د بشري حقونو روسۍ او يوې نړيوالې ډلې پر روسي چارواکو انتقاد وکړ چې نه‌دي توانېدلي عدالت عملي کړي.

دغو ډلو ويلي، روسي چارواکي نه‌دي توانېدلي هغه کسان عدالت ته راکش کړي چې ١٠ کاله مخکې د چچنيا د بشري حقونو د يوې وتلي مدافع د وژنې مسوول دي.

ناتاليا ايستي ميرووا په ګروزني کې د يادګار بشري حقونو په دفتر کې يې کار کاوه، په ګروزني کې لس کاله مخې په همدې ورځ يعنې د ٢٠٠٩میلادي کال د جولاى پر ١٥مه خپل کور ته نږدې وتښتول شوه.

مېرمن ايستي ميرووا د هماغې ورځې ناوخته د روسيې د شمالي قفقاز په بل جمهوريت انګوشتيا کې په ډزو ووژل شول شوه.

د بشري حقونو د څار سازمان د اروپا او مرکزي اسيا د برخې مرستيالې تانيا لوکشينا «Tanya Lokshina» نن په يوه بيان کې وويل:"موږ لا هم په تمه يو چې د روسيې حکومت زموږ د دوستې او همکارې د وژنې په اړه اغېزناک تحقيقات وکړي."

مېرمن لوکشينا ويلي:"د دغه ناوړه جنايت په مورد کې د حکومت اقدام نه کول، يو تور داغ دى چې په چچنيا کې د بشري حقونو د سرغړونې دوام ښيي."

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي، تر هغه چې د سولې په بهیر کې پرمختګ موجود وي، تر ډېره یې اړتیا نه لیدل کېږي چې پر ایران نوي هوایي بریدونه وشي.

ټرمپ د نومبر په اتمه له سي ای ان سره په یوه ټلیفوني مرکه کې وویل: «دا په دې پورې اړه لري چې آیا [د ایران مذاکره کوونکي] یو ډېر پیاوړی تړون لاسلیک کوي او که نه. ځواب دا دی: ښايي ډېره ضروري نه وي»

ټرمپ دا هم وویل چې که بریدونه بیا پیل شي، امریکایي ځواکونو واردمخه د ایران ځینې مهم بنسټیز تاسیسات ټاکلی چې پکې ۳۸ پلونه هم شامل دي او په یوه ساعت کې به له منځه یوړل شي.

ټرمپ همدارانګه په تروث سوشیال کې د "Task Force Iron Gate" (د اوسپنیزې دروازې ځواک) په نوم د یوې ځانګړې ډلې یادونه کړې چې په خبره یې کسپین سمندرګي او نورو ځمکنیو لارو څخه د ایران د پرمختللو وسلو او بندیز لاندې توکو د لېږد رالېږد مخه به نیسي.

ولسمشر ټرمپ دا څرګندونې داسې وخت کړي چې دواړه لوري لا هم د هرمز تنګي په سیمه او شاوخوا کې، پر سمندري بېړیو او ساحلي تاسیساتو محدود بریدونه کوي.

د اوکرایین پر بریښنايي تاسیساتو د روسیې د بریدونو په دوام د اوکرایین د ختیځمو سیمو شاوخوا شپږ لکه اوسیدونکي د یکشنبې په ورځ له برېښنا بې برخې شوي.

د اوکراین ولسمشر ولودیمیر زیلینسکي ویلي چې د هېواد په پراخو سیمو کې خلک اوسمهال له برېښنا پرته د ژمي له سړې هوا سره مخ دي.

یوه ورځ مخکې، زیلینسکي پر خپل روسي سیال ولادیمیر پوتین هم تور پورې کړی و چې غواړي په ابوظبي کې د راتلونکو خبرو په درشل کې، اوکرایین په تیارو کې کېنوي او پر دغه هېواد اعظمي فشار راوړي.

ټاکل شوې ده چې د سه شنبې او چهارشنبې په ورځو، د متحده عربي اماراتو په پلازمېنه ابوظبي کې د روسیې، اوکراین او متحده ایالاتو ترمنځ د درې اړخیزو خبرو اترو لومړی پړاو ترسره شي.

امریکایي مذاکره کوونکي هڅه کوي چې د ژمي له پیل مخکې په اوکراین کې د جګړې د پای ته رسولو په لور پرمختګ وکړي.

د اسرائیل ولسمشر اسحاق هرتزوګ اعلان کړی چې د نوي حکومت د جوړولو لومړی فرصت به د اپوزیسیون مشر او د بنیامین نتانیاهو سخت سیال، ګادي آیزنکوټ ته ورکړي.

هرتزوګ د شنبې په ورځ، د نومبر په اوومه، ویلي چې له ټولو هغو ګوندونو سره تر سلا مشورو وروسته یې دا پرېکړه کړې ده چې د تېرې اوونۍ په پارلماني انتخاباتو کې یې برخه اخیستې وه. تمه ده چې دا پرېکړه د یکشنبې په ورځ په رسمي ډول عملي شي.

د انتخاباتو وروستۍ پایلې ښيي چې د نتانیاهو په مشرۍ لیکود ګوند ۲۷ څوکۍ ګټلې، خو د هغه د متحدو مذهبي او ښي‌اړخو ډلو د څوکیو له کمېدو سره، د نتانیاهو د ملاتړ ټولټال شمېر ۵۳ ته رسېدلی دی.

بل لور ته، د نتانیاهو مخالف سیاسي بلاک ۴۸ څوکۍ ګټلې چې ۲۱ یې د آیزنکوټ د «یاشار» ګوند دي. خو دواړه بلاکونه د حکومت جوړولو لپاره د پارلمان د ۱۲۰ څوکیو له منځه لږ تر لږه ۶۱ څوکیو ملاتړ ته اړتیا لري.

که آیزنکوټ په ټاکلي وخت کې د حکومت په جوړولو بریالی نه شي، دا فرصت به نتانیاهو ته ورکړل شي.

د روسیې دفاع وزارت وايي، ځواکونو یې د اوکراین د پوځ د استفادې وړ د انرژۍ تاسیسات او په تور سمندرګي کې د وسلو او پوځي تجهیزاتو یوه لېږدوونکې بېړۍ په نښه کړې ده.

دغه وزارت نن یکشنبه، د لړم په ۱۷ اعلان وکړ چې روسي ځواکونو د اوکراین په ژیتومیر ولایت کې د برېښنا پر یوې فابریکې برید کړی دی. د مسکو په وینا، دغې فابریکې د اوکراین دفاعي صنعتونو ته برېښنا برابروله.

د روسیې دفاع وزارت دغه راز ادعا کړې چې د اوکراین د اودیسې بندري ښار په جنوب لوېدیځ کې یې د پوځي تجهیزاتو یوه لېږدوونکې بېړۍ هم په نښه کړې ده.

دا ادعاوې تر اوسه خپلواکو سرچینو نه دي تایید کړې.

دا بریدونه داسې مهال کېږي چې ټاکل شوې د نومبر په لسمه او یوولسمه په ابوظبۍ کې د امریکا، روسیې او اوکراین ترمنځ د سولې خبرې وشي.

د پولنډ په کراکوف ښار کې د شنبې ورځې د ډزو په پېښه کې د وژل شویو شمېر شپږو او د ټپیانو لږترلږه پنځلسو ته لوړ شوی دی.

د فرانسپرس خبري اژانس د راپورله مخې پولیسو د برید په تړاو د مشکوک کس په کور کې د دوو ښځو او یوه سړي مړي هم موندلي دي. د پولنډ صدراعظم ډونالډ توسک ویلي، داسې ښکاري چې دا درې کسان د بریدګر د کورنۍ غړي دي.

د پولیسو په وینا، بریدګر چې ۲۴ کلن پولنډی دی، د کراکوف ښار په مرکزي تاریخي بازار کې پر خلکو ډزې وکړې. د هغه د نیولو پر مهال دوه پولیس هم ټپیان شول او بریدګر د پولیسو په ډزو تر ټپي کېدو وروسته ونیول شو.

چارواکي وايي، بریدګر له سختدریځو ښي اړخو افکارو اغېزمن و او په برید کې یې له نیمه اتومات ټوپک څخه کار اخیستی دی.

دا په تېرو څو لسیزو کې په پولنډ کې د ډزو تر ټولو خونړۍ پېښه بلل شوې ده.

ایران د شنبې په ورځ محمدعارف شه ‌بخش، چې د بلوچستان اوسېدونکی و، د سیستان او بلوچستان په ولایت کې د پولیسو پر یوې پوستې په وسله ‌وال برید کې د لاس لرلو په تور اعدام کړ.

ایراني رسنیو د شنبې په ورځ، د لړم په ۱۶مه، راپور ورکړی چې شه ‌بخش د جیش‌ العدل ډلې د غړیتوب او د «بغي» او «محاربې» په تورونو محکوم شوی و.

د دغو رسنیو د راپورونو له مخې، د ایران قضايي چارواکو ویلي چې په دغه برید کې یو شمېر پولیس وژل شوي او ټپیان شوي وو، خو د برید کره نېټه او د مرګ ‌ژوبلې شمېر یې نه دی څرګند کړی.

د ایران د اسلامي جمهوریت په قوانینو کې «بغي» د نظام پر ضد وسله ‌وال پاڅون ته ویل کېږي.

د بشري حقونو سازمانونو په وار وار د «محاربې» او «بغي» په څېر تورونه مبهم سیاسي او امنیتي تورونه بللي او په ایران کې یې د محاکمو پر ناڅرګندو او ناعادلانه بهیرونو نیوکې کړې دي.

جیش‌العدل ډله، چې د ایران په جنوب ختیځ کې فعالیت کوي، د ایران او امریکا له خوا ترهګره ډله بلل شوې ده. خو دا ډله ادعا کوي چې د بلوڅ لږکیو د حقونو لپاره مبارزه کوي. په ایران کې د اعدامونو زیاتېدو هم نړیوالې اندېښنې راپارولې دي.

د ملګرو ملتونو ځانګړې راپور ورکوونکې، مای ساتو، تېره اوونۍ په ایران کې د بېړنیو محاکمو او عادلانه محاکمې ته د لاسرسي د حق د نقض په اړه خبرداری ورکړی و.

د پولنډ په کراکوف ښار کې د یوه وسله وال کس په ډزو پنځه کسان وژل شوي او تر لسو ډېر ټپیان دي.

د پولنډ پولیس وايي، دا پېښه نن شنبه د کراکوف ښار په مرکزي بازار کې رامنځته شوې ده.

د پولیسو په وینا، یوه وسله‌ وال کس چې پوځي ډوله جامې اغوستې وې، له موټره پر خلکو ډزې پیل کړې. د پولیسو په خبره دغه وسله وال د نیولو پر مهال پر پولیسو هم ډزې وکړې چې دوه پولیس پکې ټپیان شول.

د راپورونو له مخې پولیسو بریدګر په ډزو ټپي کړی او روغتون ته لېږدول شوی دی. تراوسه چارواکو په دې اړه چې د دغې پیښې ترشا څه انګیزه پرته وه، څه ندي ویلي. د پولنډ ولسمشر کارول ناوروتسکي د قربانیانو له کورنیو سره خواخوږي څرګنده کړې ده.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ سټفین میلر د سپینې ماڼې د ویاند په توګه دنده وګوماره.

تمه ده ۴۱کلن میلر د سوزي وایلز په ځای د دوشنبې په ورځ خپل کار پیل کړي.

ټرمپ پر خپلې ټروټ سوشل پاڼه میلر یو وفادار کس یاد کړی دی.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت د "عدالت لپاره د جایزې" پروګرام د ایران د اټومي وسلو په اړه د معلوماتو په بدل کې تر۲۰میلیونو ډالرو جایزه اعلان کړې ده.

دې پروګرام پر خپلې ایکس شبکې او ویب پاڼې پرون جمعه په فارسي او انګلیسي ژبو د ایران د اټومي پروګرام، د ځای، کارکوونکو، ساینس پوهانونو، تخصصي او تخنیکي برخو او د دغه پروګرام اړونده د نورو جزییاتو په اړه د معلوماتو غوښتنه کړې ده.

بل پلو، د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ پر خپلې ټروټ سوشل پاڼې لیکلي چې که ایران اټومي وسلې ترلاسه کړی وای، اوس به نه اسراییل و او نه به منځنۍ ختیځ.

دا ایران د اټومي پروګرام پر سر د جایزې اعلان وروسته له هغه دی چې د راپورونو له مخې ایران هوکړه چې د قطر په منځګړیتوب له امریکا سره د سولې مذاکرات مخته یوسي.

قطر وايي، د دغه هېواد امیر، شیخ تمیم بن حمد ال ثاني، د امریکا له ولسمشر ډونالد ټرمپ سره په ټیلیفوني خبرو کې د قطر د منځګړیتوب پر هڅو خبرې کړې دي چې موخه‌یې د سیمې د کړکېچ د پای ته رسولو لپاره یوې «هر اړخیزې هوکړې» ته رسېدل دي.

د قطر د امیر دیوان په هغه اعلامیه کې چې د جمعې په ورځ «د لړم/ عقرب په ۱۵مه» خپره شوې، ویل شوي چې شیخ تمیم بن حمد ال ثاني په دې خبرو کې «د مذاکراتو پر دوام، د اختلافاتو په حل او د کړکېچ د زیاتېدو د مخنیوي لپاره د ډیپلوماتیکو لارو چارو پر کارولو» ټینګار کړی دی.

دا ټیلیفوني خبرې په داسې حال کې شوې دي چې قطر د ایران او امریکا ترمنځ د منځګړیتوب هڅو ته دوام ورکوي، څو د جګړې د پای ته رسولو لپاره یوې هوکړې ته لاره هواره شي.

یوه لوړپوړي ایراني چارواکي د پنجشنبې په ورځ روېټرز خبري اژانس ته ویلي، ایران د قطر له لارې واشنګټن ته د خپل اټمي پروګرام په اړه یو وړاندیز سپارلی دی.

د دغه چارواکي په وینا، امریکا دا وړاندیز ارزوي، خو د خبرو اترو پیل په دې پورې تړلی چې واشنګټن لومړی د تهران اووه غوښتنې ومني.

په دغو غوښتنو کې د بندیزونو لغوه کول، کنګل شویو شتمنیو ته لاسرسی، په ټولو جبهو کې د جګړې پای ته رسول او د جګړې د زیانونو جبران شامل دي.

دا په داسې حال کې ده چې واشنګټن ټینګار کوي چې د اټمي پروګرام موضوع باید په لومړنیو مذاکراتو کې شامله وي.