د ارمنستان د بهرنیو چارو وزارت اعلان وکړ چې تمه لري د خبرو اترو په پایله کې له ترکیې سره ډپلوماټیکې اړیکې جوړې او د مذاکرو په پایله کې د دواړو هېوادونو تر منځ سرحد پرانیستل شي.

د ترکیې او ارمنستان ترمنځ د اړیکو د عادي کولو لپاره خبرې اترې نن ( د مرغومې په ۲۴مه) په مسکو کې پیلېږي.

دواړه هېوادونه له کلونو دښمنۍ وروسته د اړیکو د رغولو په لټه کې دي.

ټاکل شوې چې د خبرو لومړی پړاو د روسیې په منځګړیتوب د سیمه ییزې سولې د هڅو د یوې برخې په توګه پیل شي.

د ارمنستان د بهرنیو چارو د وزارت ویاند وان هونانیان وویل، روسیه به د دې سرمشریزې کوربه وي او د خبرو لومړی پړاو به اکتشافي بڼه ولري.

هغه وويل: "دا ستونزمنه ده چې له غونډې د پام وړ پايلو تمه وشي، خو پروسه به پيل شي."

د ارمنستان او ترکیې ترمنځ اړیکې له تاریخي پلوه پیچلې دي، خو د دواړو هېوادونو ترمنځ کړکېچ هغه مهال زیات شو کله چې ارمنستان او اذربایجان په ۲۰۲۰ کال کې د ناګورنو قره باغ د لانجې پر سر شخړه وکړه.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د پنجشنبې په ورځ، د وږي په پنځمه، په بېلابېلو څرګندونو او په خپله ټولنیزه شبکه «ټروت سوشل» کې په یوه خپره کړې لیکنه کې څو ځله د ایران موضوع یاده کړه او ویې ویل چې «موږ نه غواړو له ایرانیانو سره ووینو؛ هغوی غواړي.»

ډونالډ ټرمپ په سپینه ماڼۍ کې د «اونټاریو جهیل» نوم د «امریکا جهیل» ته د بدلولو په موخه د یوه اجرائیوي فرمان د لاسلیکولو په مراسمو کې خبریالانو ته وویل: «موږ نه غواړو له هغوی سره خبرې اترې وکړو. موږ د لیدنې یا بل څه په لټه کې نه یو.»

هغه وروسته په ټروت سوشل کې د فاکس نیوز د خبریال جاناتان هانټ پر یوه راپور نیوکه وکړه او هغه یې د ایران د اسلامي جمهوریت په اړه «ځانګړی او په ناعادلانه ډول ډېر ناهیلې کونکی راپور» وباله.

د امریکا ولسمشر په دې پوسټ کې یو ځل بیا د تهران چارواکو ته په اشارې ټینګار وکړ: «زه نه غواړم ورسره ووینم، هغوی غواړي. په حقیقت کې، هغوی د یوه توافق د ترلاسه کولو لپاره زارۍ کوي.»

تردې څو ساعته وړاندې، امریکايي ورځپاڼې وال سټریټ ژورنال سپینې ماڼۍ ته د نږدې سرچینو په حواله راپور ورکړ چې د ټرمپ ادارې « منځګړو ته څو ځله ویلي چې د اسلام‌اباد د تفاهم‌لیک شرایطو ته ستنیدو لپاره هېڅ لېوالتیا نه لري.»

د زمري په ۲۶ مه د دې تفاهم‌لیک د ۶۰ ورځني مهلت له پای ته رسېدو اود یوه دوامدار تړون لپاره د شرایطو په برابرولو کې یې له ناکامۍ وروسته، ډونالډ ټرمپ اعلان وکړ چې نیت نلري تمدید یې کړي.

د ملګرو ملتونو سرمنشي، انتونیو ګوترش، د کانګو ډیموکراتیک جمهوریت کې د ایبولا ناروغۍ د مخنیوي لپاره د ۱.۱ میلیارد ډالرو غوښتنه کړې ده.

هغه ویلي، د ایبولا پر وړاندې د مبارزې پروګرام ټولټال ۲.۱ میلیارد ډالرو ته اړتیا لري، خو تر اوسه‌یې یوازې ۴۸ سلنه لګښت برابر شوی او موجودې سرچینې یوازې د څو اوونیو لپاره بسنه کوي.

د ملګرو ملتونو په وینا، د روان کال د مې له ۱۵مې د ایبولا د خپرېدو له پیل راهیسې، د دغې ناروغۍ څه د پاسه ۵،۶۰۰ پېښې او له ۲،۷۰۰ ډېرې مړینې یې ثبت شوې دي.

ملګري ملتونه وايي، دا په کانګو کې د ایبولا تر ټولو ستره خپرېدنه ده.

د منچسټر د هوايي ډګرونو ادارې (اېم‌اې‌جي) اعلان کړی چې د بریتانیا پر درېیو هوايي ډګرونو له سایبري برید وروسته د ۸،۷ میلیونه مراجعینو شخصي معلومات له خطر سره مخ شوي دي.

د دغه سایبري برید هدف منچسټر، لندن سټنسټډ او ختیځ میډلنډز هوايي ډګرونه و، خو د شرکت په وینا د الوتنو او د هوايي ډګرونو پر فعالیتونو یې اغېز نه‌دی کړی.

د شرکت د اعلامیې له مخې، افشا شويو معلوماتو کې برېښنالیک پتې، د ټیلیفون شمېرې، د موټر نمبر پلېټ او پوستي کوډ شامل دي، خو د مشتریانو بانکي او د تادیاتو معلومات خوندي پاتې شوي دي.

د منچسټر هوايي ډګرونو ډلې زیاته کړې چې برید د تېرې اوونۍ په پای کې شوی او د سې شنبې په ورځ تشخیص شوی دی.

دغه ډله وايي، د مشتریانو د معلوماتو د خوندي کولو لپاره‌یې اړین اقدامات ترسره کړي دي.

بریتانیا کې تېر کال هم د جګوار، لېنډروور، مارکس اېنډ سپنسر او هارودز په شمول په څو شرکتونو سایبري بریدونه شوي وو.

د نیپال او د چین د تبت په پوله کې د ناڅاپي سېلابونو او ځمکښویېدنو له امله څه د پاسه ۳۵۰ کسان مړه شوي او لږ تر لږه ۱،۳۸۱ کسان ورک دي.

د نیپال چارواکو د پنجشنبې په ورځ وویل چې په دغه هېواد کې ۸۲۳ کسان ورک دي چې لږ تر لږه ۵۱۷ یې بهرني اتباع دي.

په ورکو کسانو کې سیلانیان، غر ختونکي او هندوان زیارت کوونکي هم شامل دي.

په همدې حال کې، چین اعلان کړی چې په تبت سیمه کې ۵۵۸ کسان چې ۲۶۰ یې بهرني اتباع دي، ورک شوي دي.

چارواکي وايي، د قربانیانو د لټون او پېژندنې د عملیاتو له دوام سره ښايي په شمېرو کې بدلون راشي.

په ورته وخت کې، د امریکا بهرنیو چارو وزارت د پنجشنبې په ورځ اعلان وکړ چې په نیپال کې د سېلابونو له پېښې وروسته ۹۰ امریکايي اتباع ورک دي، خو تر اوسه د هېڅ امریکايي وګړي د مړینې راپور نه‌دی ورکړل شوی.

د بوسنیا د جګړې پر مهال د صرب ځواکونو یو قوماندان راتکو ملادیچ، په هاګ کې د ملګرو ملتونو په زندان کې د ۸۴ کلونو په عمر ومړ.

هغه په ۲۰۱۷ کال کې د قتل عام او نسل‌وژنې په جرم په عمري بند محکوم شوی او مخالفانو یې د «بوسنیا قصاب» لقب ورکړی و.

ویل کېږي چې نوموړي په ۱۹۹۵ میلادي کال کې، د بوسنیا د لږ تر لږه اته زره مسلمانانو د وژلو امر کړی و.

دا وژنه په هغه سیمه کې ترسره شوه چې ملګرو ملتونو د «خوندي سیمې» په توګه ټاکلې وه.

د سربرېنیتسا د قتل عام قربانیان په څلورو ورځو کې د بلدوزرونو په وسیله په لویو ډله‌ییزو قبرونو کې خښ شول.

څه موده وروسته، د دې وژنې د پټولو لپاره د ځینو قربانیانو جسدونه له ډله‌ییزو قبرونو وایستل شول او لیرې غرنیو سیمو ته ولېږدول شول.

د نړیوالې جنایي محکمې د پرېکړې له مخې، د دې وژنو هدف د بوسنیا د مسلمانانو «قومي تصفیه» وه.

درې کاله وروسته، کله چې محکمې د ملادیچ د عمري بند حکم اعلان کړ، هغه چیغه کړه: "دا ټول دروغ دي."

نوموړي د خپل ژوند وروستۍ میاشتې د هالنډ په هاګ ښار کې د ملګرو ملتونو د زندان په روغتیايي څانګه کې تېرې کړې.

د ایران د وسله والو ځواکونو ویاند وايي،" یو شمیر بهر میشتې فارسي ژبې رسنۍ پوځي اهداف دي".

ابوفضل شکارچي پرون چهارشنبه په یوه مرکه وویل،" فردا راډیو، بي بي سي فارسي او ایران انټرنشنل په مستقیمه توګه "موساد" او "سي ای اې" ته کار کوي او د "دښمن" اطلاعاتي سازمانونه دي".

د هغه په ټکو،" دا رسنۍ خبر رسونکې ادارې نه دي بلکې د ایران لپاره احتمالي پوځي اهداف دي".

له دې وړاندې یو شمیر نورو ایراني چارواکو بهر میشتې فارسي ژبې رسنۍ اسراییلو او امریکا ته په تبلغاتو تورنې کړې وې.

څو کاله وړاندې د ایران د بهرنیو چارو وزارت د فردا راډيو په ګډون یو شمیر رسنۍ ترهګریز سازمانونه اعلان کړي وو.

د فیسبوک او انسټاګرام مالک میټا شرکت ومنله چې تر راتلونکو لسو کلونو به ۱۷ میلیارده ډالره تاوان ورکړي.

پرون چهارشنبې د کلیورنیا په یوه محکمه کې پریکړې وشوه چې میټا شرکت به د ماشومانو د خوندیتوب لپاره پر ځینو محدودیتونو سربیره تر لسو کلونو ۱۷ میلیارد ډالره تاوان ورکوي.

د محکمې په حکم کې راغلي،"ماشومان او تنکي ځوانان د ورځې له خوا د دوو ساعتونو لپاره کولی شي فیسبوک او انسټاګرام وکاروي".

د حکم له مخې،" ماشومان به د شپې له لسو د سهار تر ۶ بجو فیسبوک او انسټاګرام ته لاسرسی ونه لري".

میټا شرکت تورن دی چې ماشومان او تنکي ځوانان يې د فیسبوک او انسټاګرام له لارې د عامه ځورونې له خطر سره مخ کړي دي.

زورورو سیلونو او ځمکې ښوېدنې په نیپال کې ۱۶۵ کسان وژلي او شاوخوا۴۰۰ سیلانیان نادرکه دي.

د نیپال د ناورین او خطر کمولو د مدیریت ملي ادارې ویلي،"د سیل او ځمکې ښویدنې له کبله د نپیال او تبت په سرحدي سیمه کې د ۱۶۵کسانو مړي موندل شوي او د سیلانیانو په ګډون ګڼ کسان نادرکه دي".

د اوبو او خټو یوه لویه څپه چې ځمکه ښوېدنه هم ورسره مله وه، پرون چهارشنبې ناوخته د نپیال او تبت په سرحدي سیمو کې رامنځته شوه.

د چینايي رسنیو د راپورونو له مخې په تبت کې درې کسان مړه شوي او ۲۶۵نور ناردکه دي.

په نادرکه شویو سلانیانو کې ۳۴۱ تنه يې بهرنیان دي.

په نپیال کې د پولیسو یو چارواکي فرانس پریس خبري اژانس ویلي،" ښايي مرګژوبله لوړه شي".

دغو سیلونو او ځمکې ښویدنې په سلهاوو کورونه او ودانۍ ویجاړې کړي دي.

چارواکو په سیمه کې د یوې بلې زورورې زلزلې خبرداری هم ورکړی دی.

څه باندې یو کال وړاندې د نیپال او تبت په سرحد کې د ځمکې ښویدنې له کبله ۱۶مړه شوي وو.

د ایران د بشري حقونو سازمان د شمېرو له مخې، په ایران کې د روان میلادي کال له پیل راهیسې تر اوسه سلګونه کسان اعدام شوي دي.

دغه سازمان د چهارشنبې په ورځ «د وږې پر ۴مه» اعلان وکړ چې د ۲۰۲۶ کال له پیل راهیسې په ایران کې لږ تر لږه ۵۰۰ کسان اعدام شوي چې ۱۶ یې ښځې دي.

دا سازمان زیاتوي چې د ۲۰۱۰ کال له پیل راهیسې په ایران کې ۱۰ زره او ۹۴۳ کسان اعدام شوي دي. له دې ډلې ۳۰۵ ښځې وې او ۷۱ کسان د جرم د ترسره کولو پر مهال له ۱۸ کلونو کم عمر درلود.

په همدې حال کې، ملګرو ملتونو راپور ورکړی چې د روان میلادي کال له پیل راهیسې په ایران کې لږ تر لږه ۵۶ کسان د سیاسي او امنیتي جرمونو په تور اعدام شوي چې ۲۷ یې له اعتراضونو سره په تړاو اعدام شوي دي.

په ایران کې د اعدامونو د شمېر د زیاتوالي راپور داسې مهال خپریږي چې تېره اوونۍ د نړۍ څه باندې ۳۰ هېوادونو په ایران کې د معترضانو پر وړاندې د اعدامونو د حکمونو پر دوام او عملي کېدو نیوکه وکړه او دا یې د مخالفانو د «غږ د چوپولو» وسیله وبلله.

د تبت او نیپال پولې ته څېرمه د چهارشنبې په ورځ «د وږې پر ۴مه» د سېلابونو له امله ۱۹ کسان مړه شوي او د څه کم ۴۰۰ سیلانیانو برخلیک لا هم معلوم نه‌دی.

له پېښې وروسته د لټون او ژغورنې پراخ عملیات پیل شول.

د چین دولتي رسنیو د تبت په یوه تجارتي سیمه کې د ځمکې ښویېدنې له امله د «پراخو او د پام وړ ځاني تلفاتو» خبر ورکړی دی.

د چین ولسمشر شي جین پېنګ هم امر کړی چې د «ټولو امکاناتو» په کارولو سره دې د لټون او ژغورنې عملیات ترسره شي.

په همدې حال کې، د نیپال پولیسو د لږ تر لږه ۱۹ کسانو مړینه تأیید کړې او ویلي یې دي چې د پېښې له رامنځته کېدو اته ساعته وروسته لا هم د ۳۸۴ سیلانیانو د برخلیک په اړه معلومات نه‌شته، له دې ډلې ۲۹۱ تنه بهرني سیلانیان دي.