امریکا کې میشت افغان مبصرینو په قطر کې د طالبانو سیاسي مشرانو سره د ویډیو کنفرانس له لارې د افغانستان د سولې د اړوند خبرې وکړې.

هاشم وحدتیار چې د دې غونډې نوښت یې کړی وو، ازادي رادیو ته د دې خبرو په هکله داسې وویل:"دا د ټولو افغانانو مسؤلیت دی چې هېواد د کورنیو جګړو څخه وژغوري او تلپاتې سولې لپاره کار وکړي. موږ هم دلته په امریکا کې میشت مبصرینو وغوښتل چي د طالبانو سیاسي مشرانو ته د افغانستان انځور د نړیوال لینز څخه وروښایو او په افغانستان کې د تلپاتې سولې لپاره د دوی مسولیتونه روښانه کړو."‎

وحدتیار زیاته کړه چې د طالبانو له سیاسي مشرانو يې وغوښتل چې اوربند وکړي:"موږ دا وړاندیز هم وکړ چې که طالبان په ټول هېواد کې اوربند نه کوي، حد اقل په ښارونو کې او چیرته چې د خلکو ګڼه ګوڼه وي، هلته دې اوربند وشي تر څو د ملکي تلفاتو مخنیوی وشي.موږ د طالبانو سیاسې مشرتابه باندې غږ وکړ چې په جدیت سره غواړي چې افغانستان کې د تلپاتې سولې لپاره کار وشي، دا فرصت به تل نه وي او راتلونکې کې به دومره آسانه هم نه وي. طالبان دې له دې فرصت څخه ګټه پورته او سوله شونې کړي."

په دې ناسته کې افغان مبصرینو هر یو هاشم وحدتیار، ډاکټر روښان نورزی، ډاکټر ادریس رحماني او حسین مهرمي هېواد کې د تلپاتې سولې لپاره ویناوې او څرګندونې وکړې.

په دې غونډه کې، د طالبانو سیاسي مشرانو ځینو پوښتونو ځوابونه وویل او د دوی په اصطلاح د اشغال ختم، اسلامي نظام حاکمول، بین الافغاني خبرې او تلپاتې سولې اړوند خبرې وکړې.

د طالبانو سیاسي مشرانو دا راز مجالس او له بھرمېشتو افغان مبصرینو سرہ د افغانستان اړوند او تلپاتې سولې اړوند بحثونه ګټور وبلل.

د اوکراین چارواکي وايي چې د پنجشنبې په سهار په پلازمېنه کیف باندې د روسیې د توغندیو او ډرون په لویه حمله کې لږ تر لږه ۱۳ کسان وژل شوي او لسګونه نور ټپیان شوي دي.

برید څو ساعته وروسته له هغه وشو چې د اوکراین ولسمشر ولودومیر زیلینسکي د ډبلین سفر لنډ کړ او د استخباراتي راپورونو په حواله یې د روسیې د احتمالي لوی برید په خبر ورکړ.

د روسیې د دفاع وزارت تایید کړه چې دوی په کیف باندې "لوی برید" کړی، او ادعا یې کړې چې دا برید د روسیې په خاوره کې د اوکراین د وروستیو بریدونو په ځواب کې دی.

په اسټرالیا کې د افغانستان د سفیر وحیدالله ویسي د کار موده د جولای په لومړۍ پای ته رسېدلې او ښايي هلته افغان سفارت وتړل شي.

وحیدالله ویسي له ۲۰۱۷ کال راهیسې هلته سفیر پاتې شوی.

ویسي خپله وروستۍ رسمي لیدنه د اسټرالیا له ګورنرې سم موسټین سره کړې او تر هغه وروسته یې د کار د پای ته رسېدو خبر ورکړی.

هغه لیکلي: سفارت ښایي وتړل شي خو زه هیله من یم چې اسټرالیا له افغانانو سره خپلې همکارۍ ته دوام ورکړي.

د اسټرالیا د کډوالۍ او تابعیت د وزارت مرستیال او د پارلمان غړي جولیان هیل هم د ویسي د کار د پای ته رسېدو په اړه لیکلي او ویلي یې دي چې ښاغلي ویسي له ۲۰۱۷ کاله په یوه ډېر ستونزمن وخت کې د سفیر په توګه خدمت وکړ.

په اسټرالیا کې د افغانستان سفارت د نیوزیلنډ او فیجي هېوادونه هم تر پوښښ لاندې لرل او هلته یې مېشتو افغانانو ته خدمات وړاندې کول.

په اسټرالیا کې شاوخوا ۹۰زره افغانان اوسیږي او په نیوزیلنډ کې بیا د افغانانو شمېر شاوخوا ۹ زرو ته رسیږي. په فیجي کې یواځې ۳۰ افغانان په موقتو ویزو اوسیږي.

د طالبانو یو لوړپوړی پلاوی نن د ایران د مخکیني رهبر سیدعلي خامنه يي د جنازې په مراسمو کې د ګډون لپاره تهران ته ولاړ.

د طالبانو حکومت ته نږدې رسنیو له هغې ډلې حریت راډیو لیکلي چې د دغه پلاوي مشري د طالبانو د حکومت د ریاست الوزرا اقتصادي مرستیال ملا عبدالغني برادر کوي.

د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي هم په پلاوي کې شامل دی.

ایران کې به له راتلونکې شنبې د جولای څلورمې د خامنه يي د جنازې مراسم پيلیږي.

د راپورونو له مخې ایراني چارواکو د طالبانو د لوړپوړو چارواکو په بلنې سربېره لږ تر لږه ۲۵۰۰ افغانانو ته هم په دې مراسمو کې د ګډون لپاره ویزې ورکړې دي.

د ایران مخکینی رهبر علي خامنه يي شاوخوا څلور میاشتې مخکې د فبروري په ۲۸مه په ایران د امریکا او اسراییلو د بریدونو په لومړیو ورځو کې ووژل شو.

د فوټبال د نړیوال جام په حذفي دور کې به نن شپه هسپانیه او اتریش سره مخ شي.

تېره شپه څو مهمې لوبې شوي چې له ډلې یې کوربه امریکا د خپلې سیالې بوسنیا او هیرزیګووینا په ماتولو د ۱۶ غوره ټیمونو دور ته لاړه.

امریکا په دې لوبه کې دوه ګولونه ترسره کړل او تمه ده په راتلونکي پړاو کې له بلجیم سره مخ شي.

بلجیم بیا درې پر دوه سینیګال مات کړ.

په بله حساسه لوبه کې انګلستان دوه پر یو کانګو ماته کړه.

د شل اوریزو سیالیو په چوکاټ کې د شپږیزې کرکټ لیګ یوولسم پړاو د چهارشنبې په ورځ (د چنګاښ ۱۰مه) د خوست ولایت د رحمت ولي مسرور ورزشي لوبغالي کې پیل شو.

د دغو سیالیو په پرانیستونکې لوبه کې د آمو نهنګانو لوبډلې د بند امیر لوبډلې ته ماتې ورکړه.

نن به د بست لوبډله له آمو نهنګانو او د سپین غر لوبډله له بند امیر سره سیالي وکړي.

دغه سیالۍ چې د خوست په کوربتوب ترسره کېږي، پنځه لوبډلې به په کې د ۱۴ ورځو لپاره د اتلولۍ جام د ګټلو په موخه له یو بل سره لوبې وکړي.

د متحدو ایالاتو ولسمشر د چهارشنبې په ورځ وویل چې ایران سره خبرې «ډیرې ښې» پرمخ ځي.

دونالد ټرمپ واشنګټن کې خبریالانو ته وویل چې امریکا څو ورځې مخکې په ایران سخت بریدونه وکړل خو د دواړو خواوو ترمینځ قطر کې وروستۍ غونډې ښې ترسره شوي دي.

ټرمپ داهم وویل چې «د ایران د اټومي وسلې د لیرې کولو بهیر په ښه توګه د پرمختګ په حال کې دی.»

ټرمپ زیاته کړه چې «ښې غونډې شوي او ګورو چې څه کیږي. «

رسنیو د ټرمپ له دغو څرګندونو څو ساعته مخکې رپوټ ورکړ چې په دوحه کې دامریکا او ایران ترمینځ غیرمستقیمې «تخنیکي خبرې« وشوې.

د پاکستان او قطر په منځګړیتوب دغه خبرې دایران او امریکا ترمینځ د وروستي تفاهم لیک د پلي کولو لپاره ترسره شوي دي.

لوی امریکايي مرکچیان، سټیف ویتکاف او جرد کوشنر قطري منځګړو سره خبرو لپاره دتیرې دوشنبې په ورځ دوحې ته ورسیدل او دسه شنبې په ورځ یې صدراعظم شیخ محمد بن عبدالرحمن ال ثاني سره ولیدل.

خو ټاکل شوې نه ده چې دوی په تخنیکي خبرو کې برخه واخلي.

نیپال د مرغانو د انفلونزا د خپرېدو له زیاتوالي سره مخ دی؛ هغه ناروغي چې تر اوسه یې له نیم میلیون څخه ډېر مرغان له منځه وړي دي.

رویټرز خبري اژانس رپوټ ورکوي چې د نیپال چارواکو د چهارشنبې په ورځ وویل، چې د قرنطین دولتي مرکزونه هم د خوړو د خوندیتوب د معیارونو د رعایت څخه ډاډمنتیا لپاره د تیارسئ په حالت کې دي.

په نیپال کې د مرغانو د انفلونزا لومړنۍ پېښه د روان کال په مارچ میاشت کې ثبت شوه، او له هغه وخت راهیسې دا ناروغي د پلازمینې کتمندو په ګډون د دغه هېواد له ۷۷ ولسوالیو څخه ۱۱ ولسوالیو ته خپره شوې ده.

خو د چارواکو په وینا، تر اوسه په دغه هېواد کې د مرغانو د انفلونزا هېڅ انساني پېښه نه ده ثبت شوې.

ملګري ملتونه وايي سره لدې چې افغانستان کې هر وګړي ته واکسین رسول یوڅه ستونزمن دي خو بیاهم شاوخوا ۸۷ سلنه وړ کسانو د کووېډ-۱۹ بشپړ واکسین ترلاسه کړی دی.

د ملګرو ملتونو د ماشومانو وجهي صندوق (یونیسف) دچهارشنبې په ورځ په خپله ایکسپاڼه ولیکل چې، له نیمایي څخه ډېر هغه کسان چې په افغانستان کې یې د کووېډ-۱۹ واکسین ترلاسه کړی، ښځې دي.

یونیسف ژمنه کوي چې د خپلو همکارو موسسو په مرسته، په افغانستان کې د واکسین د تطبیق هڅو دوام ته دوام ورکوي.

له جګړو پاته ناچاودېدلي مهمات لا هم په افغانستان کې د خلکو، په ځانګړې توګه د ماشومانو، ژوند له جدي ګواښ سره مخامخ کوي.
د ملګرو ملتونو د بشري مرستو د همغږۍ ادارې (اوچا) د چهارشنبې په ورځ په خپلې اېکسپاڼې وویل، چې د روان میلادي کال له جنورۍ تر مې میاشتې پورې په افغانستان کې د ناچاودېدلو مهماتو له امله ۱۷۵ د مرګ ژوبلې پېښې ثبت شوې دي، چې ۷۵ سلنه قربانیان یې ماشومان دي.

د اوچا په وینا، په افغانستان کې د ماین پاکۍ پروګرامونو لپاره له اړینو ۱۴.۵ میلیونه ډالرو څخه د روان میلادي کال تر جون میاشتې پورې یواځې ۳.۶ میلیونه ډالر برابر شوي دي. دغه اداره ټینګار کوي چې د بېړني ملاتړ برابرول کولی شي د نورومرګ ژوبلو مخه ونیسي.

د امریکا مرستیال ولسمشرجي ډي ونس یوځل بیا دې ټکي ته اشاره کړې چې که له ایران سره ډیپلوماسي ناکامه شي، سپینه ماڼۍ چمتو ده د دې هیواد پر وړاندې له ځواک کار واخلي. د ازادي راډیو د خبر د مرکزي څانګې د راپورله مخې د جي ډي ونس دغه څرګندونې چې د سې شنبې په ورځ یې له یوې امریکایۍ رسنۍ سره په مرکه کې کړي، د هغه تفاهم لیک د تطبیق په اړه اندیښنې راپورته کوي چې جګړه یې درولې خو اساسي اختلافونه یې نه دي حل کړي.

جي ډي ونس وویل، یا به یو اوږدمهاله تړون رامنځته کیږي چې په ترڅ کې یې به دایمي او د تایید وړ اټومي څارنې ترسره کیږي، او یا به بیا پوځي اقدام ته مخه کېږي څو هغه لاسته راوړنې خوندي شي چې واشنګټن تراوسه ترلاسه کړي دي. د جي ډي ونس په خبره ولسمشر ډونالډ ټرمپ غواړي ډیپلوماسي مخ ته لاړه شي خو یوازې په هغه صورت کې چې تهران پر خپل اټومي پروګرام د تطبیق وړ محدودیتونه ومني.

د امریکا مرستیال ولسمشر همدارنګه وویل چې د ایران عامه پیغامونه متضاد دي، له یوې خوا تهران د سولې له خبرو انکار کوي، خو له بلې خوا مني چې تخنیکي خبرې روانې دي. فرانسپرس آژانس د یوه ډیپلوماټ له قوله چې له خبرو خبردی، ویلي چې ټاکل شوې امریکایي او ایراني چارواکي د چهارشنبې په ورځ په دوحه کې د قطري او پاکستاني منځګړو په مرسته غیرمستقیمو تخنیکي خبرو ته کښیني.