ویشتلو ادعا کوي

د بحرین د کورنیو چارو وزارت د یکشنبې په ورځ اعلان وکړ چې د ایران څو هوايي بریدونه یې شنډ کړي دي. دا د سپټمبر له میاشتې راهیسې لومړی ځل دی چې بحرین د ایران د بریدونو خبر ورکوي.

په ورته وخت کې، د ایران سپاه پاسداران ادعا کړې چې په بحرین کې یې د امریکا یوه پوځي اډه د شپږو بې‌پیلوټه الوتکو په وسیله په ویشتې ده. د سپاه په وینا، برید د الرفاع د هلیکوپټرو په اډه کې د امریکا پر راداري سیستم شوی دی.

خو امریکايي او بحریني چارواکو تر اوسه دا ادعا نه ده تایید کړې. د برید له اعلان څو ساعته مخکې د بحرین چارواکو له خلکو غوښتي وو چې د احتمالي بریدونو له امله پناه‌ځایونو ته ولاړ شي.

سپاه پاسداران ویلي چې د امریکا هر ډول برید ته به لا سخت ځواب ورکړي. دغه ادعا دوې ورځې وروسته له هغې شوې چې سپاه په بحرین کې د یوه امریکايي راداري سیستم د ویشتلو ادعا کړې وه، خو د امریکا مرکزي قوماندانۍ رد کړې وه.

زیلنسکي: امریکا د ناټو غړیتوب په بدل کې له دونباسه د اوکرایني ځواکونو د وتلو وړاندیز کړی دی

د اوکراین ولسمشر ولودیمیر زیلنسکي وايي، امریکايي مذاکره‌کوونکو په لومړي ځل دا موضوع راپورته کړې چې اوکراین دې د ناټو د غړیتوب په بدل کې خپل پاتې ځواکونه له دونباس څخه وباسي.

زیلنسکي د جمعې په ورځ، د نومبر په ۱۳مه، خبریالانو ته وویل چې امریکايي لوري پوښتنه کړې، ایا اوکراین به د ناټو د غړیتوب په صورت کې له دونباسه د خپلو پاتې ځواکونو وتلو ته چمتو شي؟

هغه ټینګار کړی چې اوکراین په اصل کې د خپلې خاورې له سپارلو سره مخالف دی؛ خو که امریکا او د ناټو نور غړي هېوادونه مشخص امنیتي تضمینونه ورکړي، ښايي دا وړاندیز د غور لپاره د اوکراین خلکو ته وړاندې کړي.

دونباس د اوکراین په ختیځ کې پرته سیمه ده چې دونېڅک او لوهانسک ولایتونه پکې شامل دي. د دغو سیمو لویې برخې له ۲۰۱۴ کال راهیسې د روسیې تر کنټرول لاندې دي.

زیلنسکي ویلي چې اوکراین به هېڅکله د خپلې اشغال شوې خاورې برخې د روسیې د خاورې په توګه په رسمیت ونه پېژني.

د امریکا حکومت تر اوسه د زیلنسکي د څرګندونو په اړه غبرګون نه دی ښودلی.

دا څرګندونې د نومبر په ۱۰مه او ۱۱مه په ابوظبۍ کې د امریکا، روسیې او اوکراین د استازو له خبرو وروسته شوې دي. دغو خبرو د جګړې د پای ته رسولو په برخه کې د پام وړ پرمختګ نه درلود، خو دواړو لورو د ډېر شمېر بندیانو د تبادلې لپاره د چمتووالي خبر ورکړی و.

ملګرو ملتونو له امریکا او ایران څخه غوښتي چې د هرمز تنګي له لارې د کیمیاوي سرو لېږد ته سمدستي اجازه ورکړي

د ملګرو ملتونو د پروژوي خدمتونو د دفتر مشر، جورج موریرا دا سیلوا، د شنبې په ورځ د لړم په ۲۳ په ترکیه کې د اقلیمي بدلون نړیوال کنفرانس ته وویل چې د کیمیاوي سرو کمښت میلیونونه کسان له بې ‌وزلۍ او لوږې سره مخامخ کولی شي.

نوموړي خبرداری ورکړ چې که د کیمیاوي سرو د کمښت له امله د کرنې موسمونه له لاسه ووځي، ښايي ۴۵ میلیونه کسان د خوړو له سخت کمښت سره مخ شي او ۳۰ میلیونه نور بې‌ وزلۍ ته ټېل وهل شي.

د هغه په وینا، د هرمز تنګي د بندېدو له امله د کیمیاوي سرو بیې ۳۰ سلنه لوړې شوې دي.

د ملګرو ملتونو دغه چارواکي ویلي چې د بحران د کمولو لپاره هره ورځ د کیمیاوي سرو د پنځو باروړونکو بېړیو تېرېدو ته اړتیا ده.

زېلېنسکي: امریکا د دونباس سیمې د پرېښودو په بدل کې په ناتو کې د اوکراین د غړیتوب وړاندیز کړی

د اوکراین ولسمشر ولودیمیر زېلېنسکي ویلي، امریکايي مذاکره کوونکو د لومړي ځل لپاره دا مسله راپورته کړې چې ایا اوکراین چمتو دی د ناټو د غړیتوب په بدل کې له دونباس سیمې خپل پاتې ځواکونه وباسي؟

زېلېنسکي د جمعې په ورځ، د لړم په ۲۲ خبریالانو ته وویل چې اوکراین په اصولو کې د خپلې خاورې له پرېښودو سره مخالف دی، خو که امریکا او د ناټو نور غړي مشخص امنیتي تضمینونه ورکړي، دی چمتو دی چې دغه احتمالي هوکړه له خپل ولس سره شریکه کړي.

هغه ټینګار کړی چې اوکراین به هېڅکله په رسمي ډول خپله خاوره د روسیې په ملکیت ونه پېژني.

د زېلېنسکي د څرګندونو په اړه واشنګټن تر اوسه څه نه دي ویلي.

روسیې له اوږدې مودې راهیسې له ناټو سره د اوکراین د یوځای کېدو مخالفت کړی او د دونباس پر بشپړ کنټرول یې ټینګار کړی دی.

دونباس د اوکراین په ختیځ کې یوه مهمه صنعتي او د ډبرو سکرو بډایه سیمه ده چې د دونېڅک او لوهانسک ولایتونه پکې شامل دي.

په اوس وخت کې روسیه د لوهانسک نږدې ټوله سیمه او د دونېڅک لویه برخه کنټرولوي، خو د دونېڅک ځینې سیمې لا هم د اوکرایني ځواکونو په لاس کې دي.

د امریکا، روسیې او چین ولسمشران په تاریخي غونډه کې سره ویني

سپینې ماڼۍ اعلان کړی چې د امریکا، روسیې او چین ولسمشران به د راتلونکې پنجشنبې په ورځ د چین په شنژن ښار کې په یوه تاریخي غونډه کې سره وګوري.

دا به د نړۍ د دغو دریو سترو قدرتونو د مشرانو لومړنۍ درې‌اړخیزه غونډه وي، چې د اسیا او ارام سمندر د اقتصادي همکاریو (APEC) سازمان د سرمشریزې په څنډه کې جوړېږي.

د امریکايي چارواکو په وینا، د اتومي وسلو د زېرمو کمول او د ایران جګړه به د خبرو اترو له مهمو موضوعاتو څخه وي؛ خو ټاکل شوې نه ده چې په دې غونډه کې د اوکراین جګړې په اړه خبرې وشي، ځکه واشنګټن د دې جګړې د پای ته رسولو لپاره له مسکو او کییف سره جلا خبرې پر مخ وړي.

د اوکراین ولسمشر ولودیمیر زیلنسکي تر دې مخکې خبرداری ورکړی و چې ښايي دا غونډه د ۱۹۴۵ کال د یالتا کنفرانس په څېر یوې هوکړې ته لاره هواره کړي، چې له مخې یې ستر قدرتونه د نفوذ سیمې سره ووېشي.

ټاکل شوې چې ډونالډ ټرمپ به د چین له ولسمشر شي جین‌پینګ سره جلا وویني؛ خو د سفر په مهالوېش کې له ولادیمیر پوتین سره د ټرمپ د جلا لیدنې یادونه نه ده شوې.

نور راوښيه

XS
SM
MD
LG