د بشري حقونو د څار نړیوال سازمان په هلمند کې د ازادي راډیو د خبریال الیاس داعي وژل کېدل غندلي دي.

د دغه سازمان په خبرپاڼه کې د دوی د اسیا د څانګې مشرې پتریشا ګاسمن ویلي، دا پېښه په ښکاره دا پيغام ورکوي چې د طالبانو په اړه راپور ورکول د افغانستان رسنۍ له لوی خطر سره مخامخوي.

میرمن ګاسمن ویلي، د داعي وژنه له طالبانو سره په هر ډول هوکړو کې د بیان ازادۍ ساتنې په اړه جدي شکونه مطرح کوي.

نن د افغانستان په بېلابېلو ولایتونو کې د ازادي راډیو د وژل شوي خبریال الیاس داعې فاتحه واخیستل شوه.

د ختیځ زون خبریالانو د برید د غندنې ترڅنګ د جګړې له ښکېلو خواوو وغوښتل چې د خبریالانو د ژوند خوندیتوب ته پام وکړي.

ننګرهار کې د انعکاس خصوصي ټلویزیون د خپرونو مسؤل شکرالله پاڅون: "له ښکېلو لوریو غواړم چې د خبریال ژوند ته پاملرنه وکړي، خبریال مه وژنئ، د خبریال په وژنه تاسو ته هېڅ لاسته نه درځي، که داعي مو شهید کړ، بل داعي راپورته کیږي او د ولس غږ اوچتوي، له حکومت او ټولو لوریو څخه د ولس حق غواړي."

کابل پریس کلب بیا په یوه خبرپاڼه کې ویلي، حکومت، ازادي راډیو او د خبریالانو ملاتړي بنسټونه باید د داعۍ کورنۍ ته د دایمي معاش تابیا وکړي.

پکتیا او پکتیکا او بغلان کې هم خبریالانو په دې اړه غونډې کړي او پکتیا کې یو واټ هم د داعي په نوم نومول شوی دی.

الیاس داعي چې له تېرو ۱۲ کلونو راهیسې یې ازادي راډیو سره کار کاوه، پرون سهار د هلمند مرکز لښکرګا کې د ماین په چاودنه کې ووژل شو.

د افغانستان او زېمبابوې د کرکټ ملي لوبډلې نن جمعه د (لړم لومړۍ نېټه) د درې اړخیزې سیالۍ پای‌لوبه کې سره مخامخ کېږي.

لوبه د متحده عربي اماراتو په شارجه ښار کې د کابل په وخت مازیګر څلور بجې پیلېږي.

تر دې مخکې افغانستان په دغو سیالیو کې له زېمبابوې او بنګله‌دېش څخه خپلې دوه لوبې په لوی توپیر ګټلې دي.

د متحده عربي اماراتو په ابوظبي او شارجې ښارونو کې دغه سیالۍ د افغانستان په کوربه‌توب ترسره کېږي.

افغانستان کې د طالبانو حکومت د ایران له لارې ترکیې ته د ۶۰۰ ټنه پنبې د صادرولو خبر ورکوي.

د ټولګټو چارو وزارت ویاند محمد اشرف حق‌شناس د پنجشنبې په ورځ «تلې ۳۰مه» په خپله اېکس‌پاڼه ولیکل چې دغه محموله د خواف-هرات اوسپنیزې لارې له مسیر څخه د ایران د رېل‌ګاډي د شبکې په لار صادره شوې ده.

افغان سوداګرو په داسې حال کې چې د افغانستان او پاکستان ترمنځ سوداګریزې لارې څه د پاسه یو کال کېږي چې تړل شوې دي، د منځنۍ اسیا او ایران لارو او بندرونو ته مخه کړې ده.

پنبه د افغانستان له مهمو صادراتي اقلامو څخه ده.

د طالبانو حکومت د سوداګرۍ وزیر نورالدین عزیزي په تېره زمري میاشت کې ویلي و چې د افغانستان ۱۰ زره ټنه پخته په ازمایشي ډول ازبکستان ته صادره شوې او اوس دغه هېواد ژمنه کړې چې ۱۰۰ زره ټنه نوره پخته هم وپېري.

د فرانسې ولسمشر اعلان وکړ چې په وروستیو ورځو کې د ناکراریو او لوټمارۍ له امله به په دغه هېواد کې پر اعتراضي غونډو پراخ محدودیتونه ولګول شي.

امانوئل مکرون د پنجشنبې په ورځ له لوړپوړو امنیتي چارواکو سره تر غونډې وروسته وویل، په راتلونکو ورځو کې به هغه اعتراضي غونډې چې د کارګرانو د اتحادیو له‌خوا نه‌وي تنظیم شوې، د قانون په چوکاټ کې منع شي.

هغه زیاته کړه، د کارګرانو د اتحادیو لاریونونه هم ښايي د ښارونو د مرکزونو، دکانونو او عامه ودانیو د ساتنې په هدف نورو لارو ته واړول شي.

د فرانسې ولسمشر د تېرې شنبې د ورځې د تاوتریخوالي د یوې برخې پړه پر سخت دریځو کیڼ اړخو ډلو واچوله او ویې‌ویل چې د دغو ډلو هدف «د جمهوریت نسکورول» و.

پر لاریونونو د محدودیت پرېکړه، په فرانسه کې د ژوند د لګښتونو د لوړېدو پر ضد د اعتراضونو د نوې څپې د پیل په درشل کې شوې.

د لیون ښار سیمه‌‌ییزو چارواکو د شنبې ورځې لپاره ټول پلان شوي لاریونونه منع کړي دي.

فرانسه د تېرې شنبې په ورځ وروستیو کلونو کې د واټونو د تاوتریخوالي له یوې تر ټولو سختې څپې سره مخ شوه.

د دغو ناکراریو پر مهال، اعتراض کوونکي له پولیسو سره ونښتل، یو شمېر دکانونه لوټ شول او عامه ودانۍ ویجاړې شوې.

مکرون همداراز اعلان وکړ چې د امنیتي وضعیت په اړه نورو پرېکړو لپاره د جمعې په ورځ د دفاع شورا غونډه دایروي.

په ایران باندې د امریکا او اسراییلو د تازه بریدونو د چمتووالي په اړه د راپورونو له خپرېدو سره هممهاله د ایران د سپاه پاسداران ځواکونو خبر ورکړی چې په هرمز تنګي کې یې په څو کښتیو بریدونه کړي.

د امریکا ولسمشر ډونالډ اعلان کړی چې واشنګتن له تهران سره د خبرو په حال کې نه دی او د جزییاتو له ورکولو پرته یې وویل چې «ډېر ژر به یو څه پېښ شي»

سپاه پاسداران د پنجشنبې په ورځ په یوه اعلامیه کې ادعا کړې چې تېر ماښام یې څلور تېل وړونکې بېړۍ هدف ګرځولي او سوځولي دي. دغو ځواکونو همداراز ادعا کړې چې دری نورې کښتۍ له سمندري ماینونو سره لګېدلي دي.

تر اوسه کومې خپلواکې سرچینې د دغو اوه کښتیو د ډوبېدو خبر نه دی تایید کړی.

د ایران او امریکا د جګړې له پيله ایران هغه کښتۍ چې د دوی له اجازې پرته عمان ته له نږدې لارې له هرمز تنګي تیریږي متخلفې کښتۍ وایي او برید پرې کوي.

د ایران په سیستان – بلوچستان ولایت کې لږ تر لږه ۹ افغان کډوال او یو ایرانی موټر چلوونکی په یوه ټرافیکي پېښه کې وژل شوي.

د ایران دولتي رسنیو د سیستان بلوچستان د لارو د پولیسو د قومندان مهدي خمر په حواله تایید کړې چې د کډوالو موټر د میزان اته ویشتمې د شپې په یوه نیمه بجه له یوه باروړونکي موټر سره لګېدلی.

حال‌وش د ایران د بشري حقونو یوه مدافع سازمان هم د دې پېښې اړوند یوه ویډیو خپره کړې او ویلي یې دي چې د افغان کډوالو موټر له ټکر وروسته اور اخیستی دی.

ایران کې مخکې هم د افغان کډوالو د موټرو د ټکر مرګونې پېښې شوي.
اکثر قاچاقبران په داسې پېښو کې ګرم بلل کېږي چې کډوال له خرابو لارو یا په ډېر سرعت لیږدوي او لازم احتیاط نه کوي.

د افغانستان او زیمبابوې د کرکټ ملي ټیمونه سبا جمعه د درې اړخیز ټورنمنټ پایلوبه کوي.

دا لوبه به په شارجې کې مازیګر څلور بجې پیل شي.

افغانستان، زیمبابوې او بنګله دیش د یو ورځنیو نړیوالو لوبو درې اړخیز ټورنمنټ د افغانستان په کوربه توب جوړ شوی.

افغانستان لومړۍ دوه لوبې له زیمبابوې او بنګله دیش په لوی توپير وګټلې.

له بنګله دیش سره لوبه د چهارشنبې په ماښام وشوه چې پکې بنګله دیش په ۴۲ اورونو کې د ټولو لوبغاړو په سوځېدو ۱۶۰ منډې وکړې.

افغانستان ټاکل شوی هدف په ۳۶ اورونو کې د دریو لوبغاړو په سوځېدو پوره کړ.

راشد خان د سیالې لوبډلې د څلورو لوبغاړو په سوځولو د افغانستان تر ټولو غوره توپ‌اچوونکی و.

رحمت شاه د ۶۷، حشمت‌الله شهیدي د ۳۵ او ابراهیم ځدراڼ د ۳۴ منډو په جوړولو کې د افغانستان په بریا کې مهم رول ولوباوه.

یوه امریکایي قاضي د فیسبوک، انسټاګرام او وټسپ په مالکې کمپنۍ متا باندې ۲۵ میلیارد ډالره جریمه لګولې ده.

دا د امریکا په تاریخ کې له لویو مالیاتي سزاوو ګڼل کېږي.

مِتا د نړۍ د یوه شتمن او د فیسبوک د بنسټګر مارک زوکربرګ له خوا تاسیس شوې ده.

مِتا تورنه ده چې د فیسبوک د میلیونونو کاروونکو شخصي اطلاعات یې له یوې بلې شخصي کمپنۍ سره شریک کړي دي.

قاضي فرانسیس متیو په خپل حکم کې فیسبوک له کلونو راهیسې په سرغړونو تورن کړی او د ۲۵ میلیارد ډالرو جریمه یې پرې لګولې ده.

مِتا دا پرېکړه نه ده منلې او ډاډ یې ښوولی چې د بیا کتنې په پړاو کې به قضیه وګټي.

د ترکمنستان د ګازو دولتي شرکت «ترکمن‌ګاز» مشر مقصد بابایف ویلي چې هېواد یې پلان لري په ۲۰۲۶ کال کې د ټاپي نل‌لیکې له لارې افغانستان ته د طبیعي ګازو لېږد پیل کړي.

د ترکمنستان رسنیو د چهارشنبې په ورځ راپور ورکړ چې د سرحداباد او هرات ترمنځ د نل‌لیکې د جوړولو چارې روانې دي او د دې نل‌لیکې د لېږد کلنۍ وړتیا ۳۳ میلیارده متر مکعبه ګاز ده.

بابایف ویلي، د ټاپي پروژه به د انرژۍ د لېږد ترڅنګ د سیمه‌ییزو اقتصادي همکاریو په پیاوړتیا کې هم مهم رول ولوبوي.

د ترکمنستان او افغانستان د ګازو دولتي شرکتونو هم هرات ته د ګازو د لېږد په برخه کې د همکارۍ تفاهم‌لیک لاسلیک کړی دی.

بابایف همداراز ویلي، ترکمنستان د ګازو د صادراتو د لارو د پراخولو، د تولیدي ټکنالوژۍ د عصري کولو او د میتان ګازو د خپرېدو د کمولو هڅې هم کوي.

د انرژۍ د نړیوالې ادارې مشر فاتح بیرول خبرداری ورکړی چې د منځني ختیځ د کړکېچ او د هرمز تنګي د بیا تړل کېدو د احتمال له امله، د تېلو او انرژۍ نړیوال بازار ښايي په ۲۰۲۷ کال کې هم عادي حالت ته راونه‌ګرځي.

دا خبرداری په داسې حال کې ورکړل شوی چې د سې‌شنبې په ورځ د برنټ تېلو بیه په هر بېرل کې نږدې ۱۱۲ ډالرو ته ورسېده.

د روېټرز د راپور له مخې، دا په تېرو پنځو میاشتو کې تر ټولو لوړه بیه وه.

د ورځې په پای کې د برنټ تېلو بیه ۱۰۸.۷۹ ډالرو او د امریکا د لوېدیځ ټکزاس د تېلو بیه ۱۰۱.۷۹ ډالرو ته راکمه شوه.

بیرول په لندن کې د تېلو د صنعت یوې غونډې ته وویل، د دې لپاره هېڅ باوري نښه نه‌ویني چې په ۲۰۲۷ کال کې به د انرژۍ بازار عادي حالت ته راوګرځي.

هغه خبرداری ورکړ چې د هرمز تنګي یو ځل تړل شوی او بیا هم تړل کېدای شي.

نوموړي زیاته کړه چې په منځني ختیځ کې د څو کړکېچونو یوځای کېدل د انرژۍ پر بازار جدي اغېزې لرلی شي.

د راپورونو له مخې، د ایران او امریکا ترمنځ د کړکېچ د زیاتېدو اندېښنې د تېلو د بیو د لوړېدو له مهمو عواملو څخه دي.

د امریکا ولسمشر ډونالد ټرمپ ویلي چې له ایران سره جګړه به ډېر ژر پای ته ورسېږي، خو د ایران چارواکي ټینګار کوي چې له واشنګټن سره هوکړه د تهران د شرطونو په پوره کېدو پورې تړلې ده.

د کښتیو د تګ راتګ د څار شرکت «کپلر» د معلوماتو له مخې، د منځني ختیځ د تېلو صادرات د اکټوبر تر ۱۸مې په پای ته رسېدونکې اوونۍ کې هره ورځ له ۲۴ میلیونو بېرلو واوښتل، خو د هرمز تنګي له لارې د تېلو لېږد لا هم تر هغه وخت ټیټ دی چې جګړه نه‌وه پیل شوې او هره ورځ شاوخوا ۱۴ میلیون بېرلو ته رسېږي چې د پخوانۍ کچې ۸۲ سلنه جوړوي.

ترکیې، قطر، پاکستان او اندونیزیا د چهارشنبې په ورځ په دوحه کې د «بدر تفاهم‌لیک» په نوم د دفاعي همکاریو تړون لاسلیک کړ.

د ترکیې د دفاع وزارت په وینا، د دې تړون هدف د پوځي تولیداتو، دفاعي وړتیاوو، تخنیکي روزنې، څېړنې او ټکنالوژۍ په برخو کې د همکاریو پراخول او د څلورو هېوادونو د دفاعي صنعتونو ترمنځ همغږي پیاوړې کول دي.

د ترکیې د دفاعي صنایعو د ادارې مشر هلوک ګورګون ویلي، دغه تړون به د ګډو تولیدي پروژو او ټکنالوژۍ د پراختیا لپاره د ستراتېژیکو همکاریو بنسټ برابر کړي.