د امریکا پخواني ولسمشر ډونالد ټرمپ د مدافع وکیلانو د هغه نوي ټیم غړي اعلان کړل چې په سنا جرګه کې به له ده د استیضاح په محاکمه کې دفاع کوي.

په دغه نوي ټیم کې دوه نوي غړي ډېوېډ شوین چې په ټلوېزیونونو کې به‌یې تل تبصرې کولې او د پنسلوانیا پخوانی سیمه‌ییز څارنوال بروس کاسټور شامل شوي دي.

دوی پرون یکشنبې په دې نوي ټیم کې خپل ګډون تأیید کړ. د ټرمپ مخکېني پنځه کسیز حقوقي ټیم یوه ورځ مخته تر دې له پخواني ولسمشر سره د ځیني اختلافاتو له امله خپله لاره جلا کړې وه.

ټاکل شوې چې په سنا کې د ټرمپ د محاکمې جریان د فبرورۍ په نهمه پیل شي.

استازو جرګې چې ډیموکراتان په‌کې اکثریت دي، ټرمپ مخکې له دې چې واک پرېږدي او جو بایډن د جنوري په ۲۰مه لوړه وکړي، څو ورځې مخته د کانګرس پر ودانۍ د هغه د پلویانو له لوري د یرغل په ګډون پر ځینو مواردو تورن کړی او هغه‌یې استیضاح کړ.

ټرمپ د امریکا په تاریخ کې لومړنی ولسمشر دی چې د دندې په مهال دوه ځلې استیضاح کېږي.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ وايي، روسیه اوس مهال له ایران سره ډېره مرسته نه کوي او دی غواړي چې دا وضعیت همداسې دوام وکړي.

ټرمپ د یکشنبې په ورځ، د تلې په ۲۶مه، په خپله ټولنیزه شبکه «ټروت سوشیل» کې دا څرګندونې کړې دي.

هغه زیاتوي: «روسیه د هغه څه په پرتله چې له ایران سره یې د مرستې لپاره کولی شي، ډېر لږ کار کوي، که په اصل کې کوم کار کوي هم.»

ټرمپ دا څرګندونې په داسې حال کې کوي چې امریکايي رسنیو په وار وار له ایران سره د روسیې د مرستو په اړه راپورونه خپاره کړي دي. خو ټرمپ، چې تمرکز یې ایران سره پر جګړې دی، تورن شوی چې د اوکراین پر وړاندې د روسیې جګړې ته کافي پاملرنه نه کوي.

د ټرمپ په مشرۍ دامریکا حکومت هڅه کړې چې د مسکو او کیف ترمنځ د منځګړي رول ولوبوي؛ خو تر اوسه د جګړې د پای ته رسولو لپاره کومې پرېکنده پایلې ته نه دی رسېدلی.

ولسمشرټرمپ یو ځل بیا د اوکراین پر ولسمشر ولودیمیر زلنسکي انتقاد کړی او ویلي یې دي چې هغه «نه غواړي دا جګړه پای ته ورسوي او ښايي هېڅکله یې هم د پای ته رسولو اراده نه لرله.»

د فرانسې ولسشمر ایمانویل مکرون په داسې حال کې چې د یکشنبې په ورځ، د تلې په ۲۶مه، په پاریس کې لاریونونو دوام وکړ ، په یوه ټلوېزیوني وینا کې په واټونو کې د «بې‌حده تاوتریخوالي» سخته غندنه وکړه.

د فرانسې خبري اژانس د راپور له مخې، یوازې د شنبې په ورځ نږدې دوه زره او ۴۰۰ کسان نیول شوي او په مقابل کې یې نږدې زر پولیس او د ژاندارم ځواکونو غړي په تاوتریخوالي کې ټپیان شوي دي. د ځینو امنیتي ځواکونو ټپونه «جدي» بلل شوي دي.

د ولسمشر له ټلوېزیوني وینا څو ساعته وروسته، د فرانسې د کورنیو چارو وزیر لوران نونز د دوشنبې په ورځ، د تلې په ۲۷مه، ومنله چې پولیسو په ځینو ښارونو کې د وضعیت کنټرول له لاسه ورکړی دی.

نونز وویل پولیس د ورانکارو ډلو پر وړاندې د مقابلې لپاره ځکه چمتو نه وو چې دداسې وضعیت اټکل نه و شوی. هغه همداراز اعلان وکړ چې له همدې امله یې خپله استعفا وړاندې کړې ده.

تر دې وړاندې د اپوزیسیون ګوندونو او د کیڼ او ښي اړخ سیاستوالو د لوران نونز د استعفاء غوښتنه ځکه کړې وه چې دغو لاریونونو حکومت غافلګیر کړی .

خو د فرانسې ولسمشر امانوېل مکرون د هغه استعفا ونه منله. مکرون له نونز څخه وغوښتل چې د لوټمارانو د مخنیوي لپاره «په چټکۍ سره نوې لارې چارې» په کار واچوي.

لاریونونه د شنبې په ورځ د ژوند د لګښتونو د لوړوالي پر وړاندې د اعتراض په توګه پیل شول، خو وروسته د پاریس، لیون او لیموژ په ګډون په څو ښارونو کې په تاوتریخوالي، چور او تالان، او اور اچونې واوښتل.

په لیموژ ښار کې د ښاروالۍ تاریخي ودانۍ هم په اور کې له منځه تللې ده.

د دغو پېښو له امله رامنځته شوي مالي زیانونه سلګونو میلیونو یورو اټکل شوي.

په فرانسه کې د تاوتریخجنو مظاهرو په پایله کې، ۱۸۰۰ کسان نیول شوي او په بېلابېلو ښارونو کې شاوخوا یو نیم زر دوکانونه او مغازې زیانمنې شوي.

د دغو پېښو له امله رامنځته شوي مالي زیانونه سلګونو میلیونو یورو اټکل شوي.

لاریونونه د شنبې په ورځ د ژوند د لګښتونو د لوړوالي پر وړاندې د اعتراض په توګه پیل شول، خو وروسته د پاریس، لیون او لیموژ په ګډون په څو ښارونو کې په تاوتریخوالي، چور او تالان، او اور اچونې واوښتل.

په لیموژ ښار کې د ښاروالۍ تاریخي ودانۍ هم په اور کې له منځه تللې ده.

د فرانسې کورنیو چارو وزارت ویلي چې شاوخوا ۵۰۰ پولیس، د اور وژنې کارکوونکي او د روغتیایي بیړنیو مرستو پرسونل ټپيان شوي دي.

سربېره پر دې، د سینټ ایټین (Saint-Étienne) په ښار کې د یو ۱۷ کلن هلک لاس د ګڼې ګوڼې د کنټرول لپاره د کارول کېدونکي بم (ګرینیډ) د چاودنې له امله پرې شوی دی. په پاریس کې د یو لاریون پر مهال یو کس هم مړ شوی دی؛ خو چارواکو ویلي چې دغه مړینه د روغتیایي ستونزې له امله وه او له لاریونونو سره تړلي تاوتریخوالي سره یې ربط نه درلود.

په همدې حال کې، د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ په فرانسه کې رامنځته شوې ګډوډۍ د کډوالۍ له مسلې سره تړلي او له دغه هېواد یې غوښتي چې خپل د کډوالۍ قوانین لا سخت کړي.

د امریکا د ولسمشر مرستیال جي ډي ونس وايي، امریکا د ایران د اټومي پروګرام په له منځه وړلو سره ( غوڅه بریا) ترلاسه کړی خو جګړه ځکه باید دوام پیدا کړی څو اطمینان ترلاسه شي چې دغه هېواد د اټومي پروګرام د غني کولو وړتیا له لاسه ورکړې او نړۍ هم د انرژۍ له بحران سره مخ نشي.

هغه نن یکشنبې د (سپټمبر۱۸مه) سي بي اس ټلویزیونې شبکې سره په مرکه کې وویل، ایران په نړۍ کې د ترهګرۍ د ملاتړي هېواد په توګه نه باید اټومي وسلو ته لاسرسی ولري.

د ونس په خبره، امریکا اوسمهال په ایران کې دوه موخې لري، دا چې ایران اټومي وسلو ته لاسرسی پیدا نه کړي او په نړۍ کې د انرژۍ د بحران مخه ونیول شي.

ونس دا څرګندونې په داسې حال کې کوي چې د نړۍ په بازارونو کې د تیلو او انرژي بیې د پخوا پرتله څو چنده لوړه شوې دي.

د مصر ولسمشر عبدالفتاح السیسي ویلي، هېواد یې چمتو دی چې د حوثي یاغیانو د بریدونو پر وړاندې د سعودي عربستان دفاع وکړي.

هغه چې پرون شنبې په یوې پوځي ناسته کې خبرې کولی وویل، "دا بې مانا ده چې پریږدو د سعودي عربستان امنیت او ثبات خراب شي ".

د السیسي په ټکو، مصر پر بل هېواد برید نه کوي خو د دفاع لپاره چمتو دی.

بل پلو د ځینو راپورونو له مخې متحده عربي امارات له سعودي عربستان سره هوکړې ته رسیدلی چې د مکې له تړون سره یو ځای شي.

د مکي دفاعي تړون د روان کال د اګست میاشتې په ۷مه د ترکیې، سعودي عربستان او پاکستان ترمنځ لاسلیک شو.

د دې تړون یوه موخه د حوثي یاغیانو د بریدونو پر وړاندې ګډه دفاع ده.

د ایران د پارلمان د ملي امنیت او بهرني سیاست د کمېسیون غړي یعقوب رضازاده وايي، د ایران او امریکا خبرې د قطر او عمان په منځګړیتوب روانې دي او تهران د خپلو وړاندیز شویو شرطونو په اړه د واشنګټن ځواب ته په تمه دی.

هغه د شنبې په ورځ ایلنا خبري اژانس ته ویلي، دواړو لورو خپل شرطونه وړاندې کړي، خو د هغو جزئیات یې نه دي په ډاګه کړي. د نوموړي په وینا، خبرې د ایران د ملي امنیت عالي شورا تر څارنې لاندې ترسره کېږي او دغه شورا د خبرو لپاره د ایران د اسلامي جمهوریت له مشر څخه اجازه اخلي.

رضازاده زیاته کړې، تمه نه لري چې د امریکا د کانګرس او د اسراییل د انتخاباتو تر ترسره کېدو مخکې جګړه پیل شي، خو د احتمالي نښتې امکان یې رد نه کړ.

د پیسو نړیوال صندوق وايي، د مصنوعي ځیرکتیا په برخه کې پانګونه د نړیوال اقتصادي پرمختګ یو مهم لامل دی او په دې ټکنالوژۍ کې د پانګونې ورو کېدا به پر نړیوال اقتصاد منفي اغېز وکړي.

فرانس پریس خبري اژانس د شنبې په ورځ د دغه صندوق د مشرې کریستالینا جورجیوا له قوله ویلي، په دې صنعت کې د فعالیتونو هر ډول کمښت به په ټوله نړۍ کې احساس شي.

د پیسو نړیوال صندوق په یوه تازه راپور کې اټکل کړی چې د مصنوعي ځیرکتیا په برخه کې د پانګونې کمېدا ښايي تر ۲۰۲۸ کال پورې د نړۍ ناخالص کورنی تولید ۰.۴ سلنه راکم کړي.

د راپور له مخې، د ۲۰۲۳ او ۲۰۲۵ کلونو ترمنځ نړیواله سوداګري ۸.۳ سلنه زیاته شوې چې یوه مهمه برخه یې د مصنوعي ځیرکتیا له اړوندو محصولاتو سره تړاو لري.

د بلوچستان په مستونګ کې نامعلومو وسله والو ۲۰ پاکستاني پولیس تښتولي دي.

د مستونګ د پولیسو یو لوړپوړي چارواکي د نوم نه ښودلو په شرط ازادي راډيو ته وویل چې پېښه پرون جمعه د مستونګ او نوشکي منځنۍ سیمې ګورګېنه کې شوې ده.

د هغه په ټکو،"پر موټرسایکلونو سپرو وسله والو د مسافر وړونکو بس چې پولیس هم په کې سپاره وو وداوو او د پولیس په ګډون موټرچلوونکی او مسافر يې له ځان سره یوړل".

چارواکو ویلي چې درې ملکیان او موټرچلوونکی بیرته راخوشي شوي دي.

د دې چارواکي په خبره، دا پولیس د کلات له روزنیز مرکز څخه په اوونیزې رخصتي کورونو ته روان وو چې په لار کې وسله والو له ځان سره یوړل.

تراوسه چا د پېښې مسولیت نه دی منلی.

پاکستاني چارواکو ویلي چې تښتول شوي پولیس د واشک، نوشکي، چاغي او خاران سیمو اوسیدنکې دي.

تښتول شویو پولیس، د مستونګ د کلات په روزنیز مرکز کې تر روزنې لاندې وو.

د تیرکال په مارچ میاشت کې په ورته پېښه کې وسله والو له پېښور څخه د بلوچستان مرکز کویټې ته روان پر یوه ریل ګاډي برید وکړ او د پاکستاني پوځیانو په ګډون ډیر شمیر ملکیان یرغمل کړل.

د جعفر ایکسپریس په نوم دغه ریل ګادي کې لږترلږه۴۰۰ مسافر سپاره وو.

پر دغه ریل ګاډي د برید مسولیت بلوڅو ازادي غوښتونکو منلی وو.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ وايي، د ایراني چارواکو له ټولو کړنو خبر دی او " خبرې يې اوري".

هغه پرون جمعه د جورجیا ایالت د ټاکنیز کمپاین په یوې ناسته کې وویل، "دا محرمانه اطلاعات دي" او په دې اړه يې نور جزیات ور نه کړل.

د هغه په ټکو، امریکا د ایران پر وړاندې "قوي دریځ " لري.

ولسمشر ټرمپ وړاندې وویل چې د ایران د لومړۍ او دویمې درجې مشران له منځه تللي.

هغه زیاته کړه" بیا مې وویل ښاغلو زه باید یو چا سره خبرې وکړم؟ دا څه کوئ؟ لږ صبر وکړئ".

ولسمشر ټرمپ وړاندې ایرانیانو ته د پېغور په ډول وویل،" ایران یوازینی هېواد دی چې هیڅ څوک نه غواړي چې په کې ولسمشر شي".

ولسمشر ټرمپ دا څرګندونې په داسې حال کې کوي چې مسعود پزشکیان له ۲۰۲۴کال راهیسې د ایران ولسمشر دی.

د ایران د بهرنیو چارو وزارت د سعودي عربستان هغه تورونه رد کړل چې ګواکې حوثیان لمسوي چې پر دغه هېواد بریدونه وکړي.

د بهرنیو چارو وزارت ویاند اسماعیل بقايي پرون جمعه په یو بیان کې وویل،" حوثیان دا بریدونه د خپلو ګټو لپاره کار کوي".

د سعودي عربستان د بهرنیو چارو وزارت د ډیپلوماسې د برخې مرستیال وړمه ورځ په یوې انلاین خبري ناسته کې ایران تور کړی و چې حوثیانو ته وسله ورکوي او هغوي لمسوي چې پر سعودي عربستان بریدونه وکړي.

حوثیانو تراوسه د دې ادعاوو په اړه څه نه دي ویلي.

د ایران له ملاتړه برخمن حوثي یاغیانو په وروستیو کې پر سعودي عربستان بریدونو ته زور ورکړی دی.