د هرات چارواکي په دې ولایت کې د ټاپي د پروژې د پرانیستلو د مراسمو لپاره د کلکو امنیتي تدابیرو په ترڅ کې د سولې له بهیر سره د دولت ضد یوې ۱۰ کسیزې وسله‌والې ډلې د یوځای کېدو خبر ورکوي.

د هرات والي محمد اصف رحیمي وویل چې دغې ډلې چې په ګذره ولسوالۍ کې یې د دولت پر ضد فعالیت کاوه او ورته دنده ورکړل شوې وه چې د ټاپي مراسم ګډوډ کړي، دا غوره وبلله چې د سولې لاره خپله کړي.

د دغې ۱۰ کسیزې ډلې قوماندان محمد ایوب علیزي وویل چې د ایران له‌خوا له دوی سره مالي او پوځي مرسته کېده او ان تر دې چې یو شمېر غړو ته‌یې په هغه هېواد کې پوځي روزنه هم ورکړل شوې ده.

نوموړی وايي:

"پرزه راکوي، ځو ایران ته د ۱۰ پنځلسو ورځو لپاره، هر ښار ته چې موږ نوي کسان له ځان سره بیایو، سل په سلو کې ورته روزنه ورکول کېږي."

د افغانستان د کورنیو چارو وزارت امنیتي مرستیال جنرال مراد علي مراد په هرات کې خبریالانو ته وویل چې د دغې ډلې د ادعا په اړه چې ایران‌یې ملاتړ کاوه، د افغانستان استخباراتي چارواکي به دا مسئله جدي څېړي.

هغه د افغانستان ګاونډیانو ته چې په دې هېواد کې ناامنیو ته لمن وهي خبرداری ورکړ چې یوه ورځ به دوی په خپله په دغه اور کې سوځي.

د یادونې وړ ده چې په هرات کې د ټاپي پروژې د پرانیستلو لپاره چې ټاکل شوې افغان ولسمشر او د پاکستان، ترکمنستان او هند لوړپوړي چارواکي یې سبا جمعه پرانیزي، کلک امنیتي تدابیر نیول شوي دي.

په هرات کې نن پنجشنبه عمومي رخصتي اعلان شوې او سبا په هرات ښار کې د نقلیه وسیلو پر ګرځېدو بندیز لګول شوی دی.

• پخواني معلومات

د هرات والي محمد اصف رحیمي ویلي، یوې هغې وسله‎والې ډلې خپلې وسلې پر ځمکه ایښي او د سولې له بهیر سره یوځای شوي چې د ده په وینا د یو ګاونډي هېواد له‎خوا د ټاپي پروژې د تخریب لپاره روزل شوې وه.

که څه هم د هرات والي په دې اړه د کوم مشخص هېواد نوم نه‎دی یاد کړی، خو د دې وسله‎والې ډلې غړو خبریالانو سره په خبرو کې ادعا کړې چې د ایران له‎خوا تمویلېدل او همدې هېواد وسلې او روزنه ورکړې وه.

د ټاپي پروژه چې د ترکمنستان ګاز د افغانستان له لارې پاکستان او هندوستان ته انتقالوي، ټاکل شوې ده چې د جمعې په ورځ به‌یې د افغانستان ولسمشر محمد اشرف غني په هرات ولایت کې د دې هېوادونو د لوړپوړو چارواکو سره یوځای د افغانستان د برخې د کار پرانیسته وکړي.

په هرات کې د ازادي راډیو خبریال وايي، د پرانیستې دې مراسمو ته په پراخه توګه چمتووالی نیول شوی دی.

په هرات کې امنیتي چارواکي وايي، امنیتي تدابیر یې زیات کړي او د ټاپي پروژې د پرانیستې د مراسمو د امنیت لپاره په هرات ښار او شااوخوا سیمو کې تر دوه زرو زیات اضافي امنیتي سرتېري په دندو ګومارل شوي دي.

په کابل کې د روسیې سفارت د افغانستان پر ختیځو ولایتونو د پاکستان د دوشنبې ورځې بریدونه د اندنیښنې وړ بللي دي.

دغه سفارت د چهارشنبې په ورځ پر خپله ایکس پاڼه یوه بیان کې له دواړو خواوو غوښتي چې خپل اختلافات د خبرو اترو له لارې حل کړي.

پاکستان پر نننیو بریدونو سربیره د تیرې دوشنبې سهار وختي هم د افغانستان پر کونړ او خوست ولایتونو بریدونه وکړل چې د هغوی د ادعا له مخې د تحریک طالبان پاکستان غړي په کې په نښه شول.

خو د طالبانو حکومت او په افغانستان کې د ملګرو ملتونو مرستندوی ماموریت یوناما وویل چې کونړ کې د پاکستان برید پر ملکیانو شوی چې د ښځو په ګډون ۳ تنه په کې وژل شوي او ۴ نور ټپیان شوي دي.

تر دې وړاندې د هند د بهرنیو چارو وزارت هم پر افغانستان د پاکستان هغه برید غندلی و.

د طالبانو حکومت پر کندهار، پکتیا او خوست ولایتونو د پاکستان ننني هوایي بریدونه تایید کړل.

د حکومت ویاند ذبیح الله مجاهد رسنیو ته په یوه استول شوې خبرپاڼه کې د پاکستان دغه بریدونه ( ښکاره تیری) بللی او ادعا یې کړې چې لږ تر لږه ۴ تنه ملکیان په کې وژل شوي دي.

خپلواکو سرچینو سملاسي پر افغانستان د پاکستان د نننیو بریدونو په اړه څه نه دي ویلي او ازادي راډیو هم دغه ډول خبرونه په خپلواکه توګه نه شي تاییدولی.

ذبیح الله مجاهد وړاندې ویلي چې دغو بریدونو ته به " د پریکنده دريځ په نیولو سره مناسب ځواب ورکړل شي." او زیاته کړې ده چې پاکستاني پوځیانو ته به ناوړه پایلې ولري.

بل پلو د پاکستان د اطلاعاتو وزیر عطاالله تارړ ادعا کړې چې افغانستان کې یې لس هغه مرکزونه ویشتلي چې په خبره یې بې پيلوټه الوتکې په کې ساتل کېدې.

تارړ ویلي، ننني بریدونه د هغو بې پيلوټه الوتکو د بریدونو په ځواب کې شوي چې د ادعا له مخې یې د طالبانو حکومت پرون چهارشنبه پر پاکستان توغولي دي.

د طالبانو حکومت بیا د دوی له خوا د بې پيلوټه الوتکو بریدونه د پاکستان ( د پوځي حلقاتو) اوازه بللې ده.

له تیر نژدې یوه کال راهیسې د طالبانو د حکومت او پاکستان اړیکې خړې پړې دي او څو ځله یې د ډیورند کرښې په اوږدو او دغه راز تورخم او سپین بولدک دروازو کې یو پر بل بریدونه کړي دي.

د اسیايي سیالیو په دوام کې ټاکل شوې ده چې د افغانستان د کرکټ لوبډله نن (پنجشنبه) د جاپان له لوبډلې سره مخامخ شي.

دا په روانو اسیايي سیالیو کې چې جاپان‌یې کوربه دی، د افغانستان د کرکټ د لوبډلې لومړۍ لوبه ده.

جاپان خپله لومړۍ مسابقه یوازې د دوو منډو په توپیر پر هند بایللې وه.

نن بله سیالي به د هانکانګ او مالیزیا ترمنځ وي.

سبا هم د افغانستان د کرکټ لوبډله مسابقه لري.

د افغانستان سبانۍ سیالي به له نیپال سره وي.

د طالبانو حکومت پر پاکستان د تازه ډرون بریدونو خبرونه ناسم وبلل.
د طالبانو په حکومت کې یوې معتبرې سرچینې د نوم د نه اخیستلو په شرط ازادي راډیو ته وویل چې د دوی له خوا پر پاکستان کوم برید نه دی شوی.
دا وروسته له هغه چې نن سهار پاکستاني رسنیو د دغه هېواد د ځینو امنیتي سرچینو په حواله راپور ورکړ چې لږ تر لږه اته ډرونونه له افغان خاورې د پاکستان په لور توغول شوي دي.
راډیو پاکستان د امنیتي سرچینو په حواله زیاته کړې چې دوی څلور ډرونونه تورخم ته نږدې او څلور نور د کوهاټ په غرنیو سیمو کې ویشتي دي.

خپلواکو رسنیو تراوسه د دواړو لورو د ادعاوو په اړه څه نه دي ویلي.

د طالبانو حکومت تر دې وړاندې پر کونړ او پکتیکا د پاکستان د وروستيو هوایي بریدونو په غبرګون کې د مناسب ځواب خبرداری ورکړی و.
په دې اړه په یوه بل تحول کې دا چې د هند د بهرنیو چارو وزارت پر افغان خاورې د پاکستان وروستي هوايي بریدونه غندلي او هغه یې د سیمې د سولې او ثبات پر ضد بللي.
د ملګرو ملتونو مرستندویه ماموریت یوناما تایید کړې چې د سپټمبر په ۲۱مه دوشنبه سهار وختي پر کونړ په هوايي برید کې درې افغان ملکیان وژل شوي او څلور نور ټپیان دي.
یوناما زیاته کړې چې سږ کال یې تر دې دمه د پولې له هغې غاړې د بریدونو او تاوتریخوالي په نتیجه کې د څه باندې ۱۱۰۰ افغان ملکیانو مرګژوبله مستند کړې.
خو د پاکستان چارواکو ادعا کړې چې دوی پر افغانستان باندې د دوی په ټکو دقیقو هوايي بریدونو کې ترهګر په نښه کړي.

پر کونړ او پکتیکا د پاکستان د تېرې دوشنبې ورځې بریدونه وروسته له هغه وشول چې د تېرې جمعې په ورځ په کوهاټ کې د پولیسو یوه مرکز ته نژدې یوه برید کې ۳۱ کسان ووژل او لسګونه نور ټپيان شول.

هند پر افغان خاورې د پاکستان وروستي هوايي بریدونه غندلي دي.
د هند د بهرنیو چارو وزارت ویاند رندیر جېسوال پرون په نوې ډهلي کې یوه کنفرانس ته وویل چې : «موږ د پاکستان دا بریدونه چې پکې افغان ملکیان مړه شوي په کلکه غندو او له قربانیانو سره خواخوږي څرګندوو.»

جېسوال زیاته کړه چې د یوه خپلواکه ګاوندي په وړاندې داسې پاروونکي اقدامات د سیمې د سولې او امنیت پر ضد دي.

د ملګرو ملتونو مرستندویه ماموریت یوناما تایید کړې چې د سپټمبر په ۲۱مه دوشنبه سهار وختي په کونړ په هوايي برید کې درې افغان ملکیان وژل شوي او څلور نور ټپیان دي.

یوناما زیاته کړې چې سږ کال یې تر دې دمه د پولې له هغې غاړې د بریدونو او تاوتریخوالي په نتیجه کې د څه باندې ۱۱۰۰ افغان ملکیانو مرګژوبله مستند کړې.

خو د پاکستان چارواکو ادعا کړې چې دوی په افغانستان باندې دوی دقیق هوايي بریدونو کې ترهګر په نښه کړي.

افغان ووشوکارانو په اسیایي لوبو کې د دوو برونزو مډالونو ګټل یقیني کړل.

محمد خالد هوتک او حامد اشرفي د سې‌شنبې په ورځ «د وږې په ۳۱مه» خپل اندونیزیایي سیالان مات کړل او په دې سره‌یې د برونزو مډالونه یقیني کړل.

دغه دواړه لوبغاړي به په بل پړاو کې د سپینو زرو د مډال لپاره سیالۍ وکړي.

خالد هوتک تر دې مخکې هم دوه ځله په اسیایي لوبو کې، په چین او اندونیزیا کې، د برونزو مډالونه ګټلي دي.

د اسیایي لوبو سیالۍ د جاپان د ایچي ولایت په ناګویا ښار کې روانې دي.

د افغانستان لسګونه لوبغاړي چې د هېواد له بهره مېشتې یو شمېر افغانې لوبغاړې هم په‌کې شاملې دي، په بېلابېلو برخو کې ګډون لري.

د ملګرو ملتونو د عمومي اسمبلۍ په درشل کې د افغانستان د ښځو، سولې او ملي پخلاینې په نوم یوه غونډه جوړه شوه.

په ملګرو ملتونو کې د افغانستان د دایمي استازولۍ سرپرست نصیراحمد فایق تېر ماښام دې غونډې ته وویل چې له پنځو کلونو راهیسې افغان نجونې او ښځې په سیستماتیکه توګه له تعلیم، کار او ټولنیز ژونده محرومې شوي.

هغه وویل چې افغان ښځې یواځې قربانیانې نه بلکې د ټولنې راتلونکې مشرانې دي او په هر سیاسي بهیر کې باید د هغوی ګډون په مستقیمه او اغېزمنه توګه ډاډمن وي.

دې غونډه کې د یو شمېر هېوادونو استازیو او ځینو افغان فعالانو برخه اخیستې وه.

افغان بایسکل چلوونکې فریبا هاشمي په اسیايي لوبو کې د نقرې مډال وګاټه.

فریبا هاشمي سه شنبه سهار د سړک د بایسکل چلوونې ټاکلی واټن په ۲ ساعتونو، ۵۰ دقیقو او ۵ ثانیو کې وواهه او تر چینایۍ لوبغاړې وروسته دویم مقام ته ورسېده.

دا لومړی وار دی چې له اسیايي لوبو افغان نجونې مډال ترلاسه کوي.

فریبا هاشمي چې په ایټالیا کې اوسیږي په اسیايي لوبو کې د افغانستان استازیتوب کوي.

اسیايي لوبې د جاپان ایچي ناګویا کې روانې دي چې له افغانستانه هم په څو برخو کې د یو شمېر بهر مېشتو افغان نجونو په ګډون لږ تر لږه ۳۴ لوبغاړي برخه اخیستې.

په داسې حال کې چې د افغانستان لپاره د ملګرو ملتونو مرستندویه مأموریت یوناما په افغانستان کې په هوایي بریدونو کې د درې ملکي وګړو د وژل کېدو پخلی وکړ، د پاکستان حکومت ټینګار کوي چې په دغو بریدونو کې لږترلږه ۲۸ سخت دریځي وژل شوي دي.

د روېټرز د راپور له مخې د پاکستان یوه امنیتي چارواکي چې نه‌یې غوښتل نوم‌یې په راپور کې خپور شي ویلي چې دغه بریدونه د افغانستان په دوو ولایتونو، پکتیکا او کونړ باندې شوي او د دې هېواد د اطلاعاتو وزارت‌یې په نتیجه کې د وژل شویو کسانو شمېر لږترلږه ۲۸ تنه ښودلی، خو د پاکستان پوځ د دې خبر تر چمتو کېدو پورې د دغو بریدونو په اړه څه نه‌دي ويلي.

د طالبانو حکومت د بهرنیو چارو وزارت د دوشنبې په ورځ په یوه اعلامیه کې وویل چې د دغو بریدونو په وړاندې د اعتراض په توګه‌یې په کابل کې د پاکستان د سفارت شارژدافیر احضار کړ.

د اعلامیې له مخې دغه بریدونه د افغانستان د ملي حاکمیت او ځمکنۍ بشپړتیا ښکاره نقض بلل شوي او په کلکو ټکو غندل شوي دي.

د افغانستان د ووشو ملي لوبغاړي خالد هوتک په اسیايي لوبو کې خپل یمنی سیال مات کړی او یو اتم پړاو یا کوارټرفاینل ته وتلی دی.

تمه ده هوتک سبا ماښام په کوارټرفاینل کې له خپل اندونیزیايي سیال سره مخ شي.

دی که هغه لوبه وګټي نو د اسیايي لوبو د برنزو مډال یې قطعي کېږي ځکه نیمه پایلوبو ته وتلی شي.

خالد هوتک دوه وار مخکې هم په چین او اندونیزیا کې له اسیايي لوبو د برنزو مډالونه ګټلي.

اخوا افغان لوبغاړې فریبا هاشمي په بایسکل چلوونې کې د شنبې په ورځ په یو لړ لوبو کې اوومه شوه.

هغې ۲۴ کیلومتره لاره په نږدې ۲۸نیمو دقیقو کې ووهله او له تایلند، تایوان، ایران، مغولستان، اندونیزیا،متحده عرب اماراتو، ماکائو او قطر څخه مخکې پای کرښې ته ورسېده.

اسیايي لوبې د جاپان ایچي ناګویا کې روانې دي چې له افغانستانه هم په څو برخو کې د یو شمېر بهر مېشتو افغان نجونو په ګډون لږ تر لږه ۳۴ لوبغاړي ګډون لري.