د لاسرسۍ وړ لېنکونه

تازه خبر
پنجشنبه ۱۹ چنګاښ ۱۳۹۹ کابل ۰۳:۴۷

نړۍ

د امریکا تر ټولو د ډېر عمر لرونکی پوځي ریچارډ اورټون ومړ

د امریکا ملي بیرغ

د دوهمې نړیوالې جګړې هغه امریکايي سرتېری چې باور کېده د امریکا تر ټولو د ډېر عمر لرونکی سړی به وي، د ۱۱۲ کلونو په عمر مړ شو.

دا خبره د نوموړې کورنۍ کړې ده.

د رسمي اسنادو پر بنسټ، ریچارډ اورټون چې د تکزاس ایالت په په اوسټین ښار کې د پنجشنبې په ورځ مړ شو، د امریکا تر ټولو زوړ پخوانی پوځي و چې په دوهمه نړیواله جګړه کې یې برخه لرله.

ریچارډ اورټون په ۱۹۰۶ میلادي کال کې زېږېدلی و او په ۱۹۴۲ میلادي کال کې له هغې اووه میاشتې وروسته چې جاپان په پرل هاربر برید وکړ، عسکرۍ ته ولاړ او د امریکا د هوايي انجنيرۍ په ځواک کې یې خدمت وکړ.

نوموړي په نورو بېلابېلو جګړو کې هم برخه اخیستې وه.

د ورځې تازه خبرونه دلته ولولئ

طالبانو ته د روسیې له لوري د انعامونو په ورکړه د امریکايي جنرال شک

افغانستان کې امریکايي سرتېري

د امریکا د مرکزي قومندې مشر وايي، ډاډه نه دی چې له طالبانو سره اړوندو سخت دريځو ته د روسیې د انعامونو په نتیجه کې دې په افغانستان کې امریکايي سرتېري وژل شوي وي.

جنرال فرانک مکنزي پرون د جولای په اوومه خبريالانو ته وویل، که روسانو طالبانو ته پیسې ورکړي وي یا نه، طالبانو په تېرو څو کلونو کې د امریکا پر ضد د عملیاتو هڅې کړي دي.

د مکنزي په وینا، دا په دې مانا ده چې د امریکايي ځواکونو ایمني وضعیت دومره تغير نه دی کړی.

رسنیو د امریکايي چارواکو له قوله ویلي چې امریکا داسې معلومات تر لاسه کړي چې ښيي امکان شته روسیې له طالبانو سره اړوندو سخت دريځو ته پیسې ورکړي وي چې په افغانستان کې د امریکا په مشرۍ د ائتلاف ځواکونه ووژني.

د امریکا دفاع وزارت ویلي، د دغو ادعاوو د تايید لپاره هېڅ ثبوت په لاس کې نه لري.

نیویارک ټایمز ورځپاڼې لومړی ځل د جون په ۲۶ په دې اړه راپور ورکړ.

خو د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ، روسیې او طالبانو دا راپور رد کړ.

سایبریا کې د تودوخې درجه زیاته شوې

ساینسپوهان وايي، دا د اقلیمي بدلون پر لور یو جدي خبرداری دی.

په جون میاشت کې ګرمې هوا په سایبریا کې د تودوخې درجه تر بل هر وخت زیاته کړې ده.

ساینسپوهان وايي، دا د اقلیمي بدلون پر لور یو جدي خبرداری دی.

د کاپرنیکَس اقلیمي بدلون خدماتو ادارې پرون د سې شنبې په ورځ په یوه اعلامیه کې وویل چې تېره جون میاشت د روسیې په سایبریا سیمه کې تر ټولو توده وه چېرته چې د تودوخې درجه په اوسط ډول پنځه درجې سلسیس زیاته وه او د ۲۰۱۸ میلادي او ۲۰۱۹ میلادي کال د جون میاشتو په پرتله یوه درجه زیاته وه چې په دغو دوو کلونو کې هم په جون میاشت کې هوا ډېره توده وه.

د کرونا په خاطر د اوښتي اقتصادي زیان جبران لپاره د بریتانیا تازه ګام

ارشیف

د بریتانیا حکومت د کرونا ویروس په خاطر د اوښتي اقتصادي زیان د جبران لپاره بنسټیز لګښتونه په پام کې نیولي.

بریتانیايي چارواکي به نن چهارشنبه د کرونا وبا له امله د اوښتو اقتصادي زیانونو او د رامنځته شوي حالت د بدلون په هدف د بنسټیزو لګښتونو لپاره یوه وړه ځانګړې بودجه وړاندې کړي.

په دې بودجه کې ښوونځی، استوګنځایونه، د سړکونو ترمیم او عامه ټرانسپورت برخې شاملې دي.

په بریتانیا کې تر دې دمه څه باندې دوه لکه او ۸۷ زره کسان په کرونا اخته شوي چې له ډلې یې له ۴۴ زرو زیات انسانان مړه شوي.

دا په اروپا کې د کرونا له لاسه د مړینو تر ټولو لوړ شمېر دی.

اخوا بیا د امریکا متحده ایالاتو تېر یوه شپه او ورځ د کرونا وبا د مثبتو پېښو د زیاتېدو شاهد و.

هلته څه باندې ۶۰ زره کسان په ۲۴ ساعتونو کې په 'کووېډ-۱۹' ناروغۍ اخته شوي او د هغو چې بیا ساه ورکړې شمېر ۱،۱۱۴ ښودل شوی.

د امریکا د جانز هاپکنز پوهنتون شمېرې ښيي چې په امریکا متحده ایالتو کې درې میلیونه خلک په کرونا اخته شوي او د ټولو مړو شمېر یو لک او ۳۱ نیم زرو ته رسېدلی.

د نړۍ په ځینو نورو هېوادونو له هغې ډلې برازیل او هند کې هم کرونا بد حال جوړ کړی.

ورځ تر بلې په‌کې د مثبتو پېښو شمېر مخ په زیاتېدو دی.

په نړۍ کې ټول‌ټال نږدې ۱۱ میلیونه او اته لکه انسانان په کرونا اخته شوي چې له ډلې یې څه باندې پنځه لکه او ۴۳ زره مړه شوي او نږدې اووه میلیونه بېرته ښه شوي هم دي.

د صربیا ولسمشر د جولای له ۱۰مې ګرځ‌بندیز اعلان کړ

صربیا

وروسته له هغه چې په صربیا کې د 'کووېډ-۱۹' د ناروغانو مړینې زیاتې شوې، د دې هېواد ولسمشر الکساندر ووچیچ اعلان وکړ چې د جولای له ۱۰مې به په ټول هېواد کې ګرځ‌بندیز عملي شي.

ګرځ‌بندیز به د درې ورځو لپاره وي. ووچیچ د سې شنبې په ورځ (د جولای په اوومه) وویل چې په پلازمېنه بلګراد کې وضعیت بحراني دی او په ۱.۳ میلیونه نفوس لرونکي دې ښار کې شااوخوا ټول روغتونونه له ناروغانو ډک شوي دي.

د جون په ۲۱مه نېټه په دې هېواد کې ولسمشريز انتخابات وشول چې ووچیچ په اکثریت سره په‌کې رايې وګټلې.

چارواکي وایي د مارچ له شپږمې راهیسې په صربیا کې د 'کووېډ-۱۹' په نتیجه کې ۳۳۰ کسان مړه شوي او ۱۶،۷۱۹ کسان په دې ناروغۍ اخته شوي دي.

روسیې لږترلږه ۸ خبریالان توقیف کړي

روسیه

روسیې لږترلږه اته خبریالان توقیف کړي چې د ملي خیانت په تور يې د خپل همکار د نیول کېدو پر وړاندې لاریون کاوه.

دا کسان په مسکو کې نیول شوي چې د ایوان سفرونوف د توقيف پر ضد یې اعتراض کړی وو. ایوان سفرونوف د روسیې د دولتي فضايي ادارې د رئیس د سلاکار په توګه دنده درلوده.

د دې ادارې په اعلامیه کې راغلي چې سفرونوف د سې شنبې په ورځ (د جولای په اوومه) بندي شو، خو پر ده تورونه د ده له دندې سره تړاو نه‌لري.

د راپور له مخې دی د دوو میاشتو لپاره نیول شوی او ورباندې د ناټو غړو هېوادونو حکومتونو ته د نظامي محرمو معلوماتو ورکولو تور دی.

محکمې دی د سپټمبر تر شپږمې په زندان محکوم کړی دی. څارنوالان به دی په رسمي توګه د جولای په ۱۳مه نېټه مجرم وپېژني. د ده مدافع وکیل ویلي چې د استېناف محکمې ته به مراجعه وکړي.

که پر ده لګېدلي تورونه ثابت شي، دی په ۲۰ کاله بند محکومېدای شي.

د روسي تاریخ‌پوه دمیتري په بند محکومېدو په اړه د څارنوالانو غوښتنه

د روسیه بیرغ

په روسیه کې څارنوالانو له محکمې غوښتي چې روسی تاریخ‌پوه او د بشري حقونو مدافع یوري دمیتري په ۱۵ کاله بند محکوم کړي.

پر ده تور دی چې خپله لور یې په جنسي توګه ځورولې. دی او ملاتړي يې دا تورونه ردوي.

څارنوالانو په مسکو کې د کاریلیا څانګې د بشري حقونو د یاد ۶۴ کلن مدافع د محاکمې په وروستي پړاو کې د سې شنبې په ورځ (د جولای په اوومه) ګډون وکړ.

د دمیتري ملاتړي وايي چې پر ده دا تورونه ځکه لګول شوي چې ده د تاریخ داسې اړخ څېړلی چې د شوروي اتحاد هغه ستروالی چې کرملېن‌یې ښيي، تر سیوري لاندې راولي.

دمیتري لسیزې څېړنه کړې چې د شوروي اتحاد د دیکتاتور جوزف سټالین جرمونه بربنډ کړي، خو د ولادیمیر پوتین حکومت د دمیتري دا عمل تېری ګڼي.

په مې میاشت کې لسګونه روسي عالمانو، تاریخ‌پوهانو، لیکوالانو، شاعرانو او سیاسي مخالفانو د کاریلیا عالي محکمې ته یو لیک ولېږه او په‌کې يې د دمیتري د راخوشې کولو غوښتنه وکړه.

اروپايي ټولنې له روسي چارواکو غوښتي چې دمیتري راخوشې کړي.

دی په خپل کمپیوټر کې د خپلې لور د ناوړه عکسونو ساتلو په تور په ۲۰۱۶م کال کې ونیول شو. ده ورباندې لګېدلي تورونه رد کړي دي او ویلي يې دي چې دا عکسونه ناوړه نه‌دي، بلکې د کوچنیانو د ښېګړې ادارې د دې کوچنۍ د روغتیايي ودې معلومولو په هدف ورڅخه غوښتي وو.

ایران د زاهدان-چابهار د رېل پټلۍ جوړولو کار پیل کړ

ارشیف

ایران د زاهدان او چابهار ترمنځ د رېل پټلۍ جوړولو کار پرون د سې شنبې په ورځ پیل کړ چې چابهار د ایران د رېل له شبکې سره وصل شي او په نتيجه کې يې افغانستان او منځنۍ اسیا هېوادونه له ازادو اقیانوسي اوبو سره وصل شي.

دا خبره د ایران دولتي رسنۍ ایرنا راپور کړې ده.

ایرنا خبري اژانس د دې هېواد د ښار جوړونې د وزیر محمد اسلامي له قوله ویلي چې دا پروژه د افغانستان، ایران او هندوستان ترمنځ درې اړخیزه موافقه پياوړې کوي.

راپور وايي چې د رېل دا پټلۍ به په ایران کې دننه د رېل په شبکه کې یو تحول رامنځته کړي او له افغانستان سره به د توکو او خدماتو د مبادلې په برخه کې مهم رول ولوبوي.

افغانستان چې مخکې یې له نړۍ سره د سوداګرۍ په برخه کې يې د راکړې ورکړې ډېره تکیه د پاکستان پر کراچۍ بندر کوله، په وروستیو کې د ایران د چابهار او منځنۍ اسیا د هېوادونو له لارې د نویو ټرانزیتي لارو موندلو او پرانیستلو لټه کړې او توانېدلی چې تر ډېره د پاکستان پر کراچۍ بندر خپله تکیه کمه کړي.

بخښنې نړیوال سازمان: پاکستان دې اسلام اباد کې د مندر جوړولو زمینه برابره کړي

په اسلام اباد کې د هندوانو لپاره د لومړني مندر د جوړولو پلانونه د پخواني صدراعظم نواز شریف د حکومت له خوا په ۲۰۱۷ میلادي کال کې منظور شوي وو.

د بخښنې نړیوال سازمان له پاکستانه غوښتنه وکړه، چې په پلازمېنه اسلام اباد کې د هندوانو د یوه عبادتځای یا مندر جوړولو ته زمینه برابره کړي.

دا په داسې حال کې ده، چې د اپوزیسون، مذهبي او سیاسي کړیو کې د دې پروژې په اړه مخالفتونه شته.

د بخښنې نړیوال سازمان نن په یوه ټویټ کې ویلي: "هرڅوک د مذهب او عقیدې ازادي لري، هغه حق چې د پاکستان اساسي قانون یې تضمین ورکړی دی."

دغه سازمان ویلي، د هندوانو د مندر د رغونې مخنیوی یو ناوړه عمل دی، چې باید ژر تر ژر ترې ډډه وشي.

په اسلام اباد کې د هندوانو لپاره د لومړني مندر د جوړولو پلانونه د پخواني صدراعظم نواز شریف د حکومت له خوا په ۲۰۱۷ میلادي کال کې منظور شوي وو.

د اوسني صدراعظم عمران خان حکومت د شري کرشنا مادیر په نوم د دغه مندر د جوړولو لپاره د نږدې ۶ لکه ډالرو په ارزښت مالي مرسته منظور کړه، خو مسلمانو مذهبي مشرانو، سیاستوالو او د عمران خان د متحد ګوند، مسلم لیګ (ق) رهبر د دغه پلان سخت مخالفت کړی دی.

وسله والو عراق کې یو سیاسي شنونکی وژلی

هشام الهاشمي

د عراق یو مخکښ سیاسي شنونکی پرون په پلازمېنه بغداد کې له خپل کور دباندې وژل شوی دی.

نوموړي ته تر دې مخکې د هغو ملېشه وو له خوا اخطارونه ورکړل شوي وو، چې ایران یې ملاتړ کوي.

پر موټرسایکل سپرو وسله والو پر ۴۷ کلن حشام الهاشمي تر ډزو وروسته له ساحې تښتېدلي دي.

حشام الهاشمي په عراق کې پر داعش یا اسلامي دولت ډلې، القاعده او نورو افراطي ډلو له پېژندل شویو منتقدانو ګڼل کېده.

دی وخت ناوخت پر ټلویزیونونو راڅرګندېده او دولتي چارواکو، خبریالانو او تحقیق کوونکو به وروسته د ده له تخصص څخه ګټه اخیستله.

دغه شنونکي په وروستیو کې د هغو ملېشه وو چې ایران یې ملاتړ کوي د ځواک پرضد او د عراق په سیاسي مشرتابه کې د اداري فساد پرضد هم خبرې کړې دي.

تر اوسه د دې وژنې مسوولیت چا نه دی منلی.

انتوني فاوچي: امریکا کې د کرونا له کبله راغلی حالت په رښتیا ښه نه‌دی

ارشیف

د متحده ایالاتو د ساري ناروغیو د کنټرول مسؤل چارواکی انتوني فاوچي وايي په دې هېواد کې د کرونا ویروس د خپرېدو له کبله راغلی حالت په رښتیا ښه نه‌دی.

په داسې حال کې چې په امریکا کې د مثبتو پېښو او په روغتونونو کې د ناروغانو د بستر کېدو شمېرې په چټکۍ سره زیاتېږي، ښاغلي فاوچي پرون دوشنبه وویل چې امریکا د 'کووېد-۱۹' وبا په لومړۍ څپه کې تر زنګنو ډوبه شوې ده ځکه د نوموړي په وینا حکومت د اروپايي او ځینو اسیايي هېوادونو برعکس د دې وبا د کنټرول لپاره هېڅ جدي اقدام ونه‌کړ او اقتصادي کاروبار ته‌یې ډېر ژر د پیل اجازه ورکړه.

ولسمشر ډونالد ټرمپ کرونا کم اهمیته بللې او حتی په داسې حال کې چې تمه ده په نن سبا کې به په امریکا کې په دې ناروغۍ د اخته کسانو شمېر له درې میلیون واوړي ایالتونه‌یې د اقتصادي فعالیت پیلولو ته وهڅول.

دې ناروغۍ په امریکا کې تر دې دمه له یو لک او ۳۰ زرو زیات کسان وژلي دي.

امریکا: که زده‌کړې انلاین وې بهرنیو محصلانو ته ویزې نه‌تمدیدوو

د امریکا بیرغ

متحده ایالات وايي چې که په راروان مني کې د نوي تعليمي کال زده‌کړې بیا هم انلاین وي، نو د بهرنیو محصلانو ویزې به تمدید نه‌کړي.

دا خبرداری چې د امریکا د مهاجرت او ګمرکونو ادارې خپور کړی ښايي سلګونه زره بهرني محصلین زیانمن کړي.

دې ادارې په یوه بیان کې چې پرون د جولای په شپږمه نېټه خپور شو ویلي، د بهرنیو چارو وزارت به د هغو محصلانو ویزې تمدید نه‌کړي چې د نوي تعلیمي کال د درسي سمسترونو لپاره‌یې نوم‌لیکنه کړې ده او همداراز د امریکا د ګمرکونو او سرحدي محافظت اړوندې ادارې به دې محصلانو ته اجازه ورنه‌کړي چې د متحده ایالاتو قلمرو ته ننوځي.

په متحده ایالاتو کې اوس‌مهال ۱۱ لکه بهرني محصلان زده‌کړې کوي.

د امریکا د تعلیم شورا چې د لوړو زده‌کړو د شااوخوا ۱،۷۰۰ مؤسسو استازیتوب کوي، دا نوي مقررات وېروونکي بللي دي او په یوه بیان کې یې ویلي دي چې دا پرېکړه د ځوابونو په ځای پوښتنې پاروي او د ښه پر ځای ناوړه اغېز ښیندي.

نیویارک ښار د محدودیتونو د کمېدو درېیم پړاو ته ننووت

نیویارک

نیویارک چې وړاندې د نړۍ په سطح د کرونا ویروس ډېر ځپلی وو، د محدودیتونو د کمېدو درېیم پړاو ته ننووت.

د نیویارک والي اندرو کومو د دوشنبې په ورځ د جولای ۶مه په دې اعلان سره د یاد ایالت له اوسېدونکو وغوښتل چې روغتیایي مقررات رعایت کړي.

هغه زیاته کړه: "د نیویارک ښار نن د محدودیتونو د کمولو په برخه کې درېیم پړاو ته ننوت، خو په رستورانتونو کې د ډوډۍ خوړلو ته اجازه نه‌شته. سره له‌دې چې د محدودیتونو د کموالي درېیم پړاو عملي شو، خو دا په دې معنی نه‌ده چې ولاړ شئ او محفلونه ونیسئ. اوس‌مهال زموږ ۵۰ سلنه روغتیایي خدمات بوخت دي. دباندې وتلو پر مهال باید ماسکونه واغوندئ او یو له بل سره ۶ فټه واټن وساتئ."

د ورلډومېټرز انټرنټي پاڼې د معلوماتو له مخې اوس‌مهال په امریکا کې په کرونا ویروس د اخته کسانو شمېر تر درې میلیونه اوښتی دی.

په دې کې تر ۴۲۰ زره ډېرې پېښې په نیویارک کې ثبت شوې دي. په همدې ایالت کې د 'کووېډ-۱۹' ناروغۍ څخه د مړو شمېر تر ۳۲ زره ډېر ښودل شوی دی.

اوس‌مهال د امریکا لوېدیځ ایالتونه دغې ناروغۍ سخت ځپلي او ویروس ډېر په‌کې خپور شوی دی.

عربستان د حج مراسمو لپاره د مېشتو بهرنیو اتباعو نوم‌لیکنه پیل کړه

ارشیف

سعودي عربستان د حج مراسمو لپاره په دې هېواد کې د مېشتو بهرنیو اتباعو نوم‌لیکنه پیل کړه.

سعودي چارواکو وړاندې ویلي د کرونا ویروس د خطر د مخنیوي لپاره روان کال یوازې شااوخوا زرو تنو زیارت کوونکو ته چې په عربستان کې مېشت دي، د حج مراسمو د ادا کولو اجازه ورکول کېږي.

په دې کې ۷۰ سلنه په دې هېواد کې مېشت بهرني اتباع او ۳۰ سلنه نور یې په خپله د سعودي وګړي جوړوي.

دا مراسم د جولای میاشتې په وروستیو کې پیلېږي. تېر کال په دې مراسمو کې د نړۍ څخه شااوخوا دوه نیم میلیونه زیارت کوونکو ګډون کړی وو.

د سعودي عربستان د حج وزارت د جولای پر ۶مه وویل چې هغه بهرني اتباع چې عمرونه‌یې له ۲۰ تر ۶۵ کلونو پورې وي او د دیابت (شکر) یا د زړه ناروغیو په څېر نورې روغتیایي ستونزې ونه‌‌لري، کولای شي نومونه د زیارت لپاره ولیکي.

د زیارت کوونکو د نوم‌لیکنې بهیر به د جمعې تر ورځې دوام وکړي.

دې پرېکړې چې له بهرنیو هېوادونو څخه زیارت کوونکي په دې مراسمو کې ګډون نه‌شي کولای، د نړۍ په اسلامي هېوادونو کې ناهیلي خپره کړه، خو وروسته ډېریو دا ومنله چې دا اقدام د روغتیایي خطر د مخنیوي لپاره اړین وو.

د اتریش پولیس د یوه روسي پناه غوښتونکي د وژنې په اړه پلتنې کوي

ارشیف، د اتریش پولیس

د اتریش پولیس په دې اړه پلټنې کوي چې په دې هېواد کې د یوه روسي پناه غوښتونکي وژنه کومه سیاسي انګېزه لري که څنګه.

پولیسو تر دې وړاندې راپور ورکړی وو چې یو ۴۳ کلن روس د جولای پر څلورمه له پلازمېنې ویانا بهر په یوه پارکېنګ کې په ډزو ووژل شو.

د دې پېښې په تړاو دوه کسه نیول شوي دي.

که څه هم د اتریش پولیسو د وژل شوي کس نوم نه‌دی ښودلی، خو په چچن کې ځینو سرچینو ازادي راډیو ته ویلي چې دا کس د چچن یو پخوانی جلا غوښتونکی مامي خان عمروف نومېده او د چچن د مشر رمضان قدیروف منتقد وو.

د اتریش استخباراتي او د ترورېزم ضد ادارې اوس پر دې قضیې پلټنه کوي.

د دغه هېواد د ترورېزم ضد ادارې چارواکو د جولای پر شپږمه ویلي چې ښایي د دې وژنې تر شا سیاسي انګېزه وي.

د راپورونو له مخې دا روسی پناه غوښتونکی پر سر ویشتل شوی دی او د امبولانس تر رسېدو دمخه‌یې ساه ورکړې ده.

روسیه: محکمه د یوې خبریالې په اړه خپل حکم اعلانوي

د سویتلانا پروکوپیووا

ټاکل شوې په روسیه کې یوه محکمه د یوې خبریالې په اړه خپل حکم اعلان کړي.

د سویتلانا پروکوپیووا په نوم د دغې خبریالې محاکمه کولو په روسیه کې د بشري حقونو د ملاتړو غبرګونونه پارولي.

د روسیې په لویدیځ پیسکوف ښار کې څارنوالانو له پوځي محکمې غوښتي چې دا خبریاله د ترهګرۍ د توجیه کېدو په جرم په ۶ کاله بند محکومه کړي.

څارنوالان هڅه کوي چې دغه خبریاله ۴ کاله له رسنیز فعالیته هم بې برخې کړي.

پروکوپیووا د ازادي راډیو له روسي څانګې سره په مقطعي ډول کار کاوه.

پروکوپیوا د محکمې په جریان کې ځان بې ګنا بللی او دغه محکمه یې په روسیه کې د بیان ازادۍ د وژلو یوه هڅه بللې ده.

نور راوښيه

XS
SM
MD
LG