د لاسرسۍ وړ لېنکونه

تازه خبر
پنجشنبه ۱۴ وری ۱۳۹۹ کابل ۰۴:۳۸

افغانستان

عبدالله: اشرف غني له ځانه انعطاف نه‌ښيي

د افغانستان پخوانی اجرائیه رئیس عبدالله عبدالله

د افغانستان پخوانی اجرائیه رئیس عبدالله عبدالله وایي چې له خپله اړخه‌یې ډېره هڅه کړې څو د ولسمشرۍ د ترسره شویو انتخاباتو له امله راولاړ شوی سیاسي بحران پای ته ورسوي، خو مقابل لوری چې اشاره‌یې خپل انتخاباتي سیال او ولسمشر اشرف غني ته وه، له ځانه انعطاف نه‌ښيي.

ښاغلي عبدالله چې خپله‌یې هم ځان ولسمشر اعلان کړی نن د افغانستان د روان سیاسي وضعیت په اړه دغه څرګندونې په هغې وینا کې وکړې چې د هغه په فېس‌بوک پاڼه کې ایښول شوې ده.

ښاغلي عبدالله وویل، افغانستان ته د امریکا د بهرنیو چارو د وزیر مایک پومپیو د وروستي سفر په ترڅ کې یې دوه په دوه له اشرف غني سره وکتل چې ستونزو ته د حل لاره پیدا کړي، خو د ده په وینا هغه انعطاف ونه‌ښود.​

له دې مخکې افغان ولسمشر اشرف غني ویلي چې عبدالله داسې غوښتنې لري چې هغه د افغانستان له اساسي قانون سره اړخ نه‌لګوي.

ښاغلي عبدالله دغه‌راز افغانستان ته د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مایک پومپیو وروستي سفر ته په اشاره وویل چې دا سفر په داسې وخت کې چې د کرونا ویروس ټولې نړۍ ته خپور شوی او سفرونه ورسره محدود شوي، ډېر مهم و.​

عبدالله وویل، پومپیو ورته دا واضح ویلي و چې دی دې هېواد ته د دې لپاره نه‌دی راغلی چې کوم نوی فورمول پرې تحمیل کړي، بلکې یوازې تأکید یې پر افغان مشرانو په تېره بیا ما او اشرف غني دا دی چې وضعیت ډېر حساس دی او باید موږ دواړه ورته ډېر ژر حل لاره پیدا کړو.​

د ورځې تازه خبرونه دلته ولولئ

د کرونا ویروس مخنیوي لپاره د چین مرستې کابل ته راورسېدې

کابل ته د چین رارسېدلې مرسته

په افغانستان کې د کرونا ویروس د مخنیوي لپاره د چین هېواد مرستې نن کابل ته ورسېدې.

د چین سفیر وانګ‌هو د افغانستان د ولسمشر د دوهم مرستیال سرور دانش په حضور کې د دغو مرستو د تسلیمي پر مهال وویل چې چین د نړۍ له یو شمېر هېوادونو سره د کرونا ویروس د مبارزې تجربې شریکې کړې دي.

هغه وویل نننۍ مرسته شوي وسایل به د کرونا ویروس د مخنیوي په لارو چارو کې مؤثرې تمامې شي.

د چین په دې مرستو شویو موادو کې ماسکونه، د تنفس دستګاوې او د ډاکترانو لپاره محافظتي لباسونه شامل دي.

د افغانستان د ولسمشر دوهم مرستیال سرور دانش نن وویل چې د چین هېواد دا مرسته شوي مواد به په شفافه توګه ووېشل شي.

په افغانستان کې د کرونا ویروس مثبتې پېښې ۲۳۹ ته رسېدلي دي.

دا پېښې داسې وخت زیاتې شوې چې د عامې روغتیا وزارت ویاند وحید مایار تأیید کړه چې تازه په هرات کې د چهارشنبې په ورځ څه باندې ۴۰ نور کسان په کرونا اخته شول.

تر اوسه په افغانستان کې کرونا ویروس ۴ کسان مړه کړي هم دي.

ناټو سازمان نن د افغانستان په وروستیو پرمختګونو بحث کوي

د ناټو سرمنشي ینس سټولټنبرګ

نن د ناټو سازمان د بهرنیو چارو وزیران غونډه لري او د افغانستان په وروستیو پرمختګونو هم بحث کوي.

د ناټو سازمان دا غونډه د وېډيو کنفرانس له لارې دایرېږي.

د ناټو سرمنشي ینس سټولټنبرګ پرون وویل چې په دې غونډه کې به د ناټو سازمان د غړو هېوادونو د بهرنیو چارو وزیران په افغانستان کې د دایمی سولې او ثبات د ټینګښت لپاره د ناټو په دایمي تعهد بحث وکړي.

هغه زیاته کړه چې شرایط سخت دي او طالبان او ټول سیاسي لوري باید د بین‌الافغاني خبرو د پيلېدو لپاره په خپل تعهد ودرېږي.

افغانستان کې د کرونا ویروس مثبتې پېښي ۲۳۹ ته ورسېدې

کابل کې د کرونا ویروس د تشخیص دوهم مرکز

په افغانستان کې د کرونا ویروس مثبتې پېښې ۲۳۹ ته ورسېدې.

د هرات د عامې روغتیا رئیس ډاکتر عبدالحکیم تمنا وویل چې د چهارشنبې په ورځ د ۱۳۷ پېښو نمونې په دې ولایت کې وازمویل شوې چې ۴۱یې مثبتې تشخیص شوې.

د ډاکتر تمنا په خبره په نویو پېښو کې هېڅ ناروغ ایران ته د سفر سابقه نه‌لري.

بل‌خوا د افغانستان د عامې روغتیا وزارت د چهارشنبې په ورځ وویل چې د کرونا ویروس دوه مثبتې پېښې په پلازمېنه کابل کې ثبت شوې چې له دې سره په افغانستان کې د کرونا یا (کوویډ-۱۹) ناروغانو شمېر ۲۳۹ تنو ته ورسېد.

د عامي روغتیا وزارت د شمېرو له مخې تر اوسه کرونا ویروس د ۱۰ تنو ناروغانو درملنه شوې ده.

احمد ضیا سراج د ملي امنیت عمومي ریاست نوماند وټاکل شو

احمد ضیا سراج

د افغانستان ولسمشر محمد اشرف غني احمد ضیا سراج نن د اپرېل په لومړۍ نېټه د ملي امنیت عمومي ریاست نوماند غوره کړ.

د ارګ خبرپاڼه وايي چې سراج په وروستیو ۱۸ کلونو کې د ملي امنیت ریاست په بېلابېلو ادارو کې کار کړی دی.

په خبرپاڼه کې زیاته شوې چې ضیا سراج په وروستیو کې د ملي امنیت عمومي ریاست سرپرستي کوله.

د بین‌الافغاني خبرو پر پیل د ناټو عمومي منشي ټینګار

د ناټو عمومي منشي ینس سټولټنبرګ

د ناټو عموي منشي ینس سټولټنبرګ نن د اپرېل په لومړۍ، په افغانستان کې له ټولو سیاسي اړخونو او وسله‌والو طالبانو غوښتنه وکړه چې بین‌الافغاني خبرې پیل کړي.

سټولټنبرګ نن په بروکسل کې د ناټو د بهرنیو چارو د وزیرانو د غونډې تر پېل مخکې خبریالانو ته وویل: "اوسنی وضعیت ډېر پېچلی دی، اوس د دې وخت دی چې طالبان او ټول سیاسي اړخونه خپل رول ولوبوي. ټول باید کار وکړي یوازې د هغوی د تعهد او ډاډ په مټ بین‌الافغاني خبرې پیل کېدلائ شي."

د ناټو د بهرنیو چارو وزیران به د وېډیو له لارې خبرې کوي.

سټولټنبرګ همداراز وویل چې د دې کال تر دوبي به په افغانستان کې د بهرنیو ځواکونو شمېر ۱۲ زرو ته راکم شي. هغه وویل چې د بهرنیو ځواکونو وتل مشروط کار دی.

هلمند کې ماین چاودنې ۸ ملکي وګړي وژلي

د هلمند نقشه

د هلمند په نهر سراج ولسوالۍ کې اته ملکي وګړي وژل شوي او دوه ټپیان دي.

د هلمند د امنیه قوماندانۍ ویاند په یوه خبرپاڼه کې نن وویل چې د دې کسانو موټر په ماین الوتی دی.

په اعلامیه کې ویل شوي چې د چاودنې په قربانیانو کې ښځې او ماشومان هم شامل دي.

کومې ډلې لا د دې پېښې مسؤلیت نه‌دی اخیستی.

افغانستان کې له سیاسي سیالانو د ملګرو ملتونو امنیت شورا غوښتنه

افغان ولسمشر محمد اشرف غني او سیاسي سیال‌یې عبدالله عبدالله

د ملګرو ملتونو سازمان امنیت شورا په افغانستان کې له سیاسي سیالانو وغوښتل چې "سره راټول شي" او له طالبانو سره د خبرو په بشپړولو دې د دغه هېواد د اوږدې او پُر مصرفه جګړې په پای ته رسولو کې مرسته وکړي.

د امنیت شورا غونډه پرون د وېډیو کنفرانس له لارې جوړه شوې وه.

د غونډې ګډونوالو ته په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د سرمنشي د ځانګړي استازولۍ مرستیالې او د یوناما مسؤلې انګریډ هېډن وویل چې د افغانستان ولسمشر اشرف غني او سیاسي سیال‌یې عبدالله عبدالله باید د دغه هېواد په تاریخ کې له دې حساسې شېبې ښه ګټه واخلي.

د هغې په حواله په یوه بیان کې راغلي: "داسې برېښي چې افغانستان یوې ټاکونکې شېبې ته رسي."

د متحده ایالاتو په مشرۍ د ائتلاف د مداخلې له پیل شاوخوا دوه لسیزې وروسته، اوس‌مهال د اسلامي جمهوریت لپاره دا پوښتنه راپورته کېږي. ایا د دوی مشران کولای شي د تل‌پاتې سولې د ترلاسه کولو لپاره له طالبانو سره په معنی خبرو کې برخه واخلي؟"

د فبرورۍ په ۲۹مه د امریکا او طالبانو ترمنځ تړون وشو.

تر دغه تړون څو ورځې وروسته په کابل کې ولسمشر اشرف غني لوړه وکړه او اخوا پخواني اجرائیه رئیس عبدالله عبدالله هم چې د انتخاباتو پایله نه‌وه منلې د تحلیف مراسم پر ځای کړل او د ولسمشرۍ دعوه‌یې وکړه.

امریکا د همدغو سیاسي کړکېچونو او په یوه ټول‌شموله حکومت د اشرف غني او عبدالله عبدالله د نه‌جوړېدو لپاره له افغانستان سره د خپلو یو میلیارد ډالرو مرستو د بندولو اعلان وکړ.

د افغان ولسمشر اشرف غني او د هغه د سیال عبدالله عبدالله ترمنځ د روغې جوړې لپاره امریکا، لوېدیځ ډیپلوماتان او یو شمېر افغان سیاستوال هڅې کوي.

هرات کې د اوبلن ګاز بيه ټیټه شوه

ارشیف، هرات کې دوه نجونې د اوبلن ګازو د ډبو د لېږدولو پر مهال.

په هرات کې د اوبلن ګاز بيه ټیټه شوې ده.

د هرات د والي وياند جېلاني فرهاد نن ازادي راډیو ته وويل چې دغه اقدام له مستهلکينو د ملاتړ کمېټې او له احتکار او ګران پلورنې سره د مبارزې کمېټې په هڅو ترسره شوی.

دغه کمېټه د هرات د والي د مرستيال تر مشرۍ لاندې فعاليت کوي.

ښاغلی فرهاد وایي، د اوبلن ګازو د واردوونکو خصوصي برخې له فعالينو سره په همغږۍ او تفاهم کې یې پرېکړه کړې چې يو کيلو اوبلن ګاز په ۴۰ افغانۍ وپلورل شي.

د اوبلن ګاز واردوونکو د خصوصي برخې فعالانو هم دغه پرېکړه تأييده کړې ده او اعلان‌یې کړی چې د خلکو د اړتيا وړ اوبلن ګاز به په ټاکلې بيه وړاندې کړي.

نامعلومو کسانو لغمان کې د یوه بڼ ۴۰۰ ونې اره کړي

په لغمان کې د باغ اره شوې ونې.

نا معلومو کسانو په لغمان کې د یوه مېوه لرونکي بڼ ۴۰۰ ونې اره کړي دي.

د لغمان د والي ویاند اسدالله دولت‌زي ازادي راډيو ته وویل چې پرون شپه د لغمان د مشالې کمر په سیمه کې نامعلومه کسانو د ملا دراني د بڼ ۴۰۰ بېلابېل ډوله مېوه لرونکي ونې چې تازه په مېوې راغلي و، اره کړي دي.

دولت‌زي وویل دا بڼ د لغمان د کرنې ریاست په همکارۍ جوړ شوی و.

ښاغلی دولت‌زی وایي چې تر اوسه د پېښې عاملین نه‌دي معلوم خو په خبره‌یې چې د کشفي ارګانونونو له خوا په دې اړه څېړنې پیل شوي.

د لغمان د کرنې ریاست مسؤلینو دغه کړنه غندلې او دا یې د کرنې سکټور د پرمختګ د دښمنانو کار بللی دی.

اخوا په کابل کې د ولسمشر اشرف غني ویاند صدیق صدیقي په خپله فېس‌بوک پاڼه د لغمان د همدغه بڼ د پرې شویو ونو د عکسونو په اچولو لیکلي چې: "زموږ د وطن په وړاندې تر دې حده دښمني، جهالت او کرکه؟"

د ولسمشر ویاند ویلي چې د لغمان والي باید د دې جنایت د عاملینو په پېژندلو کې له حده زیاته هڅه وکړي.

'نړیواله ټولنه باید افغانستان سره د کرونا مخنیوي لپاره مرسته وکړي'

کرونا

نړیواله ټولنه باید له افغانستان سره د کرونا ویروس د مخنیوي لپاره مرسته وکړي.

د ماشومانو د خوندیتوب د نړیوالې ادارې (سېف د چلډرن) مشر تیموتي بیشیپ دا غوښتنه پرون د یوې خبرپاڼې له لارې وکړه.

په افغانستان کې د دې ادارې ویاندې مریم عطایي تېره شپه ازادي راډیو ته وویل: "ښاغلي تیموتي ویلي دي چې افغانستان له کرونا سره د مبارزې لپاره د نړیوالې ټولنې مرستې ته اړتیا لري. لکه څرنګه چې په دې خبرپاڼه کې راغلي دي، د جګړو په ترڅ کې د افغانستان روغتیایي سیستم خراب شوی او دلته ښه طبي تجهیزات نه‌شته."

د افغانستان روغتیا وزارت ویلي دي چې له کرونا سره د مبارزې لپاره میلیونونو ډالرو ته اړتیا لري.

د دې وزارت ویاند وحیدالله مایار پرون په کابل کې یوې خبري غونډې ته وویل، تر اوسه ۱۵ میلیونه ډالر دوی ته سپارل شوي دي. د ده په وینا په افغانستان کې په کرونا ناروغۍ د اخته کسانو شمېر ۱۸۷ ته رسېدلی دی.

په افغانستان کې د کرونا ویروس ۱۹۶ مثبتې پېښې

په هرات کې د کرونا پېښې ۱۴۳ تنو ته رسېږي.

د افغانستان عامې روغتیا وزارت وایي، د کرونا مثبتې پېښې په هېواد کې ۱۹۶ ته ورسېدې.

د دې وزارت ویاند وحید مایار تېر ماښام وویل چې دا شمېرې وروسته تر دې لوړې شوې چې د نویو ۲۱ تنو پایله مثبته شوه. د کرونا تر ټولو ډېر ناروغان په هرات کې دي چې هلته ۱۴۳ تنو ته رسېږي.

په دې ترڅ کې تمه ده چې نن یوه اندازه طبي تجهیزات له چین څخه افغانستان ته راورسېږي.

د عامه او ستراتېژیکو چارو په برخه کې د افغانستان د ولسمشر سلاکار وحید عمر پرون ناوخته ازادي راډیو ته وویل چې له دې وسایلو څخه به د کرونا ناروغانو د تشخیص او درملنې لپاره استفاده وشي.

هغه زیاته کړه: "د طبي تجهیزاتو محموله له چین څخه چې له کرونا ناروغۍ سره د مبارزې لومړی مرکز و، افغانستان ته رارسېږي."

د لومړي ځل لپاره کرونا ویروس د چین په ووهان ښار کې وپېژندل شو او بیا د افغانستان په ګډون د نړۍ ګڼو هېوادو ته خپور شو.

ننګرهار کې ځیني کارګران: اولادونه به مو له لوږې ومري

ارشیف

که څه هم په جلال‌اباد ښار کې د کرونا ویروس له وېرې پخوانۍ ګڼه ګوڼه نه‌ترسترګو کېږي او لوی کاروبارونه درېدلي او د ښار ډېره برخه‌یې تړل شوې، خو ډېری خلک لا هم هره ورځ د ښار واټونو او چوکونو ته د کار روزګار د پیدا کولو او خپلې کورنۍ ته د نفقې د ګټلو لپاره د کار په تمه راوځي.

دغه خلک وایي، له کومې ورځې چې ښار تړل شوی، له هغې راهیسې یې مزدوري ورکه شوې او اندېښمن دي چې که خپل ورځنی ژوند همداسې مخ پر وړاندې یوسي، نو د کرونا پر ځای به‌یې اولادونه له لوږې ومري.

دوی وایي، حکومت بې له دې چې د خوار او غریب په اړه فکر وکړي او د دوی ژوند وسنجوي، په ښار یې بندیزونه لګولي دي.

د دوی په خبره، مخکې له دې چې ښار او کار وتړل شي، باید د نادارو خلکو د کار او نفقې لپاره‌یې له مخکې چمتووالی نیولی وی.

یو تن وویل: "زموږ دا دوهمه هفته وشوه چې دلته راځم او کار نه‌وي، ۱۰ کسان راترغاړه دي، کار روزګار نه‌شته بس دغلته وږي تږي ناست یوو او یو بل ته ګورو نو نور به څه وکړو؟"

د ننګرهار والي وایي چې هېڅ‌څوک له لوږې نه‌مري، خو د ښار په تړلو سره غواړي چې د سلګونه خلکو د مړینې مخه ونیسي.

د ننګرهار والي شاه محمود میاخېل وایي، سمه ده چې ناچاري او ستنونزې به وي، خو دا چې د کرونا د مرګوني ویروس مخنیوی شوی وي، مجبور دي چې د ښار ځینې هټۍ او د ګڼې ګوڼې ډک ځایونه بند کړي.

د یادونې وړ ده چې په ننګرهار سربېره له تېرو څو ورځو راهیسې د هېواد په مرکز او ولایتونو کې د خوراکي توکو د کمښت او بیو لوړېدو په اړه اندېښنې داسې مهال زیاتې شوي چې څه موده وړاندې جمهور رئیس محمد اشرف غني خلکو ته ډاډ ورکړی و چې افغانستان د هېڅ ډول لومړنیو موادو له کمښت سره مخ نه‌دی.

سرچینه: د ملي امنیت د جندر برخې ټپي شوې رئیسه مړه شوه

ارشیف

د افغانستان د ملي امنیت ریاست یوه سرچینه ازادي راډیو سره په خبرو کې تأییدوي چې د دغه ریاست د جندر رئیسه جنرال شرمیلا فروغ مړه شوې ده.

دغه سرچینې ونه‌غوښتل چې د موضوع د حساسیت له کبله خپل نوم واخلي، خو زیاته‌یې کړه چې په دې اړه به د دغه ریاست له‌خوا ډېر ژر اعلامیه خپره شي.

ویل کېږي چې جنرال شرمیلا فروغ تېره ورځ د یو مقناطیسي ماین په چاودنه کې چې د دې په موټر کې ځای پر ځای شوی و سخته ټپي شوه چې نن‌یې ساه ورکړه.

سرچینې وویل چې د پېښې د عاملینو د نیولو لپاره د دوی هڅې روانې دي، خو په ډاګه‌یې نه‌کړه چې دا د چا کار کېدلای شي.

امنیتي چارواکي: لغمان او ننګرهار کې ۶ وسله‌وال طالبان وژل شوي

ارشیف

په ختیځ کې د ملي اردو چارواکي په ننګرهار او لغمان کې د ۶ وسله‌والو طالبانو د وژل کېدو خبر ورکوي.

د ۲۰۱ سېلاب قول اردو مسؤلان ادعا کوي چې په تېرو دوو اوونیو کې په ننګرهار او لغمان کې د وسله‌والو طالبانو له لوري د افغان ځواکونو پر پوستو ۱۰ وسله‌والې حملې شوي چې د دوی له‌خوا په شا تمبول شوي دي.

د یادې قول اردو ویاند هارون یوسفزي وویل، د ننګرهار په شېرزادو کې وسله‌وال له افغان ځواکونو سره په نښته کې د یادې ډلې د یو قوماندان چې په منصور مشهور و، وژل شوی او پنځه ملګري یې ټپیان شوي دي.

هغه زیاته کړه په ورته مهال د لغمان په علیشنګ او الینګار ولسوالیو کې هم د افغان ځواکونو او وسله‌والو طالبانو ترمنځ نښته شوې چې پر مهال‌یې ۵ وسله‌وال طالبان وژل شوي او ۶ نور ټپیان شوي دي.

ښاغلي یوسفزي وویل: "تېرو دوو اوونیو کې د وسله‌والو طالبانو ۱۰ ډله‌ییز بریدونه په شا تمبول شوي، طالبانو په تېرو دوو اوونیو کې د ننګرهار په شېرزادو او د لغمان په الینګار ولسوالیو کې د امنیتي او دفاعي ځواکونو په پوستو بریدونه کړي چې افغان زړورو سرتېرو ورسره جګړه پیل کړه چې په شېرزادو کې د طالبانو یو قوماندان وژل شوی او پنځه ټپیان شوي او د لغمان په علیشنګ او الینګار کې پنځه طالبان وژل شوي او شپږ نور ټپیان دي."

وسله‌والو طالبانو تر اوسه په دې اړه څه نه‌دي ویلي.

'ننګرهار روغتون کې مړ شوی کس په کرونا ویروس اخته نه‌و'

د ننګرهار نقشه

د ننګرهار عامې روغتیا مسؤلین وایي، د هغه ناروغ د معایناتو نتیجه منفي راغلې چې د کرونا ویروس شکمنې نښې یې درلودې او تېره ورځ په روغتون کې مړ شو.

د ننګرهار د عامې روغتیا ویاند ظاهر عادل نن سې شنبه د وري په ۱۲مه ازادي راډيو ته وویل چې یاد ناروغ ۶۵ کلن وو او د شکر او زړه د ناروغۍ له امله‌یې ساه ورکړې.

دا کس د ننګرهار اوسېدونکی وو.

د ښاغلي عادل په خبره، د دغه ۶۵ کلن سړي معاینات د مارچ په ۲۸مه کابل ته لېږل شوي وو چې تېره شپه ناوخته‌یې پایله له دوی سره شریکه شوه. ده وویل د ناروغ سړي مړی نن د هغه کورنۍ ته وسپارل شو.

مخکې خلکو اندېښنه څرګنده کړې وه چې ښايي دغه ناروغ د روغتیایي کارکوونکو د بې‌غورۍ او په وخت د تشخیص نه‌کېدو له امله مړ شوی وي.

په ننګرهار کې تر اوسه د کرونا ویروس په تړاو ۷ پېښې ثبت شوي چې ۶یې منفي او یوه‌یې مثبته ده.

نور راوښيه

XS
SM
MD
LG