د اروپاپي ټولنې د پارلمان ځینې غړي وايي، د افغانستان په ختیځ کې د پاکستان راکټي بریدونه په سیمه کې د ثبات له ټینګښت سره مرسته نه‎کوي.

د اروپايي ټولنې د پارلمان یو شمېر غړي چې کابل ته راغلي وايي، ښه ده چې افغانستان او پاکستان خپل‎منځي ستونزې د خبرو له لارې حل کړي.

د دغه پلاوي مشر پیټرس نن کابل کې یوې خبري غونډې ته وویل، په‎کار ده چې دواړه افغانستان او پاکستان د باور فضا په رامنځته کولو سره خپلو ستونزو ته اساسي حل لارې ومومي.

د ایټالیا مرستیال صدر اعظم متیو سالویني وایي، د ایران او امریکا ترمنځ د اوربند له اعلان وروسته هیڅ ایټالوۍ بیړۍ د ملګرو ملتونو له اجازې پرته د هرموز تنګي څارنې ته نه لېږل کیږي.

د ایران له خوا د هرموز تنګي تړلو د نړۍ په کچه د انرژۍ ناورین رامنځته کړ او ډیری هېوادونه په ځانګړې توګه ایټالیا یې اغیزمنه کړه.

دغې چارې یوشمېر اړخونه، له هغې ډلې د ایټالیا لیګ ګوند د دې خبرې مطرح کولو ته وهڅول چې ووایي له روسیې څخه بیا د تیلو او ګازو پېرل پیلوي.

خو د ایټالیا مرستیال صدر اعظم وایي، د اوکراین د جګړې تر پای ته رسیدو پورې داسې کار امکان نه لري.

د رویټرز د راپور له مخې، ایټالیا د ناټو د ځینو نورو غړو په څېر تېره اونۍ د امریکا پوځي الوتکو ته چې منځني ته پر لاره وې، په خپلو هوایي ډګرونو کې د ناستې اجازه ورنه کړه.

د امریکا د دفاع وزیر پیټ هګیسټ وايي،"ایران تر فشار لاندې اوربند ومنه او نور نشي کولی چې توغندي جوړ کړي".

هغه نن چهارشنبې په یوه خبري کنفراس کې وویل،"موږ د ایران دفاعي او صنعتي زیربناوې له منځه وړي، دوی (ایرانیان) نور نشي کولی چې توغندي جوړ کړي".

د هغوو په ټکو،" د دغو زیربناوو ویجاړیدل زموږ ماموریت و".

هګیسټ وړاندې وویل،"ولسمشر ټرمپ دا ځواک درلوده چې په څو دقیقو کې د ایران اقتصاد له منځه یوسي خو هغه پر ایرانیانو رحم وکړ او په دغو موخو يې بریدونه ونه کړل، نو ځکه ایران تر ډیر فشار لاندې اوربند ومنه".

د هغه په ټکو،" د ایران نوی حکومت باید پوه چې دغه هوکړه د هغه برخلیک څخه ډیره ښه ده چې د دوی په تمه و".

ایران او امریکا پرون شپه ناوخته پر دوه اوونیز اوربند هوکړه وکړه.

د ملګرو ملتونو د بشري میشتیدنې پروګرام ( یو.ان. هبیتات) وایي، هره افغان کورنۍ د ژوند لپاره د یوه خوندي ځای مستحقه ده.

دغه پروګرام د چهارشنبې په ورځ ( د حمل ۱۹مه) وویل چې په ۲۰۲۶ میلادي کال کې څلور اعشاریه دوه میلیونه خلک په افغانستان کې بیړنۍ سرپنا او غیر خوراکي توکو ته اړتیا لري.

د دوی په ټکو وروستیو سیلابونو سرپنا او نورو اساسي خدمتونو ته د افغانانو اړتیا ډېره کړې ده.

دغه سازمان په دې وروستیو کې ویلي چې شاوخوا ۱۴ میلیونه افغانان روغتیایي خدمتونو ته د لاسرسي په برخه کې مرستې ته اړتیا لري.

د ملګرو ملتونو له دې ډول څرګندونو ښکاري چې د طالبانو تر واکمنۍ لاندې افغانستان کې بشري وضعیت د اندیښنې وړ دی.

د طالبانو د حکومت د بهرنیو چارو وزارت وایي چې د چین په اورمچي کې له پاکستاني لوري سره خبرې " رغوونکې" فضا کې ترسره شوې.

د دغه وزارت ویاند عبدالقهار بلخي د چهارشنبې په ماښام یوه خبرپاڼه کې وویل چې د چین په منځګړیتوب یې له پاکستاني لوري سره په دوه اړخیزو اړیکو او امنیتي مسلو خبرې وکړې.

خبرپاڼه کې هیله ښودل شوې چې دا خبرې به لا ډیرې باور جوړونې، تلپاتې اړیکو، متقابل درک او موثرې همکارۍ ته زمینه برابره کړي.

د چین د بهرنیو چارو وزارت ویاندې ماو نینګ هم د چهارشنبې په ورځ وویل چې د کابل او اسلام اباد استازو ژمنه وکړه چې اختلافونه به د خبرو له لارې حل او اړیکې به عادي کوي.

د هغې په خبره په دې هم هوکړه وشوه چې دواړه لوري به هیڅ داسې ګام نه اخلي چې وضعیت لا پسې پیچلی کړي.

چین په سیمه کې خپلو اقتصادي او امنیتي ګټو ته په پام هڅه کوي چې د افغانستان او پاکستان شخړې پای ته ورسوي.

اسراییلو د لبنان پر جنوب بریدونه کړي.

د ازادي راډيو فردا څانګې د راپور له مخې،"اسراییلو نن سهار د لبنان پر صور ښار بریدونه کړي دي".

بل پلو، اسراییلو د لبنان د جنوبي ښارونو اوسیدنکو ته خبرداری ورکړی چې له خپلو مېنو ووځي.

دا تازه بریدونه په داسې حال کې دي چې امریکا او ایران تیره شپه ناوخته د دوو اوونیو لپاره پر اوربند سلا شول.

رویتز خبري اژانس د دریو سرچینو په حواله راپور ورکړی تمه ده د ایران له ملاتړه برخمنه حزب الله ډله د ایران او امریکا ترمنځ د اوربند په اړه خپل دریځ په یو بیان کې روښانه کړي.

د اسراییلو صدراعظم بنیامین نتانیاهو نن سهار وختي له اوربند وروسته وویل،"اسراییل، لبنان د دغه اوربند برخه نه ګني".

یو استرالیايي سرتیری په افغانستان کې د جنګي جنایتونو په تور نیول شوی دی.

د استرالیا پولیسو د سه شنبې په ورځ وویل،"بن رابرټس سیمټ د ۲۰۰۹او ۲۰۱۲کالونو ترمنځ د پنځو ملکي افغانانو په وژنه تورن دی".

د پولیسو په ټکو،"دغه ملکیان هغه مهال وژل شوي چې غیر مسلح او د اسټرالیا د پولیسو په واک کې وو".

د سیمټ وکیل ویلي،" تر حضوري محکمې به، هغه په زندان کې وي".

رابرټس سیمټ په اسټرلیا کې یو ملي اتل دی، هغه د "ویکتوریا کراس" پوځي مډال سربیره ډير شمیر پوځي نښانونه او مډالونه يې ترلاسه کړي دي.

پر سیمټ دغه تورنه وروسته له هغه ولګیدل چې د پوځي سرغړونو د څیړنې یو ځانګړي مرکز او د فدرال پولیسو په دې اړه څیړنې پیل کړې.

سیمټ دغه تورونه رد کړي دي.

د چین د بهرنیو چارو وزارت وایي، طالبانو او پاکستان هوکړه کړې چې د دواړو خواوو ترمنځ د روانې شخړې د پایته رسیدو لپاره هر اړخیزې هڅې وکړي.

د رویتز خبري اژانس د راپور له مخې، د چین د بهرنیو چارو وزارت ویاند مایو نینګ نن چهارشنبې په یوې خبرې ناسته کې ویلي،" د اورمچي په ښار کې طالبانو او پاکستان هوکړه وکړه څو هغه اقدامات ونه کړي چې روانه شخړه لاپسې زیاتولی شي".

د افغانستان او پاکستان ترمنځ د تیرې فبرورۍ میاشتې راهیسې جګړه روانه ده.

د نینګ په ټکو، چین به د افغانستان او پاکستان ترمنځ د سولې د مذاکراتو منځګړیتوب ته داوم ورکړي.

د چین په اورمچي ښار کې د حمل میاشتې په ۱۳مه نیټه د طالبانو او پاکستاني پلاوي ترمنځ د سولې مذاکرات روان دي.

د ملګرو ملتونو د بشري حقونو کمېشنر وايي،" پر ملکي تاسیساتو بریدونه جنګي جنایت دی".

ولکر ترک د سه شنبې په ورځ په یو بیان کې ویلي،"د نړیوالو حقونو له مخې پر ملکیانو او ملکي تاسیساتو بریدونه جنګي جنایت دی او هر هغه څوک چې دغه نړیوال جریم ترسره کوي باید په محکمه کې ځواب ووايي".

ترک پرته له دې چې د ایران نوم واخلي، په منځنۍ ختیځ کې روانه جګړه غندلې ده.

له دې مخکې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ خبرداری ورکړ وو، که ایران جوړجاړی ونه کړي او د هرمز تنګی خلاص نه کړي، نو د دې هېواد د انرژۍ پر تاسیساتو او پلونو به بریدونه وکړي.

د افغانستان د فوټبال تر ۱۷ کلونو کشرې لوبډلې پرون سه شنبې د منځنۍ اسیا د فوټبال د تنکیو لوبډلو د سیالیو په دوام کې له ترکمنستان لوبه مساوي کړه.

دا لوبه چې د کابل پرمهال څلور نیمې بجې پیل شوې وه، دواړه لوبډلې د لوبې ترپایه ونه توانیدلې چې ګول ووهي.

لوبه صفر د صفر پر وړاندې پایته ورسیده.

له دې مخکې افغانستان خپله لومړی لوبه د دوشنبې په ورځ قرغیزستان ته بایللې وه.

دا سیمه‌ییز ټورنمنټ د ازبکستان په پلازمېنه تاشکند کې ترسره کېږي او د منځنۍ اسیا پنځه لوبډلې پکې برخه لري.

افغانستان، ازبکستان، ترکمنستان، تاجکستان او قرغیزستان د منځنۍ اسیا تر اوولس کلونو کشرو لوبډلو په سیالیو کې ګډون لري.

د افغانستان پخواني ولسمشر حامد کرزي پر افغان خاوره د پاکستان وروستي بریدونه غندلي او د دې هېواد کړنې يې له نړیوالو قوانیو غړونه بللې ده.

د افغانستان د کورنیو رسنیو د راپورونو له مخې، ښاغلي کرزي د ملګرو ملتونو سرمنشي انتونیو ګوترش ته په یو لیک ویلي،" پاکستان پر افغان خاوره بریدونو کې د ملکیانو د مرګژوبلې سربیره د افغانستان تاسیسات په نښه کړې دي".

د هغه په ټکو،" دا ډول بریدونه په سیمه کې بې ثباتي زیاتولی شي".

ښاغلی کرزی په داسې حال کې ملګرو ملتونو ته په لیک کې د پاکستان له بریدونو او په کې د ملکیانو د مرګژوبلې شکایت کړی چې لا هم د چین په منځګړیتوب د طالبانو او پاکستان ترمنځ د سولې مذاکرات په اورمچي ښار کې روان دي.

د افغانستان او پاکستان ترمنځ جګړه د تیرې فبرورۍ میاشتې له ۲۲ مې راهیسې پیل شوې ده.