د لاسرسۍ وړ لېنکونه

تازه خبر
جمعه ۲۲ وری ۱۳۹۹ کابل ۰۴:۴۰

خبرونه

په مزارشریف کې د قیصاري له وسله والو سره د پولیسو نښته روانه ده

پولیسو د قیصاري کور محاصره کړی دی

د بلخ پولیس وايي چې په مزارشریف ښار کې د ملي جنبش د یوه پخواني قوماندان نظام الدین قیصاري د غیرمسوولو وسله والو او امنیتي ځواکونو ترمنځ نښته روانه ده.

له مزارشریف ښاره د ازادي راډیو د خبریال د راپور له مخې، نښته تېره شپه لس بجې وروسته له دې پیل شوه چې پولیسو د قیصاري او د هغه د وسله والو کسانو د نیولو هڅه وکړه.

په دې نښته کې دواړه خواوې له درنو او سپکو وسلو کار اخلي.

تراوسه د مرګ ژوبلو په اړه معلومات نشته خو د پېښې ځای د ښار په یوه ګڼه ګوڼه ساحه کې دی.

ویل کېږي چې پولیسو غوښتل چې قیصاري او د هغه وسله وال کسان له یوه غضب شوي کوره وباسي.

د ورځې تازه خبرونه دلته ولولئ

بخښنې نړیوال سازمان: ایران رژیم ۳۶ بندیان وژلي

د بخښنې نړیوال سازمان نن پنجشنبه دا خبره په یوه اعلامیه کې کړې ده.

د بخښنې نړیوال سازمان وايي په دې باور دی چې د ایران رژیم ۳۶ هغه بندیان وژلي چې د کرونا ویروس د مخنیوي لپاره‌یې د حکومت له‌خوا د رخصت شویو بندیانو په لېست کې نومونه نه‌و او په همدې خاطر یې غږ پورته کړی و.

د بخښنې نړیوال سازمان نن پنجشنبه دا خبره په یوه اعلامیه کې کړې ده.

د بخښنې نړیوال سازمان په اعلامیه کې راغلي چې "په څو زندانونو کې د بندیانو د ځپلو لپاره له اوښکې بهوونکي ګاز او وژونکو وسایلو کار اخیستل شوی چې په نتیجه کې یې په یوه زندان کې لږ تر لږه ۳۵ کسان مړه شوي او یو بل کس هم په یوه بل زندان کې د امنیتي ځواکونو له‌خوا وهل شوی او ساه‌یې ورکړې ده."

په دې وروستیو ورځو کې د ایران په لږ تر لږه اتو زندانونو کې بندیانو په دې خاطر چې د کرونا ویروس په سبب د رخصت شویو بندیانو په ډله کې نه‌و، غږ پورته کړی و.

د ایران قضائیه قوې دا راپور نه‌دی تأیید کړی.

ایران مخکې هم د خپلو خلکو په وژلو او ځورولو تورن دی.

تر ټولو لویه بېلګه‌یې د هغو مظاهره‌چیانو ځپل او وژل دي چې د اقتصادي بې‌وزلیو او بې‌کاریو په سبب‌یې تېر لړم میاشت غږ پورته کړ، خو د حکومت له‌خوا سخت وځپل شول.

د امریکا متحده ایالاتو ویلي چې د لړم په مظاهرو کې تر یو نیم زر ایرانیان د رژیم له‌خوا ووژل شول.

اکسفام: د نړۍ مشران دې د مرستو بشپړه بسته وړاندې کړي

د مرستو رسولو نړیواله ډله اکسفام

د مرستو رسولو نړیواله ډله اکسفام د نړۍ له مشرانو غواړي چې د مرستو بشپړه بسته وړاندې کړي.

د دې ډلې هدف دا دی چې د کرونا ویروس د منفي اقتصادي اغېزو په خاطر څه باندې نیم میلیارد خلک له بې‌وزلۍ سره مخ نه‌شي.

اکسفام نن په یوه راپور کې ویلي شتمنو هېوادونو د دې ناورین پر مهال وښودله چې د خپل اقتصاد د ملاتړ لپاره زرګونه میلیارده ډالره چمتو کولای شي.

د اکسفام په خبره دا هېوادونه باید د بې‌وزلو هېوادونو لپاره هم دا کار وکړي.

د ډې دلې په خبره اړتیا یې ده چې د کرونا ویروس د خپرېدو پر مهال د مخ پر ودې هېوادونو د ملاتړ لپاره دوه نیم ټریلیونه ډالره بېل کړي.

دا هغه اندازه پیسې دي چې د ملګرو ملتونو سازمان له‌خوا یې اټکل شوی.

فضل محمود فضلي د چارو ادارې د لوی رئیس په توګه وټاکل شو

فضل محمود فضلی

د افغانستان جمهور رئیس محمد اشرف غني د یوه فرمان په صادرولو فضل محمود فضلي د چارو ادارې د لوی رئیس په توګه ټاکلی دی.

دا خبره د ولسمشر ویاند صدیق صدیقي په خپله ټویټر لیکلې ده.

فضل محمود فضلي په سیاسي چارو کې د افغان ولسمشر ستر سلاکار و.

افغان ولسمشر داسې وخت ښاغلی فضلي د چارو ادارې د لوی رئیس په توګه ټاکلی چې تېره یکشنبه‌یې د نوې کابینې د مقرریانو لړۍ د پنځو ورځو په مخه درولې وه څو له عبدالله عبدالله سره سیاسي خبرې مخته ولاړې شي.

داعش ډلې پر بګرام هوايي ډګر د راکټي حملې مسؤلیت واخیست

هغه موټر چې پر بګرام هوايي ډګر ورڅخه راکټي حمله شوې وه.

د بګرام په هوايي ډګر د نن سهار راکټي بریدونو مسؤلیت داعش یا اسلامي دولت ډلې په غاړه اخیستی دی.

دې ډلې په یوه بیان کې ادعا کړې چې د بګرام په پوځي اډه کې یې د هیلیکوپټرو د ناستې ساحه یا هیليپډ هدف ګرځولی دی.

اخوا په افغانستان کې د ناټو د غوڅ ملاتړ مأموریت په خپله ټویټر پاڼه تأیید کړې چې په بګرام هوايي اډه نن سهار پنځه راکټونه لګېدلي دي.

په دې ټوېټ کې ویل شوي چې چاته په دې راکټي بریدونو کې زیان نه‌دی اوښتی او د افغانستان امنیتي او دفاعي ځواکونه پېښه څېړي.

داعش یا اسلامي دولت ډلې داسې وخت په بګرام هوايي اډې چې د امریکايي ځواکونو تر ټولو لویه پوځي اډه په‌کې ده د راکټي بریدونو مسؤلیت ومانه چې د اسلامي دولت د خراسان څانګې یا ای اس کې مشر اسلم فاروقي او ګڼ ملګري یې څو ورځې مخکې د افغانستان د ملي امنیت له‌خوا نیول شوي.

د پروان د پولیسو ویاند هارون مبارز هم ازادي راډیو ته مخکې تأیید کړې وه چې د بګرام هوايي اډې ته نږدې له جان قدم کلي نه راکټونه توغول شوي و چې دوه‌یې په هوايي اډه کې دننه او درې یې دېوال ته نږدې لګېدلي و.

هغه ویلي و چې څوک په دې بریدونو کې نه‌دي ژوبل، خو مالي تاوان‌یې اړولی دی.

د طالبانو ویاند ذبیح‌الله مجاهد څو ساعته مخکې په خپل ټویټر لیکلي چې په بګرام هوايي ډګر توغندیز برید دوی نه‌دی کړی.

په بګرام هوايي ډګر تر دې مخکې هم ډېر داسې بریدونه شوي چې اکثر یې مسؤلیت طالبانو ته راجع شوی.

وروستی وار د ۲۰۱۹ کال د ډسمبر په ۱۱ سهار وختي طالبانو په دوو موټربم او یوه ځانمرګي بریدګر په دې هوايي ډګر برید وکړ چې ډګر ته نږدې د هستوګنو ملکیانو له ډلې دوه کسان ووژل شول او ۸۰ نور ټپيان شول.

د کرونا ویروس د اقتصادي زیان په اړه د سوداګرۍ نړیوال سازمان ګواښ

د سوداګرۍ نړیوال سازمان رئیس روبېرټو ازېوېډو

د سوداګرۍ نړیوال سازمان ګواښ کړی چې د کرونا ویروس له لاسه اوښتی اقتصادي زیان به د اوسنۍ زمانې تر ټولو ژور اقتصادي تاوان وي.

دا خبره د یاد سازمان رئیس روبېرټو ازېوېډو په یوه بیان کې کړې ده.

په نړۍ کې د کرونا ویروس له لاسه شااوخوا نیمايي خلک په یو ډول نه یو ډول قرنطین دي او لویې او وړې سوداګرۍ په ټپه ولاړې دي.

ځینو هېوادونو اوس دا هڅه پیل کړې چې څنګه وکولای شي د کرونا ویروس په خاطر لګېدلي محدودیتونه چې اقتصادي چارې‌یې سختې زیانمنې کړي، اسانه کړي.

د جانز هاپکنز پوهنتون د شمېرو له مخې په ټوله نړۍ کې په کرونا ویروس د اخته خلکو شمېر نږدې یو نیم میلیون او د مړو شمېر نږدې ۹۰ زرو (۸۹۷۳۳) تنو ته رسېدلی دی.

په ټوله نړۍ کې بیا د هغو خلکو له ډلې چې په کرونا اخته دي څه باندې درې لکه او ۳۷ زره کسان بېرته روغ شوي هم دي.

افغانستان کي د کرونا ویروس ۴۰ نوې مثبتې پېښې ثبت شوې

افغانستان کې د کرونا ویروس د پېښو شمېر ۴۸۴ ته رسېدلی دی

د افغانستان عامې روغتیا وزارت وايي چې په تېرو ۲۴ ساعتونو کې د کرونا ویروس ۴۰ نوې مثبتې پېښې ثبت شوي.

دا خبره د یاد وزارت ویاند وحیدالله مایار نن په یوه اعلامیه کې کړې ده.

د هغه په خبره په دې سره په ټول افغانستان کې د کرونا ویروس د مثبتو پېښو شمېر ۴۸۴ ته رسېدلی دی.

تازه پېښې ۱۰ په کابل، ۱۴ په نیمروز، ۷ په کندهار، ۴ په پکتیا، ۲ په بامیان، ۲ په بلخ او یوه په لوګر کې ثبت شوې دي.

د عامې روغتیا وزارت د څرګندونو له مخې یوازې یو کس په ۲۴ ساعتونو کې بېرته روغ شوی او په ټول هېواد کې د هغو کسانو شمېر چې درملنه‌یې شوې او روغ شوي ۳۲ ته رسېږي.

د کرونا ویروس له لاسه په افغانستان کې د مړو شمېر ۱۵ ته رسېدلی دی.

د افغانستان د کورنیو چارو وزارت د کرونا ویروس د مخنیوي په هدف په کابل کې تدابیر جدي کړي او نن‌يې ویلي چې که په ښار کې څوک بې‌موجبه ګرځېده نیسي يې.

ملي امنیت شورا: د طالبانو ۱۰۰ نور زندانیان به نن ازاد شي

د چهارشنبې په ورځ خوشې شوي طالب بندیان

د افغانستان د ملي امنیت شورا دفتر وایي چې نن به هم ۱۰۰ نور طالب بندیان ازاد شي.

د دې شورا ویاند جاوېد فیصل ازادي راډيو ته وویل: "د جمهور رئيس غني د لومړۍ ګڼې فرمان سره سم به نن ۱۰۰ تنه نور طالب بنديان د بګرام له زندان څخه د هغوی سن، روغتیایي وضعیت او د بند مودې ته په پام سره ازاد شي."

پرون هم ۱۰۰ طالب بندیان د حکومت له‌خوا خوشې شوي وو.

د ملي امنیت شورا ویاند جاوېد فیصل زیاتوي چې د پرونیو ازادو شویو بندیانو له ډلې ځيني خپل کورونو ته هم رسېدلي دي.

خو طالبان د خوشې شویو او خوشې کېدونکو بندیانو په اړه وایي چې د دوی او امریکا ترمنځ د هوکړې له مخې د تأیید وړ نه‌دي.

د امریکا او طالبانو په هوکړه کې راغلي چې تر پنځه زره طالب بندیان به خوشې کېږي هغه څه چې افغان حکومت‌یې په یو وار د منلو وړ نه‌بولي، بلکې وايي چې په تدریجي شکل به د سولې د مذاکراتو د پروسې د یوې برخې په توګه خوشې کېږي.

'میدان وردګ کې هوايي حملې د طالبانو نومول شوی والي وژلی'

د افغانستان په عمومي نقشه کې میدان ورګ

د میدان وردګ ولایت سیمه‌ییز چارواکي وايي چې هلته په یوه هوايي برید کې د طالبانو نومول شوی والي او څلور نور وسله‌وال کسان وژل شوي دي.

په دې اړه د میدان وردګ ولایت له مقامه ازادي راډيو ته په استول شوې خبرپاڼه کې راغلي چې د طالبانو نومول شوی والي ملا ولي جان مشهور په حمزه او څلور نور کسان‌یې تېره ورځ د سیداباد ولسوالۍ پټان‌خېلو کلي کې د وسله‌والو مخالفینو پر یوه قرارګاه په هوايي برید کې وژل شوي او اته تنه نور وسله‌وال ټپیان دي.

د میدان وردګ ولایت په خبرپاڼه کې راغلي دي چې په دغه بريد کې د وسله‌والو مخالفینو د یوه پټن‌ځای سربېره د دوی یو شمېر وسلې او مهمات هم له‌منځه تللې دي.

وسله‌والو طالبانو تر اوسه په دې اړه څه نه‌دي ویلي.

کندهار، غزني او پکتیا کې د کرونا ۱۴ نوې پېښې تأیید شوې

ارشیف، د کرونا ویروس د تشخیص لابراتوار

د افغانستان په ځینو ولایتونو له هغې ډلې کندهار، غزني او پکتیا کې د کرونا ویروس ۱۴ نویو پېښو تأیید شوی دی.

د کندهار د عامې روغتیا رئیس محمد اشرف نادري ازادي راډیو ته وویل چې په تېرو ۲۴ ساعتونو کې په دغه ولایت کې د کرونا ویروس ۹ مثبت پېښې ثبت شوي چې په دې سره کندهار کې د کرونا ویروس د مثبتو پېښو شمېر ۳۲ ته ورسېد.

د غزني د عامې روغتیا رئیس ظاهر شاه نېکمل هم ازادي راډیو ته تأیید کړه چې په غزني کې یوه بله مثبته پېښه ثبت شوې.

د هغه په خبره له دې سره په غزني کې په کرونا ویروس د اخته کسانو شمېر شپږو ته ورسېد.

اخوا په پکتیا کې د والي ویاند عبدالله حسرت ازادي راډیو ته وویل چې د دوی روغتیايي ټیمونو هم ۴ نورې مثبتې پېښې ثبت کړې دي.

په افغانستان کې په کرونا ویروس د اخته خلکو شمېر نږدې ۴۵۰ ته رسېدلی چې له ډلې‌یې د ۱۴ کسانو مړینه تأیید شوې او د ۳۱ کسانو درملنه هم شوې.

د افغانستان د کورنیو چارو وزارت د کرونا ویروس د مخنیوي په هدف په کابل کې تدابیر جدي کړي او نن‌يې ویلي چې په ښار کې د بې‌موجبه ګرځېدو مخه نیسي.

پر بګرام هوايي ډګر ۵ راکټونه توغول شوي

پر بګرام هوایي ډګر له دغه موټر شوی برید

د پروان ولایت امنیتي چارواکي وایي چې نن سهار د بګرام هوايي ډګر په لور ۵ راکټونه توغول شوي وو.

د پروان د امنیه قوماندانۍ ویاند محمد هارون مبارز ازادي راډيو ته وویل چې دا راکټونه له جان قدم کلي د هوايي ډګر په لور فیر شوي.

د هغه په خبره دوه راکټونه په هوايي ډګر لګېدلي چې مالي زیان‌یې اړولی، خو څوک‌یې نه‌دي ژوبل کړي.

درې نور راکټونه د بګرام هوايي ډګر دېوال ته نږدې لګېدلي دي.

د دې راکټي بریدونو مسؤلیت چا نه‌دی اخیستی.

د طالبانو ویاند ذبیح‌الله مجاهد تازه په خپل ټویټر لیکلي چې په بګرام هوايي ډګر توغندیز برید دوی نه‌دی کړی.

په بګرام هوايي ډګر تر دې مخکې هم ډېر داسې بریدونه شوي چې د ډېرو مسؤلیت‌یې طالبانو ته راجع شوی.

وروستی وار د ۲۰۱۹ کال د ډسمبر په ۱۱ سهار وختي طالبانو په دوو موټر بم او یوه ځانمرګي بریدګر په دې هوايي ډګر برید وکړ چې ډګر ته نږدې د هستوګنو ملکیانو له ډلې دوه کسان ووژل شول او ۸۰ نور ټپيان شول.

د طالبانو-امریکا تړون کې د بشري حقونو نه‌یادېدو په اړه اندېښنه

د بشري حقونو په چارو کې د افغانستان د دولت وزیره سیما سمر

د بشر حقونو په چارو کې د افغانستان د دولت وزیره سیما سمر وايي د طالبانو او امریکا متحده ایالاتو په تړون کې د بشري حقونو د نه‌یادېدو په اړه اندېښمنه ده.

دا تړون د فبرورۍ په ۲۹مه د قطر پلازمېنه دوحه کې لاسلیک شوی و.

اغلې سمر پرون په دې اړه ازادي راډیو ته وویل: "زه د یوې ښځې او د دې هېواد د یوې اوسېدونکې په صفت سخته اندېښمنه یم چې د متحده ایالاتو او طالبانو په موافقتنامه کې د بشري حقونو او د افغانستان اسلامي جمهوریت په اړه یوه کلمه هم نه‌ده ویل شوې."

له دې مخکې د امریکا د استازو جرګې د څار او سمون کمېټې مشرې کارولین بي. مالوني ویلي و له دې ډېره اندېښمنه ده چې د ولسمشر ډونالد ټرمپ د ادارې او طالبانو ترمنځ د سولې په تړون کې د افغان ښځو او نجونو د حقونو د خوندیتوب لپاره یوه کلمه هم نه‌ده راغلې.

دې او همکارانو یې دا خبره د افغانستان د بیارغونې لپاره د امریکا د مرستو د سرمفتش جان سوپکو تر څرګندونو وروسته وکړه.

سوپکو ویلي و دا لا معلومه نه‌ده چې امریکا له افغانستانه د خپلو پوځیانو تر ایستلو وروسته د افغان ښځو او نجونو د حقونو ملاتړ ته څنګه دوام ورکولای شي.

پکتیا کې د قرنطین له امله هټیو ته هم د خرڅلاو اجازه نه‌ورکول کېږي

پکتیا ولایت

د پکتیا ولایت سوداګرۍ او پانګونې خونې مشر وایي چې دې ولایت کې د قرنطیني مقرراتو له امله د خوراکي موادو هټیو ته هم د خرڅلاو اجازه نه‌ورکول کېږي.

نصیر عالم‌یار نن ازادي راډیو ته وویل چې دا کار د دې لامل شوی چې خلک له جدي ستونزو سره مخ او بیې هم لوړې شوې دي.

هغه وویل چې د ولسمشرۍ ماڼۍ د حکم پر بنسټ، درملتونونه، مېوه، سبزي او خوراکي مواد دا درې برخې باید پرانیستې وي.

هغه زیاته کړه چې دې ولایت کې د دغه حکم خلاف کار شوی او د خوراکي او لومړنیو توکو خرڅوونکو ته د فعالیت اجازه نه‌ورکول کېږي.

هغه اندېښمن دی که د ډنډ پټان لار د سوداګرو پر مخ خلاصه نه‌شي د پکتیا ولایت به له لا ډېرو اقتصادي ستونزو سره مخ شي.

د چمن او تورخم لارو خلاصېدل د افغانستان په بازار مستقیم اغېز لري

تورخم لار

د افغانستان سوداګرۍ او پانګونې خونه وایي په اوونۍ کې درې ورځې د بار وړونکو افغان موټرو پر وړاندې د چمن او تورخم لارو خلاصېدل د افغانستان په بازار مستقیم اغېز لري.

د دې خونې ویاند جان اقا نوید نن ازادي راډیو ته وویل چې اوسنیو شرایطو کې د داسې ګام اخیستل کولای شي چې د وارداتي موادو په انتقال او بازار کې د موادو د بیو په کنټرول کې مرسته وکړي.

له دې وړاندې د تورخم او چمن لارو تړل کېدلو له امله د افغان سوداګرو د سوداګریز مالونو نږدې ۱۰ زره کانټینره په هغه هېواد کې بند پاتې و، د ښاغلي نوید په وینا له دې وروسته به هغه ټول افغانستان ته را انتقال شي.

دا په داسې حال کې ده چې د پاکستان بهرنیو چارو وزارت اعلان کړی چې دغه هېواد به د افغانستان د بار وړونکو موټرو پر مخ د تورخم او چمن لارې د محدود وخت لپاره پرانیزي.

پاکستان د بهرنیو چارو وزارت ویاندې عایشې فاروقي په خپله ټویټر پاڼه کې لیکلي چې د پاکستان دولت د افغانستان باربري موټرو ته اجازه ورکوي چې اوونۍ کې درې ورځې د تورخم او چمن له لارې خپل سوداګریز مالونه افغانستان ته وارد کړي.

سوریه په دغه هېواد کې د کیماوي وسلو پر استعمال ګرمه وبلل شوه

ارشیف، سوریه کې شوې حمله

د کیماوي وسلو پر استعمال د بندیز سازمان څېړونکي ټیم په سوریه کې د کیمیاوي وسلو د استعمال په اړه خپل لومړنی راپور پرون چهارشنبه خپور کړ.

په دغه راپور کې د سوریې حکومت ګرم بلل شوی چې د ۲۰۱۷ کال په مارچ کې‌یې په مرکزي ښارګوټي اللطامنة د کلورین او سارین ګازو بمونه استعمال کړي دي.

تر دې مخکې دې سازمان یوازې ویلي و چې په سوریه کې په بریدونو کې کیمیاوي وسلې استعمال شوي، خو په زغرده‌یې کوم لوری نه‌و تورن کړی.

دغه څېړونکي ټیم ویلي چې په دې اړه چې په سیمه کې به د سوریې د هوایي ځواکونو افرادو دغه زهرجن بمونه استعمال کړي، کره او د باور وړ شواهد راټول کړي دي.

لوېدیځو هېوادونو له ډېرې مودې راهیسې د سوریې د ولسمشر بشرالاسد رژیم د دې هېواد په نهه کلنه کورنۍ جګړه کې د خپلو یاغي وسله‌والو او ملکیانو پر ضد د کیماوي وسلو پر استعمال تورن کړی دی.

روسیه او ایران چې د هغه د رژیم کلک ملاتړي دي، دغه تورونه رد کړي او یاغي وسله‌وال‌یې ګرم بللي دي.

د دغه نوې ادعا په اړه تر اوسه دمشق عکس العمل نه‌دی څرګند کړی خو په دغه سازمان کې د روسیې دایمي استازي ویلي چې دغه راپور د اعتبار وړنه‌دی.

ازبکستان کې د شکنجې دوام په اړه د ملګرو ملتونو اندېښنه

د ملګرو ملتونو لوګو

د ملګرو ملتونو د بشري حقونو کمېټه چې په ازبکستان کې د بشري حقونو وضعیت څېړي، د دې هېواد په توقیف ځایونو کې د شکنجې د دوام او د اساسي ازادیو د محدودیت په اړه اندېښنه څرګندوي.

دغې کمېټې په خپل څېړنیز راپور کې چې پرون چهارشنبه‌یې خپور کړی دا موندلې چې تر اوسه ډېر هغه اصلاحات چې د بشري حقونو په برخه کې‌یې ژمنه شوې، نه‌دي عملي شوي.

د ملګرو ملتونو د بشري حقونو د کمېټې څېړنه ښیي ازبکستان چې د بشري حقونو خورا بده سابقه لري، تر ډېره مستبد بلل کېږي.

دا له کله چې ولسمشر شوکت میرضیایف په ۲۰۱۶ کال کې واک ته رسېدلی د ملګرو ملتونو د بشري حقونو د کمېټې لومړنۍ څېړنه ده.

میرضیایف واک ته له رسېدو وروسته په دې هېواد کې د اصلاحاتو د عملي کېدو لپاره یو لړ اقدامات کړي، خو د بشري حقونو د څارنې کمېټه د بشري حقونو وضعیت تر اوسه د اندېښنې وړ بولي.

نور راوښيه

XS
SM
MD
LG