د امریکا پخواني ولسمشر ډونالد ټرمپ د مدافع وکیلانو د هغه نوي ټیم غړي اعلان کړل چې په سنا جرګه کې به له ده د استیضاح په محاکمه کې دفاع کوي.

په دغه نوي ټیم کې دوه نوي غړي ډېوېډ شوین چې په ټلوېزیونونو کې به‌یې تل تبصرې کولې او د پنسلوانیا پخوانی سیمه‌ییز څارنوال بروس کاسټور شامل شوي دي.

دوی پرون یکشنبې په دې نوي ټیم کې خپل ګډون تأیید کړ. د ټرمپ مخکېني پنځه کسیز حقوقي ټیم یوه ورځ مخته تر دې له پخواني ولسمشر سره د ځیني اختلافاتو له امله خپله لاره جلا کړې وه.

ټاکل شوې چې په سنا کې د ټرمپ د محاکمې جریان د فبرورۍ په نهمه پیل شي.

استازو جرګې چې ډیموکراتان په‌کې اکثریت دي، ټرمپ مخکې له دې چې واک پرېږدي او جو بایډن د جنوري په ۲۰مه لوړه وکړي، څو ورځې مخته د کانګرس پر ودانۍ د هغه د پلویانو له لوري د یرغل په ګډون پر ځینو مواردو تورن کړی او هغه‌یې استیضاح کړ.

ټرمپ د امریکا په تاریخ کې لومړنی ولسمشر دی چې د دندې په مهال دوه ځلې استیضاح کېږي.

د پاکستان د اطلاعاتو وزیر عطاءالله تارړ، په داسې حال کې چې د «پاکستان تحریک انصاف» ګوند پلویان د پخواني صدراعظم عمران خان د خوشې کېدو لپاره هلې ځلې کوي، د یاد ګوند مشران له افغانستان سره په خواخوږۍ تورن کړل او ورباندې یې غږ وکړ چې د پاکستان او افغانستان ترمنځ دې یو انتخاب کړي.

عطاءالله تارړ د کورنیو چارو وزیر طلال چوهدري ترڅنګ په اسلام‌اباد کې د دوشنبې ورځې خبري غونډې ته څرګندونو کې چې وېډیو یې په خپله اېکس‌پاڼه خپره کړې وویل چې خیبر پختونخوا کې د تحریک انصاف په مشرۍ حکومت په ځای د دې چې جدي امنیتي ستونزو ته رسیدګي وکړي د خپل مشر د خلاصون لپاره هلې ځلې کوي.

د تحریک انصاف ګوند مشرانو د شنبې په ورځ خپل هغه لوی لاریون چې د یکشنبې ورځې لپاره‌یې اسلام‌اباد کې پلان کړی و، یوه اوونۍ وځنډاوه.

پاکستاني چارواکو د لاریون د مخنیوي لپاره لسګونه زره امنیتي ځواکونه پلازمېنه کې ځای پر ځای کړل او مهمې لارې یې په کانټینرونو تړلې وې.

۷۳ کلن عمران خان او مېرمن‌یې له ۲۰۲۳ کال راهیسې د مالي فساد، د حکومت ضد د خلکو پارولو او یو شمېر نورو قضیو په تور په زندان کې دی.

عمران خان دغه ټول تورونه ردوي او وايي چې دا قضیې سیاسي انګېزه لري.

د سعودي عربستان بهرنیو چارو وزیر شهزاده فیصل بن فرحان د امریکا بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو سره خبرو لپاره د دوشنبې په ورځ واشنګټن ته ورسېد.

شهزاده فیصل بن فرحان په داسې حال کې امریکا ته سفر کوي چې د ریاض او د یمن د حوثیانو ترمنځ شخړې په دې وروستیو کې زور اخیستی دی.

د سعودي عربستان دولتي خبري اژانس راپور ورکوي چې شهزاده فیصل به خپل امریکايي ساري سره د دوه اړخیزو اړیکو او مهمو سیمه‌ییزو او نړیوالو تحولاتو په هکله خبرې وکړي.

سرچینو روېټرز خبري اژانس ته ویلي چې د سعودي عربستان ولیعهد شهزاده محمد بن سلمان روانه میاشت د حوثیانو په وړاندې چې ایران‌یې ملاتړ کوي، د امریکا د پوځي مرستې غوښتنه وکړه، خو واشنګټن سره له دې چې له مستقیمو بریدونو ډډه وکړه، مګر دا یې ومنله چې ریاض ته استخباراتي معلومات وړاندې او د اهدافو په نښه کولو کې ورسره مرسته وکړي.

د ایران دولتي رسنیو د دوشنبې په ورځ راپور ورکړ چې تهران دا مهال له متحده ایالاتو سره د نویو خبرو اترو پلان نه لري. دا په داسې حال کې ده چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي، تمه لري له ایران سره خبرې اترې بیا پیل شي.

د ایران رسمي خبري اژانس "ایرنا" د یوې باخبرې سرچینې له قوله ویلي، هغه ایراني پلاوی چې د ملګرو ملتونو په عمومي اسمبلۍ کې د ګډون لپاره نیویارک ته تللی، له متحده ایالاتو سره د خبرو اترو کوم پلان نه لري.

بلخوا، ټرمپ د یکشنبې په ورځ اکسیوس ته وویل، تمه لري له ایران سره خبرې اترې ژر بیا پیل شي. هغه دا څرګندونې یوه ورځ وروسته له هغې وکړې چې په اوو ورځو کې د هرمز تنګي د بېرته پرانیستلو په اړه یې د تهران وړاندیز رد کړ.

د نړۍ په بازارونو کې د تېلو بیې د دوشنبې په ورځ یو ځل بیا لوړې شوې او د برنټ اومه تېلو د هر بیرل بیه له ۱۰۷ ډالرو واوښته.

د تېلو بیې وروسته له هغې پورته شوې چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د ایران هغه وړاندیز رد کړ چې د اوو ورځو لپاره د جګړې د درولو او د هرمز تنګي د بېرته پرانیستلو په اړه و.

د تېلو بیې د جمعې په ورځ د ایران د وړاندیز له خپرېدو وروسته څه باندې دوه سلنه راټیټې شوې وې، خو د دوشنبې په ورځ بېرته لوړې شوې. د هرمز تنګی د نړۍ د انرژۍ د لېږد یوه مهمه لار ده او د دې لارې بندېدو د تېلو پر نړیوالو بیو فشار زیات کړی دی.

د پاکستان د فضايي ادارې چارواکي وايي، دوه پاکستاني پیلوټان په چین کې روزنه ویني چې له هغوی څخه یو به د دغه هېواد د لومړي ستورمزلي په توګه د چین "تیانګونګ" فضايي تمځي ته واستول شي.

رویټرز خبري آژانس د پاکستان د فضايي ادارې، سوپارکو، د چارواکو په حواله راپور ورکړی چې ذیشان علي او خرم داوود له څو میاشتو راهیسې په پیکینګ کې د چین د فضانوردانو د څېړنې او روزنې په مرکز کې روزنه ویني.

دوی د چینایي ژبې د زده کړې ترڅنګ، د فضايي بېړۍ له سیسټمونو سره د کار، د بې‌ وزنۍ له شرایطو سره د عادت کولو او د توغولو پر مهال د شدید جاذبې د زغملو تمرینونه کوي.

چین تر اوسه نه دي ویلي چې له دغو دوو پیلوټانو څخه به کوم یو فضا ته ځي او ماموریت به کله ترسره کېږي، خو پاکستاني چارواکي وايي، تمه ده وروستۍ پرېکړه د اکټوبر په نیمایي یا وروستیو کې وشي.

ټاکل شوی پاکستاني فضانورد به شاوخوا یوه اوونۍ په تیانګونګ فضايي تمځي کې پاتې شي او هلته به د پاکستان د پوهنتونونو له خوا وړاندیز شوې یو شمېر علمي تجربې ترسره کړي.

دا به لومړی ځل وي چې چین خپل فضايي تمځي ته یو بهرنی ستورمزلی لېږدوي.

د پاکستان او چین فضايي همکاري په وروستیو کلونو کې پراخه شوې ده. ټاکل شوې د پاکستان له خوا جوړه شوې د سپوږمکۍ یوه وسیله یا "روور" هم د ۲۰۲۸ کال په شاوخوا کې د چین د "چانګ‌اې ۸" ماموریت په ترڅ کې سپوږمۍ ته ولېږدول شي.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ وايي، تمه لري چې له ایران سره خبرې اترې په راتلونکې اوونۍ کې بیا پیل شي.

ټرمپ د سپټمبر پر ۲۷مه له اکسیوس سره په ټیلیفوني مرکه کې وویل، ایران غواړي یوې هوکړې ته ورسېږي، خو هغه وړاندیز چې تهران کړی، د ده لپاره د منلو وړ نه دی.

ټرمپ د سپټمبر پر ۲۵مه د ایران هغه وړاندیز رد کړی و چې له مخې یې د هرمز تنګی بېرته پرانیستل کېده.

اکسیوس د خبرو له بهیر څخه د باخبره سرچینو په حواله ویلي چې ښايي د قطر په منځګړیتوب د واشنګټن او تهران ترمنځ غیرمستقیمې خبرې د سپټمبر پر ۲۸مه بیا پیل شي.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ وايي، د هرمز له تنګي څخه د تېلو لېږد بې‌ ساري کچې ته رسېدلی او ان له ایران سره د جګړې تر پیل مخکې وخت په پرتله هم زیات شوی دی.

ټرمپ د یکشنبې په ورځ په سپینه ماڼۍ کې خبریالانو ته وویل، تېره شپه له هرمز تنګي څخه د تېلو د لېږد نوی ریکارډ جوړ شو. خو هغه ونه ویل چې په دقیق ډول څومره تېل له دې مهمې سمندري لارې تېر شوي دي.

تېره اوونۍ د امریکا د پوځ مرکزي قوماندانۍ، سنټکام ویلي وو چې د امریکا پوځ په وروستیو میاشتو کې له هرمز تنګي څخه له ایران پرته د خلیج د هېوادونو د شاوخوا یو میلیارډ بېرله تېلو په تېرېدو کې مرسته کړې ده.

ایران د یکشنبې په ورځ یو ځل بیا ټینګار وکړ چې له امریکا او اسرائیل سره یې روانه شخړه یوازې د ډیپلوماسۍ له لارې حل کېدای شي. دا څرګندونې وروسته له هغې وشوې چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ وویل، د هرمز تنګي د بیا پرانیستلو او د جګړې د پای ته رسولو لپاره یې د ایران وړاندیز رد کړی دی.

د ایران د بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي پر خواله رسنیو کې لیکلي: "زموږ شرایط روښانه دي او د هرمز تنګي د بیا پرانیستلو لپاره هر ډول اقدام د دغو شرایطو په پوره کېدو پورې تړلی دی." له دې مخکې عراقچي په نیویارک کې د ملګروملتونو په مقر کې خبریالانو ته ویلي و چې ایران د قطر لارې امریکا ته " یوه مشخصه اووه ورځنۍ طرحه " وړاندې کړې ده.

ټرمپ په سپینه ماڼۍ کې خبریالانو ته وویل: "هغوی غواړي ژر تر ژره د هرمز تنګي د پرانیستلو لپاره موافقه وکړي، ځکه وضعیت یې ډېر خراب دی."

خو عراقچي وویل، د ټرمپ له عامه څرګندونو سره سره، تراوسه منځګړو ورته په رسمي ډول نه دي ویلي چې امریکا دغه طرحه رد کړې ده.

د هغه په خبره د امریکا وروستي او قطعي رسمي دریځ ته منتظر دي او بیا به یې پراساس پرېکړه وکړي.

د اوکراین چارواکي وايي، د یکشنبې په ورځ د دغه هېواد پر بېلابېلو ښارونو د روسیې په بریدونو کې لږ تر لږه درې کسان وژل شوي دي.

د چارواکو په وینا، په شمالي سومي ښار کې د کورنیو د ملاتړ یوه مرکز ته نږدې هدایت شوي درې بمونه لګېدلي چې په نتیجه کې یې دوه کسان وژل شوي دي. په خارکیف ښار کې بیا یوې بې‌ پیلوټه الوتکې پر یوه موټر برید کړی او چلوونکی یې وژلی دی.

د پلازمېنې کییف ښاروال ویتالي کلیچکو ویلي، یوې بې ‌پیلوټه الوتکې د استوګنې یوه لوړپوړې ودانۍ په نښه کړې وه چې له امله په ودانۍ اورلګیدلی او یو کس یې ټپي کړی دی. د کییف په څو نورو سیمو کې هم د بې ‌پیلوټه الوتکو د بریدونو له امله زیانونه اوښتي، خو د نورو مرګ ‌ژوبلو راپور نه دی ورکړل شوی. چارواکو همدارنګه ویلي چې روسیه اوس ډیرځلې د ورځې له خوا هم بریدونه ترسره کوي.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د هرمز تنګي دسملاسي پرانیستلو وړاندیز رد کړی.

ولسمشر ټرمپ پرون شنبې د (میزان۴مه) د ایران هغه وړاندیز رد کړ چې په کې د هرمز تنګي د سمدستي پرانیستلو غوښتنه شوې وه.

ټرمپ په سپینه ماڼې کې خبریالانو ته وویل،" ما د هغوي وړاندیز رد کړ، هغوی داسې هوکړه غواړي چې له مخې يې د هرمز تنګي د سملاسي پرانیستو غوښتنه شوې، هغوي د ماتې په حال کې دي".

د ټرمپ زیاته کړې،"موږ د بریا په حال کې یو" او په خبره یې د هرموز تنګی واک د دوی په لاس کې دی.

امریکا او ایران دواړه د هرمز تنګي د کنټرول ادعا لري.

له دې مخکې د ایران د بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي په نیویارک کې د ملګروملتونو په مقر کې خبریالانو ته ویلي و چې ایران د قطر لارې امریکا ته " یو مشخص اووه ورځنی پلان " وړاندې کړی دی.

عراقچي وړاندې ویلي و چې که د تهران غوښتل شوي شرایط ومنل شي د هرمز په تنګی کې به د اوو ورځو په جریان کې د بیړو تګ راتګ عادي شي.